به نقل ازفرارو، کویر را نباید فقط با شن های طلایی و عکس هایی که هنگام غروب گرفته می شوند شناخت. تجربه واقعی از جایی شروع می شود که از هیاهوی شهر فاصله می گیرید، باد روی رمل ها رد می اندازد و با پایین رفتن خورشید، دمای هوا به سرعت تغییر می کند. شب هم آسمان، اگر هوا صاف باشد و از نورهای مصنوعی فاصله گرفته باشید، چهره دیگری پیدا می کند. همین تفاوت میان روز و شب است که سفر پاییزی به کویر را جذاب می کند؛ البته به شرط آنکه برای سرما، مسیر و محدودیت های محیط بیابانی آماده باشید

برای کسی که نخستین بار می خواهد کویرگردی را امتحان کند، سه مقصد شناخته شده در مرکز ایران ارزش بررسی دارند: ورزنه، مرنجاب و مصر. هر سه چشم اندازهای شنی و تجربه های کویری دارند، اما از نظر مسیر دسترسی، امکانات، جاذبه های اطراف و شکل سفر یکسان نیستند.

اگر قرار است سفر را از اصفهان شروع کنید، ورزنه یکی از گزینه های عملی است. این شهر در شرق اصفهان قرار دارد و فاصله آن تا محدوده تپه های شنی کویر ورزنه حدود 100 تا 120 کیلومتر گزارش شده است؛ بنابراین می توان آن را در برنامه یک سفر کوتاه از اصفهان گنجاند.

جذابیت ورزنه فقط به تپه های شنی محدود نیست. در این منطقه می توان روی ماسه ها قدم زد، از چشم انداز غروب عکس گرفت و با استفاده از خدمات محلی، تفریحاتی مانند شترسواری یا سافاری را تجربه کرد. وجود کمپ ها و اقامتگاه های گردشگری نیز به مسافر کمک می کند برای برنامه ریزی، به جای اتکا به امکانات شخصی، از خدمات محلی استفاده کند. البته نوع خدمات و ساعت فعالیت مجموعه ها را باید پیش از حرکت بررسی کرد.

مزیت دیگر این مقصد، امکان ترکیب کویر با گردش در خود شهر ورزنه است. مسجد جامع، پل تاریخی و برج های کبوتر از دیدنی های منطقه اند و می توانند برنامه سفر را از چند ساعت حضور در شن ها فراتر ببرند.

ورزنه برای کسی مناسب تر است که می خواهد برای اولین بار روی تپه های شنی قدم بزند، غروب کویر را ببیند و شب را در اقامتگاهی مشخص بگذراند، بی آنکه الزاماً کمپ مستقل برپا کند. اگر از تهران حرکت می کنید، باید زمان طولانی تر مسیر تا اصفهان و ورزنه را هم در برنامه حساب کنید.

مرنجاب در محدوده آران و بیدگل استان اصفهان قرار دارد و از مقصدهای شناخته شده کویرگردی در مرکز ایران است. ویژگی مهم آن این است که در یک سفر می توان چند چشم انداز متفاوت را دید: رمل های شنی، پهنه دریاچه نمک و کاروانسرای تاریخی شاه عباسی مرنجاب.

کاروانسرای مرنجاب در دوره صفوی و به دستور شاه عباس ساخته شد و در گذشته محل استراحت مسافرانی بود که از مسیرهای کویری عبور می کردند. امروز همین بنای تاریخی، در کنار چشم اندازهای اطراف، به سفر حال وهوایی متفاوت می دهد. دریاچه نمک نیز در فاصله ای از کاروانسرا قرار دارد؛ با این حال، وضعیت سطح آن و امکان دسترسی به بخش های مختلف ممکن است با بارندگی و شرایط مسیر تغییر کند.

برای مسافری که از تهران یا شهرهای اطراف کاشان حرکت می کند، مرنجاب می تواند گزینه جذابی باشد؛ اما نباید نزدیکی نسبی آن به مراکز جمعیتی را با آسان بودن همه مسیرها اشتباه گرفت. بخشی از مسیر دسترسی خاکی است و شرایط آن ممکن است تغییر کند. اگر تجربه رانندگی در مسیرهای بیابانی ندارید، رفتن با تور معتبر یا همراهی راهنمای محلی انتخاب محتاطانه تری است. به ویژه برای بازدید از نقاط دورتر، نباید تنها به مسیریاب تلفن همراه تکیه کرد.

مرنجاب برای کسانی مناسب است که دوست دارند در یک سفر، هم شن های کویر را ببینند و هم با طبیعت نمکی و یک بنای تاریخی آشنا شوند. اگر مقصد شماست، درباره وضعیت روز جاده، امکان ورود خودرو، شرایط بازدید از دریاچه نمک و اقامت در کاروانسرا از قبل پرس وجو کنید.

