| فرارو- بازار جهانی رمزارزها این روزها حال و روز خوشی ندارد و قیمت بیت کوین تا محدوده 62 هزار و 710 دلار عقب نشینی کرده است با این حال در ایران شاهد موج جدیدی از اقبال به دارایی های دیجیتال هستیم. به گزارش فرارو؛ اشتیاق ایرانی ها به خرید بیت کوین و دیگر انواع ارز دیجیتال شاید عجیب به نظر برسد اما این رفتار اقتصادی خیلی هم بدون دلیل و منطق نیست و حداقل تا اینجا نمی توانیم بدون تحلیل واکنشی دفاعی به متغیرهای کلان سیاسی و اقتصادی، استراتژی ایرانی ها را حاصل یک تب عمومی بدانیم. در گزارش زیر بررسی می کنیم که چرا بیت کوین و رفقایش در اقتصاد ایران صاحب چنین جایگاهی شده اند. وضعیت فعلی بازار رمزارزها؛ چرا قیمت بیت کوین نوسان دارد؟ نوسان بازار کریپتو در ماه های اخیر تحت تأثیر متغیرهای کلان بین المللی رقم خورده است. سیاست های پولی فدرال رزرو آمریکا از یک سو و از سوی دیگر نرخ بهره، فشار سنگینی بر دارایی های پرریسک وارد می کند. تحلیل بیت کوین نشان می دهد این دارایی در سطح جهانی به بخشی از سبد دارایی های نهادی تبدیل شده است با این حال تنش های ژئوپلیتیک در خاورمیانه و شرق اروپا باعث شده قیمت بیت کوین رفتاری دوگانه داشته باشد و گاهی در نقش طلای دیجیتال و گاهی به عنوان یک دارایی پرریسک عمل کند. هرچند تقریبا همه اطمینان دارند چنین وضعیتی نمی تواند تا ابد ادامه داشته باشد. دلیل استقبال سرمایه گذاران ایرانی از بازار ارز دیجیتال چیست؟ رفتار سرمایه گذاران ایرانی را باید متفاوت از معامله گران فعال در بازارهای توسعه یافته ارزیابی کرد. در آن سوی آب ها انگیزه اصلی سودآوری است اما در ایران بیشتر افراد سراغ بیت کوین و دیگر انواع رمزارز می آیند تا ارزش پولشان را حفظ کنند و با تورم کشتی بگیرند. رکود بازارهای موازی؛ چرا بورس و مسکن دیگر جذاب نیستند؟ بازار سرمایه در سال های اخیر دنبال اعاده حیثیت بوده و قصد دارد روزی اعتماد از دست رفته را بازسازی کند با این حال ظاهرا خروج پول حقیقی از بورس در مرحله هشدارآمیز قرار دارد. همچنین از یک سو بازار مسکن را داریم که با رکودی سنگین روبروست و از سوی دیگر خرید طلا و ارز نیز با محدودیت های شدید همراه است. بازار رمزارزها در چنین شرایطی به عنوان جایگزینی نقدشونده و در دسترس ظاهر می شود. نقش تحریم و محدودیت های بانکی در خرید بیت کوین سرمایه گذار ایرانی با سدی به نام تحریم و انزوای مالی روبروست. از آنجا که بیت کوین در ایران پلی برای دور زدن محدودیت های انتقال پول و حفظ قدرت خرید در برابر تورم مزمن محسوب می شود، بخشی از موج خرید امروز نه از روی دانش فنی عمیق، بلکه از سر اضطرار اقتصادی سرچشمه می گیرد. تحلیل بیت کوین و بازار کریپتو نشان می دهد در میان مدت این دارایی ها به بخشی جدایی ناپذیر از زیست مالی ایرانیان تبدیل شده اند اقتصاد سیاسی رمزارز در ایران؛ بیت کوین چگونه محبوب شد؟ کریپتوکارنسی در ایران به پولِ غیررسمی تبدیل شده است. دولت ها معمولاً تمایل دارند بر تمامی مبادلات مالی شهروندان نظارت داشته باشند اما ماهیت نامتمرکز رمزارزها این نظارت را با چالش جدی مواجه می کند. ارتباط معناداری میان نرخ نفوذ رمزارزها و شدت تحریم ها وجود دارد. هرگاه فشارهای بین المللی افزایش پیدا می کند و دسترسی به سیستم های مالی سنتی محدود می شود، تمایل به استفاده از رمزارزها هم برای اشخاص و هم برای بخش های غیررسمی اقتصاد جهش بالا می رود. به این ترتیب بیت کوین در ایران نقش ابزاری برای حفظ سرمایه را بازی می کند. ریسک های سرمایه گذاری در کریپتو؛ خطراتی که کاربران ایرانی را تهدید می کند با وجود تمام جذابیت ها نباید از واقعیت های تلخی که در پشت پرده وجود دارد غافل شد. بسیاری از سرمایه گذاران خرد با تصوری اشتباه از رمزارز به عنوان یک دارایی همیشه صعودی وارد بازار می شوند و موارد زیر را نادیده می گیرند. نوسان شدید: قیمت بیت کوین می تواند در چند ساعت بخش بزرگی از ارزش خود را از دست بدهد. اتفاقی که برای سرمایه گذار ایرانیِ تحت فشار تورم، فاجعه به بار می آورد. نبود چتر حمایتی: در صورت کلاهبرداری صرافی های غیرمعتبر یا هک شدن صرافی های رسمی، هیچ نهاد قانونی در ایران مسئولیت بازگرداندن اموال را بر عهده نمی گیرد. شکاف دانش: بزرگترین تهدید برای سرمایه گذاران ایرانی ورود هیجانی بدون آموزش کافی است. باید بپذیریم کریپتو ذاتاً یک پناهگاه امن نیست و مدیرین ریسک در آن به تخصص نیاز دارد. پیش بینی آینده بازار رمزارزها؛ از توافق سیاسی تا ثبات اقتصادی آینده حضور ایرانی ها در این بازار وابسته به متغیرهای سیاسی است. سناریوی تداوم ابهام: اگر تنش های سیاسی و ناامنی اقتصادی ادامه داشته باشد، رمزارزها به رشد نفوذ خود ادامه می دهند و همچنان نقش دارایی جایگزین را بازی می کنند. سناریوی ثبات و توافق: در صورت گشایش های اقتصادی و ثبات نرخ ارز، احتمالاً بخش بزرگی از سرمایه های هیجانی راه خروج از بازار کریپتو را در پیش می گیرند و حتی در حالت ایده آل شاهد بازگشت آن ها به بازارهای مولد خواهیم بود. آیا بازار کریپتو پناهگاهی امن برای ریال است؟ موج استقبال ایرانی ها از بازار رمزارزها می تواند از بی اعتمادی نسبت به ابزارهای مالی سنتی سرچمشه بگیرد و پاسخی به وضعیت اقتصادی اخیر ارزیابی شود. تحلیل بیت کوین و بازار کریپتو در میان مدت نشان می دهد اگرچه این دارایی ها به بخشی جدایی ناپذیر از زیست مالی ایرانیان تبدیل شده اند اما لازم است بدانیم نهایتا در دنیای پرآشوب اقتصاد، هیچ تضمینی برای رسیدن به ثبات وجود ندارد. |