صفحه اصلی     اقتصادی     اجتماعی     سیاسی     ورزشی     بین الملل     RSS     تماس با ما  
شنبه، 30 آبان 1405 - 08:44   
 آخرین خبرها
  جنگ ما را نکشت، گرانی می‌کشد؛ دستمزد دیناری و بیکاری خرواری
  احیای برکه‌های تاریخی قشم؛ روایت یک فارغ‌التحصیل وست‌مینستر از بازگشت معماری بومی
  قیمت طلا و سکه امروز شنبه 30 آبان 1405 | طلا و سکه ریزشی شد
  ترامپ در حال بررسی حملات مجدد به ایران/ هشدار سنتکام به رییس جمهور
  هادیان: پایان دادن به جنگ امروز بهتر از فرداست؛ برای دو روز اختلاف در ترتیب اقدامات، جنگ راه نیندازیم
 
- اندازه متن: + -  کد خبر: 140589صفحه نخست » اخبار مهمشنبه، 30 آبان 1405 - 08:32

احیای برکه‌های تاریخی قشم؛ روایت یک فارغ‌التحصیل وست‌مینستر از بازگشت معماری بومی


بازگشت از لندن به قشم برای به‌کارگیری تجربه‌های معماری در زادگاه؛ مسیری که به باززنده‌سازی برکه‌های تاریخی جزیره و پیوند دوباره آن‌ها با زندگی امروز مردم انجامیده است.

به نقل از خبرآنلاین، برکه های تاریخی قشم فقط مخازن ذخیره آب باران نیستند؛ این سازه ها همچنان در تأمین آب آشامیدنی برخی روستاها و شهرهای کوچک جزیره نقش دارند و بخشی از حافظه جمعی مردم اند. طرح باززنده سازی برکه های قشم می کوشد دانش بومی مدیریت آب و هویت معماری این سازه ها را با نیازهای امروز پیوند دهد؛ از بهبود کیفیت آب با سامانه تصفیه تا ایجاد فضاهایی برای مکث و مشارکت اجتماعی. نخستین پایلوت طرح در روستای گربدان اجرا شده و تجربه آن، زمینه گسترش پروژه در نقاط دیگر جزیره را فراهم کرده است.

بهار صیرفی، معمار و دانش آموخته کارشناسی ارشد معماری با گرایش هویت فرهنگی و جهانی شدن از دانشگاه وست مینستر لندن، از سال 1401 مطالعات و طراحی طرح باززنده سازی برکه های قشم را با هدف پیوند میراث معماری و دانش بومی مدیریت آب با نیازهای امروز جامعه آغاز کرده است.

6503842

صیرفی - معمار و طراح پروژه باززنده سازی برکه های قشم

او در این گفت وگو ، ضمن تشریح انگیزه بازگشت به ایران، از شکل گیری ایده و جزییات اجرای این پروژه می گوید؛ طرحی که نخستین پایلوت آن در روستای گربدان در خرداد 1405 به بهره برداری رسید و قرار است در دیگر نقاط جزیره نیز دنبال شود.

این طرح به تازگی در رویداد میراث زنده و آب ، به عنوان یکی از سه تجربه برگزیده در زمینه پاسداری از میراث ناملموس آب معرفی و تقدیر شد؛ رویدادی که بر پیوند دانش بومی مدیریت آب با نیازها و چالش های امروز تأکید دارد.

بازگشت از لندن برای پیوند معماری با نیازهای جامعه محلی

صیرفی، به عنوان طراح طرح باززنده سازی برکه های قشم، در ابتدای گفت وگو عنوان می کند که تمرکز پروژه هایش بر معماری زنده است؛ معماری ای که در تعامل با هویت فرهنگی، بستر طبیعی و بافت اجتماعی شکل می گیرد و کنشگری مردم در آن نقش دارد.

او درباره انگیزه اش برای به کارگیری تجربه های آکادمیک و مطالعات شهری در ایران توضیح می دهد: یکی از مهم ترین خواسته هایم پس از تجربه پروژه های آکادمیک و مطالعات فضاهای شهری لندن، این بود که این شناخت و تجربه ها را در شهر و فضای اجتماعی خودم به کار بگیرم؛ جایی که با نیازها، مسائل و ویژگی های فرهنگی و اجتماعی آن آشنایی و پیوند عمیق تری دارم.