کویر مصر در شهرستان خور و بیابانک استان اصفهان، نزدیک روستایی به همین نام قرار دارد. تصویر آشنای بسیاری از گردشگران از کویر مرکزی ایران، تپه های شنی گسترده و طلایی این منطقه است؛ جایی که نور صبح و عصر، خط سایه ها را روی شن ها تغییر می دهد و فرصت مناسبی برای پیاده روی و عکاسی فراهم می کند.

در این سفر، روستای مصر و آبادی های اطراف فقط محل عبور نیستند؛ بخش مهمی از تجربه سفر به شمار می روند. اقامتگاه های بوم گردی منطقه امکان شب مانی و آشنایی با فضای روستا را فراهم می کنند و می توان برنامه را با بازدید از جاذبه های اطراف خور و بیابانک گسترش داد. اگر می خواهید صبح زود روی شن ها قدم بزنید، عصر غروب را تماشا کنید و شب را دور از نور شهر بگذرانید، بهتر است دست کم یک شب برای اقامت در نظر بگیرید.

در مقابل، مصر برای سفر بسیار کوتاه از تهران انتخابی کم دردسر نیست؛ مسیر طولانی تر است و بهتر است زمان رفت وبرگشت را طوری تنظیم کنید که خستگی رانندگی، بخش اصلی سفر را از بین نبرد. همچنین اگر به فکر آفرود یا ورود به مسیرهای شنی هستید، از رانندگی خودسرانه با خودروی معمولی در رمل ها پرهیز کنید و خدمات محلی مجاز را به کار بگیرید.

اگر بخواهیم ساده و کاربردی تصمیم بگیریم، پاسخ به مبدأ و نوع تجربه ای بستگی دارد که می خواهید:

اگر از اصفهان سفر می کنید و می خواهید یک برنامه کوتاه و قابل مدیریت داشته باشید: ورزنه را بررسی کنید؛ هم تپه های شنی دارد و هم امکان دیدن جاذبه های تاریخی شهر.

اگر از تهران یا حوالی کاشان راه می افتید و ترکیب شن، دریاچه نمک و تاریخ برایتان جذاب است: مرنجاب گزینه قابل توجهی است؛ به شرط بررسی وضعیت مسیر و استفاده از راهنمای محلی برای بخش های بیابانی.

اگر هدف اصلی تان دیدن رمل های شاخص، عکاسی و تجربه شب مانی در فضای کویری است: مصر را انتخاب کنید و برای سفر زمان کافی کنار بگذارید.

هیچ کدام را نمی توان برای همه مسافران بهترین دانست. مقصد مناسب برای خانواده ای که اقامتگاه و خدمات مشخص می خواهد، لزوماً همان مقصد مناسب برای گروهی باتجربه در طبیعت گردی نیست.

پاییز معمولاً از فصل های مناسب تر کویرگردی است؛ گرمای شدید تابستان فروکش می کند و امکان پیاده روی در ساعات مناسب روز بیشتر می شود. با این حال، پاییز به معنای هوای همیشه ملایم نیست: شب ها و نزدیک سحر ممکن است دما به طور محسوسی پایین بیاید. برای همین، پیش از حرکت پیش بینی هوا را برای همان مقصد و همان تاریخ بررسی کنید و لباس گرم لایه ای همراه داشته باشید.

کفش مناسب پیاده روی، آب آشامیدنی کافی، کلاه، عینک آفتابی، کرم ضدآفتاب، چراغ قوه، پاوربانک و داروهای شخصی از وسایلی اند که بهتر است در فهرست آماده سازی قرار بگیرند. اگر شب مانی در چادر را انتخاب می کنید، تجهیزات خواب مناسب دمای شب ضروری است؛ برای نخستین تجربه، رزرو اقامتگاه یا شرکت در تور معتبر معمولاً برنامه ریزی ساده تری دارد.

مهم تر از همه، بدون شناخت مسیر و تجهیزات مناسب وارد بخش های دورافتاده کویر نشوید. از مسیرهای مشخص خارج نشوید، پیش از حرکت مقصد و زمان بازگشت را به فردی اطلاع دهید و به پوشش تلفن همراه در تمام مسیر اعتماد نکنید. تجربه های امدادی هلال احمر نشان داده است که ناآشنایی با منطقه و بی توجهی به نکات ایمنی می تواند گردش کویری را به موقعیتی دشوار تبدیل کند.

در نهایت، لازم نیست برای لذت بردن از کویر حتماً آفرود برانید یا شب را در چادر بگذرانید. گاهی چند ساعت قدم زدن روی شن ها، تماشای تغییر رنگ تپه ها در غروب و بازگشت به یک اقامتگاه گرم و امن، برای آشنایی با این چشم انداز متفاوت کافی است. برای سفر اول، مقصدی را انتخاب کنید که مسیر و اقامتش با توان و تجربه شما جور باشد؛ کویر قرار نیست مسابقه ای برای دورتر رفتن باشد