به نقل از فرادید، از زمانی که انسان روی زمین زندگی کرده، یافتن یا ساختن سرپناه یک نیاز طبیعی بوده است. اما با گذشت زمان و تبدیل راحتی و آسایش به اولویت اصلی، ارتباط طبیعی خانه ها با محیط زیست کم رنگ شد. اکنون، با شدت گرفتن بحران اقلیمی، معماران بیش از گذشته به سراغ روش های پایدار و سازگار با اقلیم رفته اند تا ردپای کربنی ساختمان ها را کاهش دهند.

این خانه های گِلی نشان می دهند بازگشت به شیوه های سنتی ساخت وساز لزوماً به معنای کنار گذاشتن طراحی مدرن و کارایی نیست؛ بلکه می توان معماری زیبا، کاربردی و در عین حال دوستدار محیط زیست خلق کرد.

در دامنه های اوتی و در منطقه متوپالایام، معمار پچی موتو کندی و تیمش در Earthscape Studio خانه ای ساخته اند که آن را پناهگاهی پایدار و مجسمه وار توصیف می کنند. این سازه 135 متری برای یک سرمایه گذار حوزه املاک طراحی شده و نمونه ای برای مجموعه ای از خانه های مزرعه ای آینده محسوب می شود.این خانه که Into the Wild نام گرفته، از آثار مهندس و معمار مشهور آمریکای جنوبی، الادیو دیسته، الهام گرفته است؛ کسی که به استاد آجر شهرت داشت و بدون استفاده از تیرهای مستقیم و دیوارهای صاف، سازه های خلاقانه می ساخت.

در این پروژه حجم زیادی از مصالح دوباره استفاده یا بازیافت شدند. با وجود آب وهوای بسیار مرطوب منطقه، فضای داخلی خانه همیشه 5 تا 6 درجه خنک تر از محیط بیرون باقی می ماند. کندی می گوید استفاده از لایه های گِل و گچ آهکی باعث ایجاد این سرمای طبیعی شده است. همچنین حذف تیرها و ستون ها میزان انتشار کربن پروژه را کاهش داده است.

زوجی که خواهان خانه ای نزدیک به طبیعت بودند، از معمار ریشاب جین خواستند فضایی شبیه خانه های گِلی منطقه کانها برایشان طراحی کند؛ خانه ای که هم حس زندگی سنتی را داشته باشد و هم امکانات مدرن، نور فراوان و فضاهای باز برای دورهمی.

در این خانه، گِل و چوب کاملاً نمایان باقی مانده اند تا ساختمان با طبیعت اطراف هماهنگ شود. جین می گوید هدف آن ها ساخت خانه ای بود که کمترین آسیب را به محیط زیست بزند و در عین حال از نظر زیبایی شناسی جذاب باشد.

برای ساخت دیوارها از ترکیبی از گِل، شن، پوست برنج و کود گاوی استفاده شد و سقف های مشبک با بامبوی محلی ساخته شدند. او می گوید کار با گِل تجربه ای لذت بخش بود، زیرا گروه ساخت وساز مستقیماً در ترکیب مصالح شرکت داشتند و چیزهای زیادی از مردم محلی یاد گرفتند.

در کنار رود سند و میان دشت های سرسبز لاداخ، معماران فایزا خان و سوریل پاتل خانه ای مدرن طراحی کردند که ریشه عمیقی در معماری سنتی منطقه دارد.

آن ها از مصالحی مانند چوب، گِل، آهک و گرانیت محلی استفاده کردند تا خانه ای بسازند که با شرایط سخت آب وهوایی لاداخ سازگار باشد. دیوارهای ضخیم گِلی، فونداسیون سنگی خشک و سیستم گرمایش خورشیدی غیرفعال باعث شده ساختمان در برابر سرمای شدید مقاوم باشد.

یکی از جزییات جالب این خانه، نمای بیرونی آن است که با تکنیک سنتی شاش کالاک اجرا شده؛ روشی که در آن به جای ماله، با انگشت روی گِل بافت ایجاد می کنند. مخلوطی از گِل و کاه گندم نیز برای ساخت ملات استفاده شده است.

خانه چوزی که توسط معمار معروف وینو دنیل طراحی شده، نمونه ای از معماری استتاری است؛ یعنی ساختمانی که در طبیعت پنهان می شود و با توپوگرافی زمین ترکیب می گردد.

این خانه در منطقه ای ساخته شده که بسیاری آن را برای ساخت وساز نامناسب می دانستند، اما دنیل آن را فرصتی برای آزمایش ایده های معماری پایدار دید. او که تحت تأثیر معمار مشهور لوری بیکر و اندیشه های گاندی است، باور دارد خانه باید با مصالح موجود در اطراف خود ساخته شود.

جالب اینکه بخش های مارپیچی این خانه از تیرهای کامپوزیتی ساخته شده اند که در آن ها از بطری های پلاستیکی بازیافتی استفاده شده است.

دنیل معتقد است معماری مدرن، گِل را به حاشیه رانده و آن را ماده ای ارزان و فقیرانه معرفی کرده، در حالی که نسل های قدیمی هند در خانه های گِلی بزرگ شده اند و دوام و استحکام آن را به خوبی می شناسند.

خواهر و برادری به نام آنش و راگاو کومار رؤیای زندگی در کوهستان را با ساخت اقامتگاهی کوچک در ریشیکش به واقعیت تبدیل کردند. راگاو معمار است و آنش هنرمند؛ آن ها تصمیم گرفتند توانایی هایشان را ترکیب کنند و خانه ای متفاوت در یک روستای دورافتاده بسازند.

این پروژه با کمک داوطلبانی از سراسر جهان شکل گرفت. بیش از 90 نفر از 18 کشور مختلف طی 547 روز در ساخت خانه مشارکت داشتند.

خانه 55 متری از گِلی ساخته شده که تنها 150 متر دورتر از محل پروژه استخراج شده بود. نمای ساختمان نیز با آثار حجمی و دست ساز تزیین شده است.

راگاو می گوید برخلاف تصور رایج، گِل ماده ای بسیار امن برای ساخت خانه است. آن ها هر روز هنگام مخلوط کردن گِل، کاه و آب با موسیقی از فرهنگ های مختلف می رقصیدند و این روند بخشی از روح خانه شد.

او می گوید: می گویند فرم از عملکرد پیروی می کند، اما در مورد خانه ما، فرم از جامعه ای که آن را ساخت پیروی می کند .