در حالی که تلاش های دونالد ترامپ برای دستیابی به توافقی جدید با ایران با انتقادهای گسترده ای، به ویژه در میان جمهوری خواهان کنگره، روبه رو شده است، رییس جمهور آمریکا هم زمان برای گسترش پیمان ابراهیم و عادی سازی روابط میان اسراییل و کشورهای مسلمان فشار می آورد.

به نقل از واشنگتن پست، ترامپ روز دوشنبه، در تازه ترین اقدام خود برای پایان دادن به جنگ با ایران، از چندین کشور دارای اکثریت مسلمان خواست به توافق نامه های ابراهیم بپیوندند؛ مجموعه ای از معاهدات که با هدف عادی سازی روابط با اسراییل طراحی شده اند و اکنون بخشی از چارچوب مذاکرات گسترده تر واشنگتن با تهران تلقی می شوند.

ترامپ در پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت که عربستان سعودی و قطر باید نخستین کشورهایی باشند که این توافق را امضا می کنند. او همچنین از پاکستان، ترکیه، مصر و اردن خواست به این روند بپیوندند؛ هرچند ترکیه از سال 1949 اسراییل را به رسمیت شناخته و مصر و اردن نیز به ترتیب در سال های 1979 و 1994 با اسراییل پیمان صلح امضا کرده اند.

ترامپ که روز شنبه با رهبران چند کشور منطقه گفت وگو کرده بود، حتی مدعی احتمال پیوستن ایران به این توافق ها شد.

او در تروث سوشال ادعا کرد: من به طور اجباری درخواست می کنم که همه کشورها فوراً توافق نامه های ابراهیم را امضا کنند و اگر ایران توافق نامه خود را با من، به عنوان رییس جمهور ایالات متحده آمریکا، امضا کند، باعث افتخار خواهد بود که آن ها نیز بخشی از این ائتلاف جهانی بی نظیر باشند.

در ادامه این گزارش آمده است: با این حال، تحلیلگران نسبت به عملی شدن چنین سناریویی ابراز تردید کرده اند؛ به ویژه در شرایطی که تنش ها در ایران، لبنان و غزه همچنان ادامه دارد و سیاست رسمی جمهوری اسلامی ایران نیز همچنان بر نابودی اسراییل و جایگزینی آن با یک کشور فلسطینی تأکید می کند.

ترامپ در ادامه پیام خود مدعی شد که پیوستن کشورهای بیشتر به این پیمان، برای اولین بار در 5000 سال گذشته، قدرت، صلابت و صلح واقعی را برای خاورمیانه به ارمغان خواهد آورد.

او همچنین افزود: این سندی خواهد بود که مانند هیچ سند دیگری که تاکنون در هیچ کجای جهان امضا شده است، مورد احترام قرار نخواهد گرفت.

این اظهارات در حالی مطرح می شود که جزییات تلاش جدید ترامپ برای دستیابی به توافقی با ایران و بازگشایی تنگه هرمز با واکنش های تند شماری از جمهوری خواهان مواجه شده است.

سناتور تد کروز، نماینده جمهوری خواه ایالت تگزاس، روز شنبه در شبکه X نوشت که عمیقا نگران گزارش هایی است که درباره روند تصمیم گیری در دولت پیرامون توافق نامه ایران شنیده می شود.

کروز در حالی که از حملات نظامی ترامپ علیه ایران حمایت کرد، هشدار داد اگر نتیجه این عملیات آن باشد که جمهوری اسلامی اکنون میلیاردها دلار دریافت کند، بتواند اورانیوم را غنی سازی و سلاح های هسته ای تولید کند و کنترل مؤثری بر تنگه هرمز داشته باشد، آنگاه این نتیجه یک اشتباه فاجعه بار خواهد بود.

او در ادامه نوشت: دعا می کنم گزارش های اولیه اشتباه باشند.

طبق این گزارش، سناتور راجر ویکر، رییس جمهوری خواه کمیته نیروهای مسلح سنا از ایالت می سی سی پی، نیز نسبت به توافق در حال شکل گیری ابراز تردید کرده است.

سناتور لیندسی گراهام، نماینده جمهوری خواه کارولینای جنوبی، نیز روز شنبه هشدار داد که اگر توافقی حاصل شود به این دلیل که اعتقاد بر این است که تنگه هرمز را نمی توان از ایران محافظت کرد و ایران هنوز توانایی تخریب زیرساخت های اصلی نفتی خلیج فارس را دارد، آنگاه ایران به عنوان یک نیروی مسلط که نیاز به یک راه حل دیپلماتیک دارد، تلقی خواهد شد… مهم است که ما این را درست انجام دهیم.

با این حال، گراهام روز دوشنبه از طرح ترامپ برای گسترش پیمان ابراهیم حمایت کرد و آن را به سادگی درخشان توصیف کرد.

