یکی از شایع ترین دلیل گروگانگیری، باج گیری یا اخاذی است. در این نوع گروگانگیری هدف اصلی رباینده، کسب منفعت مالی از طریق گرفتن پول، سکه، طلا یا هرگونه ارزش مالی دیگر از خانواده فرد ربوده شده است.

به گزارش اعتماد، طبق بررسی ها از پرونده های مربوط به گروگانگیری نشان داده؛ ربایندگان معمولا افرادی را هدف قرار می دهند که خانواده آن ها توانایی پرداخت پول را داشته باشد. این افراد می توانند از اقشار مختلف جامعه باشند. ربایندگان، قربانی را ربوده و به مکانی امن که اکثرا مخفی و دور از دسترس است، منتقل می کنند و پس از مدتی با خانواده یا مراجع مربوطه تماس می گیرند و درخواست مبلغ مشخصی را به عنوان باج مطرح می کنند.

معمولا تهدیدهایی مبنی بر آسیب رساندن به گروگان در صورت عدم پرداخت باج صورت می گیرد. گاهی اوقات مکالماتی بین ربایندگان و طرف مقابل برای تعیین مبلغ نهایی باج و نحوه تحویل فرد ربوده شده صورت می گیرد و باج پرداخت می شود. پس از دریافت باج، ربایندگان معمولا گروگان را آزاد می کنند. البته همیشه این احتمال وجود دارد که گروگان در معرض خطر باشد.

با این حال یکی دیگر از انگیزه های ربایندگان خصومت یا دشمنی شخصی یا گاهی عشقی است؛ در این حالت، هدف اصلی گروگانگیر انتقام گیری، تحقیر طرف مقابل یا فشار روحی و روانی است.

در برخی پرونده ها، این اتفاق میان افراد دارای رابطه نزدیک مثل همسر سابق، اعضای خانواده یا شریک عاطفی رخ می دهد؛ مثلا پدر یا مادری که بخواهد فرزند را از طرف مقابل بگیرد. در بعضی دیگر از پرونده ها گاهی گروگانگیری ابزار تهدید است و فرد می خواهد طرف مقابل را مجبور به انجام کاری از جمله پس گرفتن شکایت، امضای قرارداد یا اعتراف به موضوعی کند. در این گزارش به سه پرونده مربوط به گروگانگیری پرداخته است.

پلیس با عملیاتی هوشمندانه و قرار صوری، عضو یک باند قاچاق انسان را دستگیر کرد که افغان های غیرمجاز را در یک سوله مخفی نگه می داشتند و برای آزادیشان تا 400 میلیون تومان مطالبه می کردند. متهم پس از انکار اولیه به تمام جزییات این شبکه مجرمانه و دلیل گروگانگیری مسافران غیرمجاز اعتراف کرد. ماجرای تحقیقات در مورد این پرونده چند روز پیش، زمانی آغاز شد که زنی تبعه کشور افغانستان با مراجعه به پلیس از ناپدید شدن ناگهانی همسرش خبر داد.

او در تشریح ماجرا گفت: همسرم به صورت غیرمجاز از افغانستان وارد ایران شده بود، در حالی که منتظرش بودم چند روزی است که هیچ خبری از او ندارم تا اینکه ناگهان فردی ناشناس تماس گرفت و تهدید کرد که اگر 400 میلیون تومان واریز نکنم، شوهرم را آزاد نمی کند.

در پی طرح این شکایت با دستور مقام قضایی ماموران پلیس با آموزش زن افغان، نحوه قرار ملاقات و تحویل پول را هماهنگ کرد. پس از آن در یک عملیات دقیق، یک جوان در یکی از پارک های تهران برای تحویل پول حاضر شد و نیروهای پلیس بلافاصله فردی را که برای گرفتن پول سراغش رفته بود، دستگیر کردند. متهم ابتدا هرگونه ارتباط با گروگانگیری را انکار کرد، اما پس از بازجویی های فنی و تخصصی به عضویت در یک باند قاچاق انسان اعتراف کرد. متهم جوان که ایرانی است، اعتراف کرد در یک گاراژ در منطقه نازی آباد کار می کند.

