قباد مرادی، رییس مرکز مدیریت بیماری های واگیر وزارت بهداشت درباره اخبار مرتبط با هانتاویروس ، علایم و روش های انتقال آن، امکان انتقال انسان به انسان و پایش و رصد ویروس در ایران توضیح داد.

به گزارش ایسنا، قباد مرادی گفت که این بیماری تاکنون به صورت موارد پراکنده و مرتبط با جمعیت جوندگان در دنیا گزارش شده و به عنوان یک اضطرار یا پاندمی اعلام نشده است.

قباد مرادی با بیان اینکه هانتاویروس به صورت عمده از جوندگان به انسان منتقل می شود، اظهار کرد: هانتاویروس از ویروس های از هانتاویریده از راسته ویروس های بانیا به شمار می رود.

این اپیدمیولوژیست با بیان اینکه عفونت های هانتاویروس در سطح جهان نادر هستند، گفت: آمار و ارقام نشان می دهد که میزان مرگ ومیر ناشی از ابتلای انسانی به این ویروس در حالت معمول بین یک تا 15 درصد در آسیا و اروپا و البته در قاره آمریکا تا حدود 50 درصد گزارش شده است.

او درباره شیوع هانتاویروس در سطح جهان توضیح داد: بر اساس برآوردها، از 10هزار تا بیش از 100هزار نفر در سطح جهان طی هر سال به این ویروس مبتلا می شوند که بیشترین ابتلا در قاره های آسیا و اروپا است.

رییس مرکز مدیریت بیماری های واگیر وزارت بهداشت با بیان اینکه هانتاویروس یک بیماری قابل گزارش است، افزود: ارائه دهندگان مراقبت های بهداشتی، کارکنان آزمایشگاه و بیمارستان ها، باید موارد مثبت بیماری هانتاویروس را به مقامات بهداشت محلی و ملی گزارش دهند.

این پزشک با بیان اینکه هانتاویروس ها می توانند بیماری جدی ایجاد کنند، تصریح کرد: به طور مثال، این ویروس ها عامل سندروم ریوی هانتاویروس و تب خون ریزی دهنده با سندروم کلیوی است. اگرچه هانتاویروس ها انواع مختلفی دارند اما چگونگی انتقال اولیه ویژگی مشترک تمام این ویروس ها به حساب می آید.

مرادی ادامه داد: انتقال اولیه از جوندگان به ویژه موش ها (نوع آهویی و سفیدپا) و موش های صحرایی، ویژگی مشترک این ویروس ها به شمار می رود. همچنین خز دورنگ و چشم ها و گوش های بزرگ تر، ویژگی موش آهویی است.

رییس مرکز مدیریت بیماری های واگیر وزارت بهداشت درباره راه های انتقال این ویروس توضیح داد: به طور معمول، این ویروس از طریق تماس با ادرار، بزاق و مدفوع آلوده جوندگان به انسان منتقل می شود. همچنین استنشاق ذرات معلق خشک شده این مواد آلوده از شایع ترین راه های انتقال ویروس است. تماس مستقیم و گازگرفتگی حیوانات از دیگر روش های انتقال ویروس به شمار می رود.

این اپیدمیولوژیست با بیان اینکه هانتاویروس ها می توانند بیماری جدی در انسان ها ایجاد کنند، گفت: سندرم ریوی هانتا و سندروم کلیوی هانتا به ترتیب روی ریه ها و کلیه ها اثر می گذارند که سندروم کلیوی با تظاهرات خونریزی دهنده همراه است. این ویروس از طریق استنشاق ذرات مدفوع، بزاق و ادرار جوندگان آلوده اتفاق می افتد و از انسان به انسان به ندرت منتقل می شود.

او با بیان اینکه تاکنون هانتاویروس عامل یک بیماری جهانی یا پاندمی نیست، اظهار کرد: موارد ابتلا به صورت پراکنده و مرتبط با جمعیت جوندگان است. تغییرات اقلیمی و افزایش جمعیت جوندگان می تواند عاملی برای افزایش دوره ای این بیماری باشد.

مرادی درباره وضعیت ابتلای این بیماری در کشورها گفت: گزارش ها نشان می دهد 20 تا 50 مورد مثبت سالانه در ایالات متحده ثبت می شود. آمار و ارقام بیان می کند که سالانه حدود 1000 نفر در چین به این ویروس مبتلا می شوند و گزارش ها از موارد ابتلا در روسیه، کره جنوبی، شیلی و آرژانتین حکایت می کنند. کشورهای مرکزی و شمالی اروپا مانند آلمان و فنلاند بیشترین گزارش ها را دارند.

این پزشک درباره واکسن هانتاویروس گفت: برخی مناطق از واکسن علیه برخی سویه ها استفاده می کنند.