6503850

گربدان- فضای داخلی دهلیز

برکه ها؛ میراثی زنده در زندگی روزمره مردم / ایده پروژه از کجا متولد شد؟

ایده اولیه پروژه از جایگاه برکه ها در زندگی امروز جزیره شکل گرفت. به گفته صیرفی، این سازه ها با وجود معماری تاریخی خود، همچنان از منابع اصلی تأمین آب آشامیدنی بسیاری از روستاها و شهرهای کوچک قشم اند.

او در توضیح بُعد اجتماعی برکه ها می گوید: برکه ها با ساختاری جمعی و اشتراکی و با حمایت خیرین ساخته می شوند و نگهداری از آن ها با مجموعه ای از آیین ها و فعالیت های جمعی همراه است؛ سنت هایی که همچنان ادامه دارند. لایروبی مشارکتی، آیین های دعای باران و خیرات نیز برکه را به بخشی از زندگی جمعی و حافظه اجتماعی روستا تبدیل کرده اند.

صیرفی پرسش اصلی طرح را این طور صورت بندی می کند: چگونه می توان با بهره گیری از دانش فنی روز، کیفیت آب برکه ها را ارتقا داد و هم زمان، با حفظ هویت معماری و دانش بومی، جایگاه اجتماعی آن ها را در زندگی امروز تقویت کرد؟ بر همین اساس، او از سال 1401 ایده باززنده سازی برکه ها را در سه لایه عملکردی، کالبدی و اجتماعی شکل داد و مطالعات آن را آغاز کرد. نخستین پیشنهاد مکتوب پروژه نیز در خرداد 1402 ارائه شد.

6503846

دهلیز و برکه گربدان

تصفیه آب با حفظ هویت معماری برکه ها

در طراحی این پروژه تلاش شده است بخش های جدید با معماری بومی هماهنگ باشند و در عین حال، عملکردهای موردنیاز زندگی امروز به مجموعه اضافه شوند. صیرفی می گوید: هدف، حفظ ساختار و شیوه سنتی ساخت برکه ها و در عین حال، افزودن عملکردهایی متناسب با زندگی امروز مردم است.

یکی از بخش های اصلی طرح، نصب سامانه تصفیه آب است که مهندسان شرکت پالایش آب تجدیدپذیر قشم براساس آزمایش های آب برکه طراحی و ساخته اند. صیرفی درباره نتایج آن توضیح می دهد: مسئله اصلی آب، نیاز به پالایش از نظر آلودگی میکروبی بود و نتایج آزمایش های پس از نصب و راه اندازی نشان می داد که شاخص های اصلی مورد بررسی تا حد قابل قبولی بهبود یافته اند. البته پایش مستمر کیفیت آب نیز برای بهره برداری بهداشتی اهمیت دارد.

6503843

اتاق تصفیه دهلیز برکه

در کنار سامانه تصفیه، فضایی با عنوان دهلیز طراحی شد. این فضا ابتدا قرار بود صرفاً محل استقرار تجهیزات باشد، اما مطالعات تطبیقی برکه های لارستان و توجه به نمونه های مشابه در معماری بومی قشم، ایده ایجاد فضایی برای مکث و برداشت آب را شکل داد. در نهایت، دهلیز با بخشی بسته برای نگهداری تجهیزات و بخشی نیمه باز برای نشستن و برداشت آب طراحی شد و به دریچه برکه اتصال پیدا کرد. به تعبیر صیرفی، دهلیز فراتر از پوشش سامانه تصفیه، فضایی واسط میان آب، فناوری، معماری بومی و حضور مردم است.

6503851

برداشت آب - دهلیز گربدان

چرا گربدان برای اجرای پایلوت انتخاب شد؟

به گفته صیرفی، گربدان به دلیل برخورداری از سه برکه مدور گنبدی و یک برکه طولی، ظرفیت بالای ذخیره آب و موقعیت مرکزی در میان روستاها و شهرهای اطراف انتخاب شد؛ چراکه شمار بیشتری از مردم منطقه برای برداشت آب به این مجموعه مراجعه می کنند.

او درباره روند اجرای طرح می گوید: دهیاری گربدان در اجرای طرح مشارکت کرد و ساخت دهلیز و بخشی از محوطه با همکاری نیروهای محلی انجام شد. تکمیل پایلوت نیز با حمایت مالی و اجرایی شرکت آب، برق و تأسیسات قشم، به مدیریت شهرام داوری، در چارچوب برنامه خیرآب و با هماهنگی و مدیریت اجرایی مهدی دهدار صورت گرفت.

