مشکلات اخیر در حوزه اینترنت بر اشتغال، سرمایه گذاری و فعالیت روزمره کسب وکارها اثر مستقیم گذاشته است، به طوری که با کاهش 70 درصدی تراکنش ها و افزایش 120 درصدی هزینه ها در زیرساخت شرکت ها مواجهیم.

به گزارش ایرنا، بر اساس گزارش انجمن بلاکچین ایران که حاصل استخراج از داده های میدانی و مصاحبه با مدیران ارشد کسب و کارها است، طی حدود دو ماه گذشته، بی ثباتی ارتباطی و اختلال های گسترده اینترنت فشار قابل توجهی بر بخش های مختلف اقتصاد دیجیتال وارد کرده است؛ وضعیتی که باعث شده بسیاری از کسب وکارها از برنامه های توسعه فاصله بگیرند و تمرکز خود را بر ادامه فعالیت و حفظ بقا بگذارند.

برآوردهای انجام شده نشان می دهد که خسارت ناشی از قطعی و اختلال اینترنت روزانه بین 3 تا 8 هزار میلیارد تومان بوده است. در مجموع طی حدود 60 تا 70 روز گذشته، این خسارت ها به رقمی بین 300 تا 700 هزار میلیارد تومان رسیده است.

با این حال، فعالان حوزه اقتصاد دیجیتال معتقدند بخش مهمی از آسیب ها اساساً قابل اندازه گیری دقیق نیست. کاهش اعتماد کاربران، آسیب دیدن اعتبار برندها، توقف یا تعویق سرمایه گذاری ها و مهاجرت نیروی انسانی متخصص از جمله خسارت هایی هستند که آثار آن ها در بلندمدت نمایان می شود و در آمارهای اقتصادی به سادگی قابل محاسبه نیست.

در اقتصاد امروز، اینترنت دیگر صرفاً یک ابزار ارتباطی نیست. بسیاری از فعالیت های اقتصادی از فروش و بازاریابی گرفته تا ارائه خدمات و ارتباط با مشتریان بر پایه دسترسی پایدار به اینترنت شکل گرفته است. در نتیجه هرگونه اختلال در این زیرساخت می تواند زنجیره فعالیت اقتصادی را با مشکل مواجه کند.

کسب وکارهای کوچک؛ نخستین قربانیان بیشترین فشار ناشی از اختلال اینترنت بر دوش کسب وکارهای کوچک و متوسط قرار گرفته است. این گروه از کسب وکارها معمولاً سرمایه در گردش محدودی دارند و بخش مهمی از فروش و ارتباط با مشتریان آن ها از طریق بسترهای آنلاین انجام می شود.

کاهش دسترسی کاربران به پلتفرم های آنلاین، افت تعامل در شبکه های اجتماعی و اختلال در ابزارهای بازاریابی دیجیتال باعث شده بسیاری از این کسب وکارها با کاهش شدید فروش مواجه شوند. در برخی موارد حتی ارتباط مستقیم با مشتریان نیز مختل شده و عملاً روند عادی فعالیت کسب وکارها متوقف شده است.

در چنین شرایطی برخی شرکت های کوچک ناچار به کاهش هزینه ها، تعدیل نیرو یا حتی تعطیلی کامل فعالیت خود شده اند. برای بسیاری از فروشگاه های آنلاین و کسب وکارهای خرد، قطع ارتباط با کاربران به معنای توقف جریان درآمد است.

در سطح شرکت های متوسط و بزرگ تر، اگرچه منابع مالی و زیرساختی بیشتری برای مدیریت بحران وجود دارد، اما این شرکت ها نیز از پیامدهای اختلال اینترنت مصون نمانده اند.

افزایش هزینه های عملیاتی، کاهش بهره وری تیم ها، افت کیفیت خدمات و کاهش اعتماد کاربران از جمله چالش هایی است که این شرکت ها با آن مواجه شده اند.

برخی شرکت ها برای حفظ پایداری خدمات خود مجبور به استفاده از مسیرهای ارتباطی جایگزین یا تقویت زیرساخت های فنی شده اند؛ اقداماتی که هزینه های قابل توجهی به آن ها تحمیل کرده است.

