به گزارش خبرگزاری مهر، مهدی روحانی‌نژاد، مدیرعامل حوزه گسترش فناوری‌های پیشرفته و هوشمند بنیاد مستضعفان امروز (سه‌شنبه، 10 شهریور) درنشست خبری حاشیه نمایشگاه بین‌المللی الکامپ با بیان اینکه مأموریت اصلی این حوزه، ایجاد یک بازوی تخصصی برای تحول دیجیتال در صنایع و شرکت‌های بنیاد مستضعفان است، گفت: بنیاد مستضعفان حدود 200 شرکت و مجموعه در صنایع مختلف دارد و با توجه به گستردگی این مجموعه، نیاز به یک ساختار تخصصی وجود داشت که بتواند به شرکت‌های بنیاد در زمینه برنامه‌ریزی تحول دیجیتال، استفاده از فناوری‌های نوین و ارائه خدمات مبتنی بر فناوری کمک کند.

وی از توسعه همکاری‌های علمی و پژوهشی خبر داد و گفت: در همین راستا با انجمن علمی هوش مصنوعی تفاهم‌نامه‌ای منعقد شده و امروز نیز از آزمایشگاه مرجع مدل‌های زبانی بزرگ با همکاری دانشگاه صنعتی امیرکبیر رونمایی کردیم. همکاری با پژوهشگاه‌ها و مراکز علمی نیز در دستور کار قرار دارد و هدف ما این است که ظرفیت دانشگاهی و پژوهشی کشور را به نیازهای واقعی صنعت و اقتصاد متصل کنیم.

روحانی‌نژاد با اشاره به اهمیت داده در توسعه هوش مصنوعی تصریح کرد: یکی از چالش‌های اصلی توسعه هوش مصنوعی در کشور، موضوع دسترسی به داده است. شرکت‌ها و استارت‌آپ‌هایی که در حوزه هوش مصنوعی فعالیت می‌کنند، برای توسعه مدل‌ها و خدمات خود به داده نیاز دارند، اما در بسیاری از موارد امکان دسترسی به داده‌های مجموعه‌های مختلف را ندارند.

وی ادامه داد: تلاش کردیم با هماهنگی دولت، بستری ایجاد کنیم که دسترسی به داده‌های بخش‌های مختلف حاکمیتی را تسهیل کند. متخصصانی که در این مجموعه فعالیت می‌کنند، تجربه خوبی در حوزه مقررات و تعامل با دستگاه‌های دولتی دارند و با استفاده از این ظرفیت تلاش کردیم چارچوب فعالیت اپراتور داده را با قوانین و مقررات کشور منطبق کنیم.

مدیرعامل حوزه گسترش فناوری‌های پیشرفته و هوشمند بنیاد مستضعفان درباره مدل کسب‌وکار اپراتور ملی داده اظهار کرد: قرار نیست صرفاً داده خام در اختیار شرکت‌ها قرار گیرد، بلکه هدف اصلی این است که داده‌ها به مدل‌ها و خدمات قابل استفاده تبدیل شوند. در این مدل، داده‌های موجود پس از طی فرآیندهای لازم می‌توانند به مدل‌های تحلیلی و خدمات هوشمند تبدیل شوند و شرکت‌ها و کسب‌وکارها نیز از طریق API به این خدمات دسترسی پیدا کنند.

وی یادآور شد: بخشی از داده‌ها عمومی است و بخشی دیگر با توجه به نوع مالکیت و سطح دسترسی، صرفاً در چارچوب مجوزهای مربوطه قابل استفاده خواهد بود.

روحانی‌نژاد با اشاره به ضرورت حفاظت از اطلاعات و داده‌ها گفت: ما هم داده‌های عمومی و هم داده‌هایی را که نیاز به ناشناس‌سازی دارند در نظر گرفته‌ایم و یک ماژول ناشناس‌سازی داده نیز در این سامانه پیش‌بینی شده است. در صورتی که مالک داده زیرساخت یا امکانات لازم برای ناشناس‌سازی را نداشته باشد، می‌تواند داده را در اختیار ما قرار دهد تا فرآیند ناشناس‌سازی در بستر این سامانه انجام شود و سپس داده مطابق مقررات در اختیار متقاضیان قرار گیرد.

وی با اشاره به یکی از کاربردهای عملی این سامانه گفت: یکی از حوزه‌هایی که در نمایشگاه روی آن تمرکز کرده‌ایم، امنیت غذایی است. اطلاعات مربوط به کالاهای اساسی از جمله گوشت، برنج و گندم از پلتفرم‌های مختلف دریافت می‌شود و در قالب داشبورد تولید و عرضه مواد غذایی در اختیار مدیران قرار می‌گیرد.

این مقام مسئول تصریح کرد: هدف این است که مدیران و تصمیم‌گیران حاکمیتی با استفاده از اطلاعات دقیق و به‌روز، تصمیم‌های مناسب‌تری در حوزه امنیت غذایی اتخاذ کنند. این نمونه‌ای از کاربرد هوش مصنوعی و داده در حل مسائل واقعی کشور است.

وی یکی دیگر از حوزه‌های مورد توجه را حمل‌ونقل و ترانزیت دانست و گفت: در این بخش نیز برنامه‌هایی در حال تدوین است و در حال تعامل با دستگاه‌های مرتبط هستیم تا بتوانیم یک سامانه هوشمند حمل‌ونقل ایجاد کنیم. در حال حاضر اگر مالک یک کالا بخواهد محموله‌ای را از چین به ارمنستان یا از مسیرهای دریایی، زمینی و سایر شیوه‌های حمل‌ونقل جابه‌جا کند، باید با مالکان و ارائه‌دهندگان خدمات مختلف به صورت جداگانه قرارداد داشته باشد و این فرآیند برای صاحبان کالا دشوار و زمان‌بر است.

روحانی‌نژاد افزود: در صورتی که داده‌های گمرک، سازمان راهداری و سایر دستگاه‌های مرتبط در یک بستر هوشمند تجمیع شود، می‌توان خدمات حمل‌ونقل را به شکل یکپارچه ارائه کرد و مالک کالا از طریق یک سامانه واحد، فرآیند حمل را از مبدأ تا مقصد مدیریت کند.

وی گفت: چنین سامانه‌ای می‌تواند به تسهیل ترانزیت کالا از ایران کمک کند و ضمن کاهش پیچیدگی فرآیندهای حمل‌ونقل، هزینه و زمان جابه‌جایی کالا را نیز کاهش دهد.

مدیرعامل حوزه گسترش فناوری‌های پیشرفته و هوشمند بنیاد مستضعفان تاکید کرد: اگر شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی به داده دسترسی نداشته باشند، امکان رشد واقعی آنها فراهم نخواهد شد؛ بنابراین ایجاد سازوکار مشخص برای اشتراک‌گذاری داده، یکی از الزامات توسعه اقتصاد هوش مصنوعی در کشور است.

روحانی‌نژاد در پایان خاطرنشان کرد: توسعه هوش مصنوعی بدون دسترسی به داده امکان‌پذیر نیست و اگر قرار است شرکت‌های ایرانی در این حوزه رشد کنند و محصولات رقابت‌پذیر ارائه دهند، باید زیرساخت داده کشور توسعه پیدا کند.