به گفته صیرفی، پس از راه اندازی سامانه تصفیه، استفاده مردم از مجموعه برکه ها افزایش یافت و حضور آن ها به برداشت آب محدود نماند: حضور و مکث در دهلیز و محوطه نیز افزایش یافت. استقبال مردم زمینه توسعه بیشتر مجموعه را فراهم کرد؛ از جمله ساخت برکه ای جدید در محوطه که با مشارکت اهالی، خیرین و استادکاران محلی در حال انجام است.

6503865

در بخش تجمع و اعلام نتایج، دهلیز بعنوان نمای پس زمینه و سکوی مراسم به کار گرفته شد.

عکس: اصغر بشارتی، عکاس و فیلمساز قشمی

زنان بخشی از هویت و روایت برکه های قشم اند

یکی از ابعاد اجتماعی پروژه، تلاش برای افزایش حضور و مشارکت مردم در فضای پیرامون برکه هاست. صیرفی درباره تجربه خود از فعالیت به عنوان یک زن معمار در قشم می گوید: برداشت من این است که جزیره قشم فضای زنده و پذیرایی برای زندگی، رشد و توسعه معاصر دارد و همراهی نیروهای محلی و حمایت نهادی شرکت آب، برق و تأسیسات قشم نیز در تحقق و توسعه این پروژه مؤثر بوده است.

6503852

نمایشگاه "دهلیز و برکه"

او با اشاره به پیوند تاریخی برکه ها با زنان جزیره ادامه می دهد: از آنجا که تصویر و قصه های برکه ها در جزیره قشم همیشه با زنان و جهله هایشان همراه بوده است، طراحی و پیشبرد این زندگی تازه برکه ها، برای من به عنوان یک زن، بسیار شیرین تر و عمیق تر می شود. حضور و مشارکت اجتماعی زنان در بخش هایی از جزیره، از جمله مناطق مرکزی، ممکن است با شرایط و ملاحظات خاصی همراه باشد؛ از همین رو، مشارکت در فعالیت های مرتبط با پروژه به تدریج و براساس نیازها و خواسته های خود زنان در حال شکل گیری است.

6503844

عکس: منصوره فجر، از اهالی گربدان

نمایشگاه دهلیز و برکه | آبان 1405

نمایشگاه دهلیز و برکه ؛ آغاز مشارکت زنان در بازآفرینی فضای محلی

به گفته این طراح، در مراسم افتتاحیه پایلوت گربدان، زنان محلی حضور و مشارکت نداشتند، اما در نمایشگاه اخیر دهلیز و برکه که با عکس ها، فیلم ها و روایت های اهالی در محوطه گربدان برگزار شد، زنان بیشترین مشارکت را داشتند و همه برگزیدگان مسابقه نیز از میان زنان بودند.

این نمایشگاه با پیشنهاد هیفا شادامان، عکاس بومی گربدان، شکل گرفت. جشنواره غذای محلی نیز با حضور زنان روستا و پیشنهاد و هماهنگی او برگزار شد.

6503845

هم زمان با نمایشگاه، جشنواره غذا نیز به پیشنهاد هیفا شادمان در محوطه برگزار شد.

صیرفی این تجربه را مهم می داند و می گوید: برای من این تجربه اهمیت ویژه ای دارد؛ زیرا حضور زنان از یک فعالیت جمعی فراتر رفته و به مشارکت در بازنگری و شکل گیری طرح توسعه محوطه رسیده است. زنان گربدان پس از پایان برنامه، خواستار تکرار و تداوم رویدادهای مشابه و ایجاد بازارچه ای در محوطه شدند و درباره محل استقرار بازارچه و ویژگی های فضای موردنیاز نیز پیشنهادهای مشخصی ارائه دادند.

این رویداد فرصتی برای تعامل اهالی با محوطه و مشارکت آن ها در بازنگری و طراحی فضاهای آینده براساس نیازهای محلی فراهم کرد؛ چرا که به گفته صیرفی معماری زنده در بافت می نشیند، با نیازهای مردم پیوند می خورد و با همراهی خود آنان رشد می کند .

6503862

در روز نمایشگاه، بدنه برکه طولی تابلوها را در بر گرفت و به گالری محلی بدل شد و اهالی، تصویرها و روایت های خود را از این بنا و مجموعه تماشا می کردند.