ترامپ روز یکشنبه تلاش کرد نگرانی ها درباره توافق احتمالی با ایران را کاهش دهد. او در تروث سوشال نوشت که مردم چیزی در مورد توافق نامه ی احتمالی که من با ایران انجام می دهم نمی دانند، چیزهایی که هنوز حتی در مورد آن ها مذاکره نشده است.

او روز بعد نیز گفت مذاکرات به خوبی پیش می رود.

ترامپ روز دوشنبه در مراسم روز یادبود در گورستان ملی آرلینگتون به طور مختصر به جنگ با ایران اشاره کرد و از کشته شدن 13 روح شگفت انگیز سخن گفت.

با وجود پرسش خبرنگاران واشنگتن پست درباره وضعیت مذاکرات، رییس جمهور آمریکا هنگام بازگشت به کاخ سفید به سوال ها پاسخ نداد.

در همین حال، مقام های آمریکایی و ایرانی طی آخر هفته از پیشرفت در تدوین چارچوبی برای تمدید 60 روزه آتش بس خبر دادند؛ اقدامی که قرار است زمینه را برای مذاکرات نهایی فراهم کند. با این حال، تا روز دوشنبه جزییات بیشتری از این توافق منتشر نشده بود.

طبق گزارش واشنگتن پست، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، روز دوشنبه ادعاها درباره وجود بن بست در مذاکرات یا آسیب دیدن منافع آمریکا را رد کرد.

روبیو که روز یکشنبه گفته بود توافقی برای بازگشایی تنگه هرمز به زودی اعلام خواهد شد، روز دوشنبه در دهلی نو به خبرنگاران گفت تأخیر در اعلام توافق موضوعی نیست که زیاد به آن اهمیت بدهد.

او درباره پاسخ احتمالی ایران گفت: کمی طول می کشد تا پاسخ را بشنویم.

روبیو افزود: ما چیزی را که فکر می کنم از نظر توانایی آن ها برای باز کردن تنگه ها، ورود به یک مذاکره بسیار واقعی، مهم و محدود به زمان در مورد موضوع هسته ای، روی میز است، روی میز داریم و امیدواریم که بتوانیم آن را به سرانجام برسانیم.

در تهران نیز اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، در نشست هفتگی خود ضمن اشاره به وجود پیشرفت هایی در مذاکرات، نزدیک بودن توافق نهایی را رد کرد.

هم زمان، خبرگزاری نیمه رسمی مهر گزارش داد که محمدباقر قالیباف، رییس مجلس ایران، و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، برای گفت وگو درباره این توافق راهی دوحه قطر شده اند.

ترامپ در ادامه تلاش های خود برای گسترش پیمان ابراهیم، از عربستان سعودی و قطر خواست رهبری این روند را بر عهده بگیرند.

او نوشت: این باید با امضای فوری عربستان سعودی و قطر شروع شود و همه دیگران نیز باید از آن پیروی کنند. اگر این کار را نکنند، نباید بخشی از این توافق باشند، زیرا این نشان دهنده نیت بد است.

با این حال، عربستان سعودی بارها تأکید کرده است که بدون تشکیل یک کشور مستقل فلسطینی، روابط خود را با اسراییل عادی نخواهد کرد.

بر اساس این گزارش، بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسراییل، روز شنبه اعلام کرد که درباره بازگشایی تنگه هرمز با ترامپ گفت وگو کرده است. او تاکنون مستقیماً درباره درخواست ترامپ برای گسترش پیمان ابراهیم اظهار نظر نکرده، اما اوایل ماه جاری در برنامه 60 دقیقه شبکه CBS گفته بود که اکنون احتمال گسترش این توافق نامه ها را می بیند و این وضعیت را نتیجه تغییر در قدرت نسبی اسراییل دانسته بود.

در همین حال، دن شاپیرو، سفیر پیشین آمریکا در اسراییل در دوران باراک اوباما، نسبت به پیوند زدن توافق صلح با ایران به گسترش پیمان ابراهیم ابراز تردید کرد.

او در شبکه X نوشت که هرچند از گسترش این توافق ها حمایت می کند، اما مرتبط کردن آن ها با توافق پایان جنگ بی جهت پیچیده و غیرواقعی است؛ به ویژه در شرایطی که جنگ های فرسایشی در غزه، لبنان و ایران ادامه دارد.

شاپیرو نوشت: مسیرهای ادغام منطقه ای بیشتر شامل فرصت های اقتصادی، ترتیبات منطقه ای و پیشرفت به سمت یک راه حل اسراییلی-فلسطینی خواهد بود: اینکه ترامپ صرفاً علناً از این رهبران بخواهد که به عنوان بخشی از توافق برای پایان دادن به جنگ با ایران، با آن ها همراه شوند، کارساز نخواهد بود.

منبع: فرارو