ادامه چنین شرایطی می تواند شکاف میان شرکت های بزرگ و کسب وکارهای کوچک را عمیق تر کند، زیرا کسب وکارهای کوچک توان مالی لازم برای سازگاری با این شرایط را ندارند.

مشاغل آزاد و فریلنسرها از دیگر گروه هایی هستند که وابستگی مستقیمی به اینترنت دارند. برای بسیاری از برنامه نویسان، طراحان، مترجمان، تولیدکنندگان محتوا و فعالان خدمات آنلاین، اینترنت ابزار اصلی کار محسوب می شود.

اختلال در دسترسی به پلتفرم های کاری، دشوار شدن ارتباط با کارفرمایان خارجی و کندی یا قطعی ارتباطات باعث شده بسیاری از فریلنسرها با افت درآمد مواجه شوند. علاوه بر فشار اقتصادی، این وضعیت سطح نااطمینانی شغلی و فرسودگی روانی در میان فعالان این حوزه را نیز افزایش داده است.

در حوزه فناوری های نوظهور مانند بلاکچین و رمزدارایی، نقش اینترنت حتی پررنگ تر است. در این اکوسیستم اینترنت نه تنها ابزار ارتباطی، بلکه زیرساخت مستقیم عملیات و دسترسی کاربران به دارایی های دیجیتال محسوب می شود.

اختلال در اینترنت می تواند فرآیندهایی مانند احراز هویت، انجام معاملات، برداشت و واریز دارایی ها و مدیریت کیف پول های دیجیتال را با مشکل مواجه کند. در ماه های اخیر نیز بسیاری از کاربران با چنین چالش هایی روبه رو شده اند.

همچنین کاهش کیفیت ارتباطات بین المللی و ناپایداری اتصال می تواند ریسک های امنیتی را افزایش دهد. در برخی موارد کاربران برای دسترسی به خدمات ناچار به استفاده از ابزارها یا مسیرهای غیررسمی شده اند که این مسئله احتمال بروز تهدیدهایی مانند فیشینگ یا سوءاستفاده های سایبری را افزایش می دهد.

یکی از موضوعاتی که در ماه های اخیر مورد بحث فعالان اقتصاد دیجیتال قرار گرفته، مسئله دسترسی های محدود یا تفکیک شده به اینترنت است. برخی کارشناسان معتقدند چنین رویکردهایی نمی تواند جایگزین اینترنت پایدار و عمومی باشد.

به باور آن ها، ایجاد سطوح مختلف دسترسی ممکن است در عمل نابرابری میان کسب وکارها را افزایش دهد و رقابت در اکوسیستم اقتصاد دیجیتال را کاهش دهد. بسیاری از کسب وکارهای کوچک نیز اساساً امکان دسترسی به چنین مسیرهایی را ندارند.

مجموع این تحولات نشان می دهد که بحران اینترنت از سطح یک اختلال فنی فراتر رفته و به مسئله ای اقتصادی و اجتماعی تبدیل شده است. ادامه این روند می تواند به تعطیلی بیشتر کسب وکارها، کاهش سرمایه گذاری در حوزه فناوری، مهاجرت نیروی انسانی متخصص و گسترش اقتصاد غیررسمی منجر شود.

با این حال، بسیاری از فعالان این حوزه معتقدند هنوز امکان جلوگیری از عمیق تر شدن این بحران وجود دارد. بازگشت ثبات به زیرساخت اینترنت و فراهم شدن دسترسی پایدار برای کسب وکارها می تواند بخشی از ظرفیت های از دست رفته اقتصاد دیجیتال را احیا کند.

اقتصاد دیجیتال طی سال های اخیر به یکی از مهم ترین بخش های مولد اقتصاد کشور تبدیل شده است و معیشت میلیون ها نفر به آن وابسته است. حفظ پایداری زیرساخت های ارتباطی، نه تنها برای رشد این بخش بلکه برای ثبات اقتصادی کشور نیز اهمیت تعیین کننده ای دارد.