عکس: اصغر بشارتی، عکاس و فیلمساز قشمی

از گربدان تا دیگر روستاهای قشم؛ چشم انداز توسعه طرح

از نگاه طراح، باززنده سازی برکه ها می تواند الگویی برای احیای سازه های تاریخی آب در جنوب ایران باشد؛ البته مداخله در هر موقعیت باید با توجه به شرایط کالبدی، منبع و کیفیت آب، نوع مخزن، بستر آبگیر، مسیر دسترسی، شیوه برداشت، ظرفیت اجتماعی و ویژگی های فرهنگی تعیین شود. هدف، بازگرداندن زیرساخت های تاریخی آب به چرخه زندگی امروز است.

6503849

جدیدترین برکه گربدان که پس از اجرای طرح پایلوت دهلیز در مجموعه، مراحل اجرای مشارکتی آن از مردادماه 1405 آغاز شده است

صیرفی می گوید: در حال حاضر سه موقعیت دیگر در جزیره برای اجرای مراحل بعدی پروژه در نظر گرفته شده اند و برکه روستای کنارسیاه، به دلیل تنش آبی بالا در غرب قشم، در اولویت قرار دارد. مطالعات و طراحی سامانه تصفیه، دهلیز و محوطه این برکه نیز تکمیل شده و اجرای آن در صورت همراهی حامیان مالی و فراهم شدن شرایط اجرایی امکان پذیر است.

6503542

   
  

نظر شما:
نام:
پست الکترونیکی:
آدرس وب:
عنوان:
نظر
  قبل از ارسال نظر آنرا ویرایش کرده و قواعد نگارش را در آن رعایت کنید.
لطفاً در مطالب خود اخلاق اسلامی و قوانین کشور را مد نظر داشته باشید.
نمایش نظرات کاربران در خبرها به معنای تایید آنها توسط سایت نیست.

  کد امنیتی:
 
