پس از جنگ چهل روزه، هم سینماگران و کارشناسان و هم مسوولان بر ضرورت همدلی ودوستی با هنرمندان تاکید دارند اما متاسفانه عده ای همچنان بر طبل تنش و انشقاق در سینمای ایران می کوبند و برای سینماگران و فیلمسازان حواشی به وجود می آورند و باعث آشفتگی جو سینما می شوند.

به گزارش اعتماد، بعد از اینکه فیلم تهران کنارت با مجوز قانون روانه پرده شد، ولو اینکه خطایی صورت گرفته باشد، بدون درنظر گرفتن اصول اجرایی و سلسله مراتب مسوولیتی، برای عوامل فیلم پرونده سازی صورت گرفت و رییس سازمان سینمایی هم احضار شد.

آیا چنین رفتارهای قهری در تضاد همدلی و مهربانی با اهالی سینما نیست و آنها را دلسرد از کار نمی کند؟

گفتگویی با کمال تبریزی، کارگردان قدیمی و شناخته شده سینما که عضو شورای پروانه نمایش فیلم است، انجام شده است که در ادامه می خوانید.

اگر موافق باشید بحث را از شرایط امروز سینما شروع کنیم، بعضی کارشناسان معتقدند سینمای پس از جنگ، سینمای قبل از جنگ نیست، شما چه تحلیلی دارید؟

جنگ بر همه اجزای یک جامعه تاثیرگذار است، اثرات جنگ فقط نابودی اقتصاد نیست، جنگ نگاه و تفکرات آحاد جامعه را تغییر می دهد، دامنه این تغییرات از ناامیدی تا اوج ایمان به حقیقت زندگی متغیر است، بنابراین بسته به آداب و رسوم زندگی مردمان هر خطه اثرات جنگ به اشکال مختلف ظهور و بروز پیدا می کند. این تاثیرات آنی و در فاصله کوتاهی بر رفتار جوامع موثر است هر چند که حاوی آثار دراز مدت هم هست. به این ترتیب نگاه مخاطب سینما و سلیقه و علائق آن تغییر نسبتا ناگهانی دارد در صورتی که تطابق سوژه ها و ایده های سینمایی نیاز به زمان کافی دارد و از این بابت، تا مدتی از حرکات متغیر اجتماعی باز می ماند تا زمانی که دوباره با تحلیل رفتارهای تثبیت شده، داستان های به روز شده و جذاب روایت کند در عین حالی که تعابیر و تفاسیر تألیفی را نیز در خود داشته باشد. معمولا آثاری که بلافاصله بعد از جنگ تولید می شوند تا حد زیادی شعارگونه و در حد تحریک مقطعی احساسات است.

جامعه بعد از جنگ با تغییرات گسترده مواجه شده و در شرایط فعلی روایتی که سینما ارائه می دهد عقب تر از جامعه است.آیا چنین موضوعی باعث از دست رفتن وجاهت سینما نمی شود؟ حال آنکه در قدیم نسل کارگردانانی چون شما قصه هایی تعریف می کردند که همسو با مسایل روز جامعه و بسیار پیشرو بود. موافقید؟

همان طور که اشاره کردم جنگ باعث تغییرات گسترده در همه سطوح می شود چه اینکه در مورد ایران و سرزمین ما تاثیراتی را شاهدیم که قبلا قابل تصور نبود! در کنار هم قرار گرفتن آحاد مختلف جامعه با نگرش و سبک زندگی های متفاوت، رخدادی است که از نتایج مثبت دفاع سرزمینی و اشتراک در وطن پرستی است. از این رو همگان به ویژه نهادهای حکومتی به این درک جدید رسیده باشند که باید چتر حکمرانی شامل همه ایرانیان با هر نوع سلیقه و روش زندگی باشد.

با این تحول در نگاه به اجتماع نه تنها در سینما بلکه در تلویزیون به اصطلاح ملی، هم باید شاهد تغییرات جدی در برنامه سازی و تولید سریال باشیم. لذا با این تغییرات ضروری است که سینما دوباره به هویت و علت وجودی خود در ارتباط با مخاطبان متنوع بازگردد. توجه ای که این روزها به موضوع حذف پروانه ساخت از دایره کنترل و محدودیت موضوعات از سوی دولت می شود از همین ضرورت و نیاز سرچشمه می گیرد. بنابراین بخش مهمی از عقب ماندگی فرهنگی سینما مربوط به شرایط و ممنوعیت های کهنه و قدیمی است.

جالب است در شرایط فعلی حتی مسوولان هم تفاوت ها را لمس می کنند و تغییر در ساختار را علاقه مندند و اکران فیلم تهران کنارت یا سال گذشته نمایش فیلم هایی نظیر پیر پسر ، زن و بچه این را ثابت کرد ولی حواشی اخیر فیلم تهران کنارت نشان داد انگار یک عده مانع می شوند.ارزیابی شما چیست؟

متاسفانه کماکان عده معدودی به رغم تحولات جدی در دوران نبرد رمضان و آشکار شدن قضاوت های ناعادلانه در خصوص اشخاص و وقایع گذشته، باز هم اصرار عجیبی بر قانون شکنی و تکیه بر روش های قدیمی جهت رسیدن به تمایلات شخصی منحصر به خود دارند!