پسر جوان در اعترافات خود گفت: مدتی پیش با یک قاچاقچی انسان آشنا شدم. آن ها افغان های غیرمجاز را از مرز وارد می کردند و در یک سوله مخفی در اطراف تهران نگهداری می کردند. افراد فقط زمانی که مبلغ توافق شده را پرداخت می کردند، آزاد می شدند و به کارهای مختلف فرستاده می شدند، اما کسانی که 400 میلیون تومان را پرداخت نمی کردند، در یک چاه عمیق زیرزمینی به عمق هفت، هشت یا حتی 10 متر زندانی می شدند.

این متهم در مورد همسر شاکی گفت: چند روز پیش تعدادی از این افراد که پول پرداخت نکرده بودند را به آن چاه منتقل کرده بودیم. مثل همیشه با خانواده هایشان تماس می گرفتیم و تهدید به مرگ می کردیم تا پول را واریز کنند. با اعترافات متهم، ماموران پلیس سریع به محل سوله رفتند و یک چاه بزرگ را کشف کردند که دهانه آن با ورق های آهنی پوشیده شده بود.

در داخل چاه، 8 تبعه افغان در شرایط بسیار نامناسب و اسارت بار نگهداری می شدند که بلافاصله نجات یافتند. پس از تحقیقات اولیه، دستور رد مرز و بازگردانده شدن گروگان نجات یافته به کشور خودشان صادر شد و آن ها به کشورشان بازگردانده شدند. در حال حاضر تحقیقات پلیسی برای شناسایی سایر اعضای باند قاچاق انسان و قاچاقچیان اصلی همچنان ادامه دارد.

چند روز پیش مهندس جوانی راهی اداره آگاهی تهران شد و با نگرانی از ناپدید شدن همسرش خبر داد.

او گفت که تصور کرده همسرش به دلیل اختلافات خانوادگی قهر کرده و به خانه پدرش رفته است، اما صبح روز بعد با پیامکی تکان دهنده روبه رو شده که در آن افرادی اعلام کرده بودند همسرش ربوده شده و در ازای آزادی اش چند میلیارد تومان پول نقد به دلار می خواهند. به گفته مهندس جوان، آدم ربایان تهدید کرده بودند که اگر پای پلیس به میان بیاید، همسرش زنده نخواهد ماند.

با وجود هشدار آدم ربایان، مرد جوان برای نجات جان همسرش ماجرا را به پلیس گزارش داد و تیمی از کارآگاهان تحقیقات را آغاز کردند. بررسی دوربین های مداربسته و ردزنی تلفنی نشان داد پیام از سیم کارتی ارسال شده که متعلق به مردی معتاد است؛ سرنخی که ماموران را به خانه ای ویلایی در شمال تهران رساند. در آنجا دو زن سوار بر خودرویی شاسی بلند دیده شدند که یکی از آنان همان زن ربوده شده، بود. با فاش شدن این حقیقت و از آنجایی که رابطه دو زن دوستانه به نظرمی رسید و نشان از گروگانگیری نمی داد، ماموران سراغ آن ها رفتند.

سمیه که با دیدن پلیس شوکه شده بود، ناچار شد حقایق را فاش کند. او در تحقیقات اولیه اعتراف کرد که نقشه ربوده شدن خود را برای امتحان عشق همسرش و حتی کسب پول طراحی کرده است. او گفت: وقتی جنگ شروع شد، همسرم اصرار کرد که زمینی از کشور خارج شویم، اما من مخالف بودم. با این وجود او تصمیم گرفت بدون من برود، چون در کشور عراق، کار ساخت و ساز انجام می داد.

وقتی دیدم تصمیم گرفته بدون من برود، قهر کردم و به خانه دوستم رفتم. او پیشنهاد داد تا سناریوی آدم ربایی ساختگی را کلید بزنیم تا میزان علاقه او را بسنجم. با خود گفتم اگر از این ماجرا پولی هم گیرم آمد، پس انداز می کنم. این نقشه را با همدستی دوستم اجرا کردیم و برای شروع، یک سیم کارت از فردی معتاد خریدیم، اما در نهایت دستمان رو شد. با اعتراف این زن، تحقیقات در این پرونده ادامه دارد.

