سال های اخیر تعداد روزهای غبارآلود کشور افزایش پیدا کرده است. بخشی از این گرد و غبار ناشی از کانون های خارجی است که در کشورهای منطقه قرار دارند. ایران از سال های گذشته در تلاش برای همکاری با این کشورها برای مدیریت کانون های گرد و غبار بوده است حتی در سال 1402 اجلاس بین المللی مقابله با گرد و غبار و طوفان های ماسه ای را برگزار کرد اما مسیر به گونه ای پیش رفت که سال بعد از آن صدیقه ترابی، معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست، گفت: برای مدیریت کانون گرد و غبار خارجی گرد و غبار تا 20 سال زمان نیاز است چراکه اعتمادسازی، مشارکت، رد و بدل کردن اطلاعات و عبور از چالش ها در تعامل با کشورهای همسایه زمان بر است.

به گزارش ایسنا، حال بهزاد رایگانی، دبیر ستاد ملی سیاست گذاری و هماهنگی مدیریت پدیده گردوغبار، درباره وضعیت دیپلماسی گرد و غبار گفت: پیگیری مدیریت گرد و غبار در کشورهای همسایه از سال های قبل انجام شده است. در حال حاضر با ایجاد یک کارگروه بین المللی در حوزه مقابله با گرد و غبار با محوریت وزارت امور خارجه، سعی کرده ایم جلسات منظمی را برگزار و درباره موضوعات مرتبط تبادل نظر کنیم.

وی در ادامه گفت: ایران به علت پستی و بلندی هایی که دارد با اینکه در کمربند بیابانی دنیا قرار گرفته است، وضعیت گرد و غبار داخل آن چندان حاد نیست و تشدید گرد و غبار بیشتر به علت اقدامات انسانی و دستکاری های روی زمین همچنین عدم رعایت حق آبه محیط زیستی است. به همین علت مردم ایران از لحاظ تاریخی با گرد و غبار چندان سر و کار نداشته اند و آن را به عنوان بخشی از زندگی نمی بینند.

دبیر ستاد ملی سیاست گذاری و هماهنگی مدیریت پدیده گردوغبار افزود: در مقابل کشورهای منطقه مانند ترکمنستان، عراق و کشورهای حاشیه خلیج فارس با گرد و غبار سازگار شده اند. ترکمنستان بیابان ها و عراق کانون های گرد و غبار گسترده ای دارند. کانون های گرد و غبار متعددی نیز در مرز عراق و سوریه به خاطر رها کردن کشاورزی به علت نبود آب در پی سدسازی های انجام شده در بالادست و نبود امنیت به وجود آمده اند.

وی افزود: طوفان های گرد و غبار مدام این کشورها را تحت تاثیر قرار می دهد و مردم و سیاستمداران این کشورها گرد و غبار را به عنوان یک پدیده پذیرفته اند. در این شرایط سرمایه گذاری برای این کشورها در حوزه گرد و غبار در اولویت قرار ندارد.

رایگانی تصریح کرد: تفاوت نگرشی نسبت به پدیده گرد و غبار در ایران و سایر کشورهای منطقه وجود دارد بنابراین تنها با پیگیری ، مسئله کانون های خارجی گرد و غبار حل نمی شود، با این حال رایزنی ها و همفکری ها برای مدیریت کانون های گرد و غبار در سطح بین المللی در حال پیگیری است.

وی ادامه داد: این مسئله پیچیدگی های فرهنگی، اقتصادی و جغرافیایی خاص خود را دارد. هنگام بحث های علمی اتفاق نظر در زمینه ضرورت مدیریت کانون های گرد و غبار وجود دارد ولی موقع تصمیم گیری های بزرگ، بودجه ها بر اساس اولویت کشورها تخصیص پیدا می کند.

رایگانی در پایان تاکید کرد: ما در زمینه مدیریت کانون های خارجی گرد و غبار مایوس نیستیم و وزارت امور خارجه پیگیر است البته این مسئله خیلی سخت و مدیریت آن خیلی پیچیده است.