روشی که برای ممانعت از اکران مارمولک به رغم داشتن پروانه نمایش به کار گرفتند و بعدها به خطای خود اعتراف کردند، حالا با فراموشی رفتار خود در گذشته مجددا همان روش را برای تهران کنارت تکرار می کنند! قانون کشور صراحتا تاکید می کند که فیلم های دارای پروانه نمایش مجاز به اکران در همه سینماهای کشور هستند و کسانی که در برابر اجرای قانون مقاومت می کنند قطعا باعث دلسردی جامعه هنری و ترویج قانون شکنی و اصرار بر عدم استقرار سنگ روی سنگ می شوند. تشخیص اعضای محترم و متخصص شورای پروانه نمایش طبیعتا ارجح بر قضاوت دیگران و فصل الخطاب هرگونه اظهارنظر و سلیقه شخصی است. متاسفانه قضاوت های کهنه و عقب مانده از جامعه برای درک خطای خویش و اشتباه محاسباتی، همواره نیازمند گذشت زمان بوده است که بالطبع نوشدارو بعد مرگ سهراب خواهد بود.

با اینکه در شعارها از همدلی بین مردم صحبت می شود ولی عملا بعد از جنگ به چنین شعارهایی عمل نمی شود.

متاسفانه این رفتار مهم ترین دلیل از دست رفتن سرمایه های اجتماعی است و کشور را در مواجهه با رسانه های بیگانه ضعیف و حمایت یکپارچه ملت را شکننده و دچار اختلال می کند. کیست که نداند این گونه روش ها آفت بزرگ کشورداری و انسجام ملی است.

در جریان حواشی فیلم تهران کنارت هم برای صاحبان فیلم پرونده سازی شد و هم رییس سازمان سینمایی احضار شد .

امیدوارم لااقل از این به بعد دیگر شاهد پرونده سازی برای هنرمندان نباشیم و سوءتفاهمات را از طریق گفت وگو حل کنیم. شخصا حضور ریاست محترم سازمان سینمایی را در قوه قضاییه به فال نیک می گیرم و همواره در شورا هم بر این عقیده بوده ام که تعامل و گفت وگوی حضوری با سازندگان و عوامل اصلی فیلم ها منجر به روش های اصلاحی موثر و اقناع متقابل می شود. مشکلات بزرگ و کوچک این مملکت از مسیر گفت وگو و تفاهم حل شدنی است به شرطی که توأم با صداقت باشد.

نکته مهمی که باید اشاره کرد فیلم تهران کنارت یا سریال بی عاطفه ساخته جدید شما در شبکه نمایش خانگی، درباره دیدگاه نسل زد است و اثر باید هیجان داشته باشد. حذفیات و سانسور عملا به شاکله فیلم ضربه می زند.

خوشبختانه باید اعتراف کنم که سریال بی عاطفه با کمترین اصلاحات در ساترا مواجه شد و فقط یک مورد اصلاحیه درباره ازدواج سفید نسل امروز تحمیل شد که تا حدودی به مفهوم مورد نظر ما لطمه زد.

جناب تبریزی نسل جدید ویژگی های متفاوتی دارند که برای نسل گذشته غیر قابل درک است ولی در سریال بی عاطفه به این موضوع خوب پرداخت شده، انگار با جوان ها زیاد هم صحبت هستید؟

طبیعتا فیلمسازان نسل ما به دلیل تغییرات قابل توجهی که نسل های بعد از ما به خصوص جوانان و نوجوانان دارند، نیازمند آشنایی و ارتباط نزدیک با آنان هستیم، به شرطی که نگاه و اعتقادشان را تخطئه نکنیم و سعی در تفاهم و درک متقابل داشته باشیم. نسل امروز و آینده این سرزمین رویاهای تازه و متفاوتی برای دنیای خود دارند و مسیری را در پیش گرفته اند که با روش های برقراری ارتباط ما فرق های اساسی دارند. شناخت روش های نوین و فهم متفاوت جهان هستی از دریچه نگاه نسل آتی امکان پذیر خواهد بود . سینمای ما باید همراه این نگاه پوست اندازی کند و از قواعد امروزی پیروی کند، یک مقایسه ساده میان جوانی ما و جوانان امروز، تفاوت عمیقی را آشکار می کند. از نوع پوشش بگیرید تا نوع گفت وگو و به کار گرفتن اصطلاحات رمزآلود که زاییده شرایط زیست آنان شده است. ما در برقراری ارتباط، راه و روش های اشتباه را به کار گرفته ایم و وقت آن رسیده که مسیرهای تازه ارتباطی را تجربه کنیم. مسیرهایی که علاوه بر جذب مخاطب متغیر و پر سرعت امروز، به نوعی خود ما را نیز به وجد آورد.