چندی قبل پسری جوان در حال عبور از خیابانی در جنوب تهران بود که متوجه شد پیکر مردی جوان در کنار ساختمان متروکه ای افتاده است. هر چند در ابتدا تصور می شد او جان باخته است، اما با کمی دقت صدای نفس های او را شنیده و مرد جوان به بیمارستان منتقل شد. بلافاصله کادر درمان تلاش خود را آغاز کرد و مرد جوان از مرگ نجات پیدا کرد.

با اعلام موضوع به پلیس، ماموران به بیمارستان رفتند و این جوان که بهبودی نسبی پیدا کرده بود در تحقیقات اولیه گفت: در حال عبور از خیابان بودم که خودروی پژویی راهم را سد کرد و سرنشینان خودرو که ماسک و کلاه به سر و صورت داشتند مرا با تهدید و زور سوار خودرو کردند. در طول مسیر سرم را زیر صندلی قرار داده بودند و من نتوانستم مسیر را ببینم، اما بعد از حدود یک ساعت خودرو توقف کرد و من صدای باز شدن در گاراژی را شنیدم و خودرو به داخل خانه باغی وارد شد. مردان نقاب دار مرا به اتاقی در خانه باغ برده و مورد ضرب و شتم قرار دادند. آن ها چند برگه سفید امضا مقابلم قرار داده و از من امضا و اثر انگشت گرفته و تهدید کردند که در برابر خواسته های برادرهایم باید سکوت کنم در غیر این صورت اموالم را با برگه های سفید امضایی که از من گرفته بودند، تصاحب خواهند کرد.

مرد جوان در ادامه گفت: چند ماه قبل مادرم فوت کرد و پدرم هم سال ها قبل فوت کرده است. با مرگ مادرم، برادرهایم سراغم آمدند و از من خواستند که خانه ارثیه پدری را بفروشند. من که ساکن طبقه دوم خانه ویلایی بودم به آن ها گفتم فعلا دست نگهدارند شاید بتوانم سهم آن ها را خریداری کنم، اما آن ها قبول نکردند و اعلام کردند که هر چه زودتر خانه را بفروشیم.

او در ادامه گفت: گروگانگیران از سوی برادرانم اجیر شده بودند. آن ها مرا 24 ساعت در خانه باغ زندانی و شکنجه کردند.

به دنبال اظهارات مرد جوان، بازپرس جنایی دستور بازداشت دو برادر شاکی را صادر کرد. گرچه دو برادر ابتدا منکر آدم ربایی بودند، اما در ادامه تحقیقات و با وجود مدارک به ربودن برادرشان اعتراف کردند. یکی از آن ها در تحقیقات گفت: وقتی پدرم فوت کرد اموال او را غیر از خانه ویلایی که مادرم در آنجا ساکن بود، تقسیم کردیم. برادرم در طبقه دوم همان خانه زندگی می کرد و در این مدت حتی یک ریال هم بابت اجاره به ما پول نداد.

او ادامه داد: با مرگ مادرم قرار شد که خانه را بفروشیم، اما برادرم مخالف بود، چون با فروش این خانه باید از آنجا اسباب کشی می کرد ما که راه چاره ای برایمان نمانده بود، تصمیم گرفتیم او را تهدید کنیم. از طریق یکی از دوستانم با مرد سارقی آشنا شدم و او با کمک دو همدستش نقشه ربودن برادرم را کشیدند. قرار نبود او را در حدی کتک بزنند که جانش به خطر بیفتد. زمانی هم که ما فهمیدیم برادرم بر اثر شکنجه ها بی هوش شده دستور دادیم او را آزاد کنند. هدف ما این بود که او بترسد و رضایت به فروش خانه پدری بدهد.

با اعتراف دو برادر، سه مرد گروگانگیر نیز بازداشت شدند. به دستور بازپرس جنایی، متهمان در اختیار پلیس قرار داده شده و تحقیقات در این خصوص ادامه دارد.