رییس مرکز مدیریت بیماری های واگیر وزارت بهداشت درباره آخرین وضعیت این بیماری در سطح جهان گفت: از چهارم می ماه سال جاری میلادی تاکنون، 8 مورد در ارتباط با هانتاویروس در یک کشتی کروز شناسایی شده اند که 5 نفر از این افراد، از نظر آزمایشگاهی اثبات شده اند و سه نفر دیگر مشکوک هستند. همانطور که گفته شده، این افراد، مسافرانی هستند که با یک کشتی کروز از کشور آرژانتین روی اقیانوس اطلس سفر می کردند؛ سه نفر از این افراد جان خود را از دست دادند و یک نفر در بخش مراقبت های ویژه در کشور آفریقای جنوبی بستری است.

او درباره علائم بیماری های منتقله از هانتاویروس توضیح داد: تب ناگهانی، درد عضلانی شدید، تهوع و استفراغ، تنگی نفس شدید در مراحل پیشرفته و مرگ به نسبت بالا (حدود 30 تا 40 درصد) از علائم سندروم ریوی هانتاویروس به شمار می رود. همچنین تب خون ریزی دهنده با سندروم کلیوی نیز علائمی مانند تب، افت فشار خون، مشکلات کلیوی، خونریزی در موارد شدید و مرگ و میر کمتر از موارد ریوی (حدود 1 تا 15 درصد براساس نوع ویروس) دارد.

مرادی درباره روش های درمانی هانتاویروس گفت: بستری در بیمارستان و گاهی در بخش مراقبت های ویژه، پایش مداوم فشار خون، اکسیژن خون و عملکرد کلیه ها، اکسیژن تراپی و در موارد شدید درمان با ونتیلاتور (دستگاه تنفس مصنوعی) و تزریق مایعات و تنظیم تعادل آب و الکترولیت ها، روش های درمانی سندروم ریوی هانتاویروس است. همچنین کنترل فشار خون و دیالیز موقت در صورت نیاز به منظور حمایت از کلیه جزو روش های درمانی سندروم کلیوی هانتاویروس به شمار می رود.

این پزشک درباره روش های پیشگیری از هانتاویروس تصریح کرد: جلوگیری از تماس با فضولات پرندگان، ضدعفونی مکان های آلوده قبل از جارو کردن، استفاده از ماسک و دستکش به هنگام نظافت، کنترل جمعیت جوندگان، پرهیز از لمس جوندگان زنده و مرده برای به حداقل رساندن خطر ابتلا، اجتناب از لمس محل زندگی جوندگان و باز گذاشتن درب و پنجره خانه هایی که برای مدتی تخلیه بوده اند برای به جریان افتادن هوا تا تخلیه کامل فضولات جوندگان جزو روش های پیشگیری از هانتاویروس به حساب می آید.

مرادی با بیان اینکه هانتاویروس در جهان از سالیان پیش گزارش شده، توضیح داد: این بیماری از انسان به انسان معمولا منتقل نمی شود و برای پیشگیری انتقال ویروس در صورتی که جهشی در آن صورت نگیرد، نیازی به قرنطینه کردن افراد نیست.

هانتاویروس فعلی توانایی انتقال محدود بین انسان ها را دارد

رییس مرکز مدیریت بیماری های واگیر وزارت بهداشت با بیان اینکه بروز غیرمعمول این بیماری در کشتی کروز موجب توجه به این بیماری و رصد آن برای بررسی تغییرات ژنی احتمالی شده، گفت: بنا به اظهار مدیر کل سازمان بهداشت جهانی، هانتاویروس درگیر این رویداد از نوع Andes است؛ گونه ای که تاکنون مشخص شده توانایی انتقال محدود بین انسان ها را دارد و این انتقال با تماس نزدیک و طولانی مدت مرتبط است.

مرادی درباره دیدگاه سازمان جهانی بهداشت در ارتباط با هانتاویروس گفت: مدیرکل سازمان جهانی بهداشت باور دارد اگرچه این یک رویداد جهانی است اما سازمان جهانی بهداشت، خطر این ویروس را برای سلامت عمومی هنوز پایین ارزیابی می کند.

رییس مرکز مدیریت بیماری های واگیر وزارت بهداشت گفت: بنابر اظهارات مدیرکل سازمان جهانی بهداشت، این سازمان در چارچوب مقررات بین المللی سلامت با چندین کشور هماهنگی نزدیک دارد. این مقررات، حقوق و تعهدات کشورها و سازمان جهانی بهداشت را در پاسخ به رویدادهای سلامت عمومی تعریف می کند. رویداد کنونی هانتاویروس، توجه بین المللی سلامت را به رویدادهای مشکوک سلامت نشان می دهد و از اهمیت همکاری و همبستگی جهانی در مقابل با تهدیدهای سلامت سخن می گوید و این موضوع را برجسته می کند.

او گفت: ما در وزارت بهداشت، درمان و اموزش پزشکی، این وقایع و گزارشات بین المللی را رصد می کنیم و در داخل کشور نیز برای هر حادثه مشکوک بیولوژیک بیماری های واگیر آمادگی و پاسخ خود را حفظ می کنیم. تا کنون، این بیماری به عنوان یک اضطرار یا پاندمی اعلام نشده است.