احیای برکه‌های تاریخی قشم؛ روایت یک فارغ‌التحصیل وست‌مینستر از بازگشت معماری بومی
  احیای برکه‌های تاریخی قشم؛ روایت یک فارغ‌التحصیل وست‌مینستر از بازگشت معماری بومی
بازگشت از لندن به قشم برای به‌کارگیری تجربه‌های معماری در زادگاه؛ مسیری که به باززنده‌سازی برکه‌های تاریخی جزیره و پیوند دوباره آن‌ها با زندگی امروز مردم انجامیده است.
بیرانوند: دنبال معافیت نیستم
  بیرانوند: دنبال معافیت نیستم
بهترین بازیکن سال فوتبال آسیا پس از بازگشت به ایران گفت: اگر فردا اعلام کنند معاف هستم، هیچوقت قبول نمی‌کنم چرا که سه ماه بیشتر نمانده است.
فال روزانه واقعی شنبه 30 آبان 1405
  فال روزانه واقعی شنبه 30 آبان 1405
در این نوشته، فال روزانه شنبه 30 آبان 1405 را برای شما آورده‌ایم؛ فالی که به شما کمک می‌کند دیدی کلی از اتفاقات امروز در جنبه‌های مختلف زندگی‌تان داشته باشید.
صفر تا صد افزایش حقوق بازنشستگان حداقل بگیر از فروردین | مبلغ متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان اعلام شد
  صفر تا صد افزایش حقوق بازنشستگان حداقل بگیر از فروردین | مبلغ متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان اعلام شد
حقوق بازنشستگان و نحوه افزایش دریافتی آنها همچنان یکی از موضوعات مهم برای میلیون‌ها خانوار ایرانی است. اجرای متناسب‌سازی و تغییرات حقوقی سال جاری،
فعالیت سامانه جدید بارشی در ایران؛ برف و باران در راه این استان‌ها است +هواشناسی تهران
  فعالیت سامانه جدید بارشی در ایران؛ برف و باران در راه این استان‌ها است +هواشناسی تهران
در حالی که بخش عمده مناطق کشور طی روزهای آینده جوی آرام و پایدار خواهند داشت، از روز یکشنبه اول آذرماه با ورود موج جدید بارشی به نوار شمالی کشور،
خیالبافی‌های ضد ایرانی ترامپ
  خیالبافی‌های ضد ایرانی ترامپ
رییس جمهور آمریکا امروز جمعه به وقت محلی در نشستی خبری در کاخ سفید که «جی دی ونس» معاون رییس جمهوری و «مارکو روبیو» وزیر خارجه نیز او را همراهی می کردند،
سپاه: یک نفتکش در دهانه بندر خصب منفجر شد
  سپاه: یک نفتکش در دهانه بندر خصب منفجر شد
روابط عمومی نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد یک فروند نفتکش متخلف که با حمایت ارتش قاچاقچی امریکا قصد عبور از مسیر غیر مجاز تنگه هرمز را داشت با اصابت به مین های دریایی در دهانه بندر خصب دچار انفجار و آتش سوزی شد.
عراقچی: تقویت روابط با همسایگان برای ساختن منطقه امن‌تر است
  عراقچی: تقویت روابط با همسایگان برای ساختن منطقه امن‌تر است
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان با انتشار پیامی در یکی از شبکه‌های اجتماعی نوشت: در سفر اخیر به پاکستان، ضمن شرکت در سی‌امین اجلاس وزرای امور خارجه کشورهای عضو سازمان همکاری اقتصادی (اکو)،
آخرین قیمت برنج، روغن، گوشت و سایر کالاهای اساسی در بازار +جدول
  آخرین قیمت برنج، روغن، گوشت و سایر کالاهای اساسی در بازار +جدول
رصد بازار کالاهای اساسی در هفته منتهی به 29 آبان 1405 نشان می‌دهد هر کیلوگرم گوشت مرغ در بازار به مبلغ 355 هزار تومان در حال عرضه و فروش است.
کولیوند: حمایت از کودکان در مخاصمات مسلحانه، تعهدی حقوقی و مسئولیتی مشترک برای همه دولت‌هاست
  کولیوند: حمایت از کودکان در مخاصمات مسلحانه، تعهدی حقوقی و مسئولیتی مشترک برای همه دولت‌هاست
رییس کمیته ملی حقوق بشردوستانه جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر ضرورت صیانت از حقوق و کرامت کودکان در شرایط مخاصمات مسلحانه، خواستار بررسی مستقل حمله به مدرسه شجره طیبه میناب،
واکنش احساسی بهاره رهنما به قتل سوگند صیادی+فیلم
  واکنش احساسی بهاره رهنما به قتل سوگند صیادی+فیلم
بهاره رهنما، بازیگر سینما و تلویزیون، در واکنش به قتل سوگند صیادی، دختر نوجوانی که به دست پدرش به قتل رسید، با بغض و گریه درباره این حادثه صحبت کرد.
نیمه اول پرهیجان فجر و چادرملو؛ فجری‌ها برنده به رختکن رفتند
  نیمه اول پرهیجان فجر و چادرملو؛ فجری‌ها برنده به رختکن رفتند
نیمه اول تقابل شاگردان مهدی رجب زاده و سعید اخباری به شکلی جذاب دنبال شد.
  پربیننده ترین اخبار       
  فعالیت سامانه جدید بارشی در ایران؛ برف و باران در راه این استان‌ها است +هواشناسی تهران
  صفر تا صد افزایش حقوق بازنشستگان حداقل بگیر از فروردین | مبلغ متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان اعلام شد
  سپاه: یک نفتکش در دهانه بندر خصب منفجر شد
  فال روزانه واقعی شنبه 30 آبان 1405
  فال قهوه امروز شنبه 30 آبان 1405
  خیالبافی‌های ضد ایرانی ترامپ
  تصویر زیباترین دختر انگلیس در 161 سال قبل+عکس
  طائب: رهبر شهید انقلاب در علم، فرهنگ، هنر و ادبیات کم‌نظیر بود
  ادعای جدید ونس درباره ترامپ
  بیرانوند: دنبال معافیت نیستم
  تغییرات در واریزی سود سهام عدالت | مرحله سوم سود سهام عدالت کی واریز میشود 1405؟
  با افشای محل سکونت وزیر خزانه داری آمریکا: زندگی در پایگاه نظامی خوب است
  آیدا پناهنده: دیگر تمایلی به ساخت سریال ندارم!
  سفیر عراق در تهران: مذاکره‌ای درباره بازگشت روادید میان ایران و عراق مطرح نیست
  ترامپ باز هم درباره تنگه هرمز به تناقض‌گویی افتاد
  عراقچی: تقویت روابط با همسایگان برای ساختن منطقه امن‌تر است
  طرز تهیه پیراشکی سیب‌زمینی ترد و پفکی بدون نیاز به فر
  ترامپ در حال بررسی حملات مجدد به ایران/ هشدار سنتکام به رییس جمهور
  قیمت طلا و سکه امروز شنبه 30 آبان 1405 | طلا و سکه ریزشی شد
  هادیان: پایان دادن به جنگ امروز بهتر از فرداست؛ برای دو روز اختلاف در ترتیب اقدامات، جنگ راه نیندازیم
© شبکه خبری سرنویس 1404

All rights reserved