فرارو- تعداد تماس های رافائل گروسی و عباس عراقچی از زمان دور جدید مذاکرات ایران و ایالات متحده تا کنون، روندی افزایشی داشته است. این روند افزایشی با تعابیر مختلفی همراه شده است و تحلیلگران حوزه سیاست خارجی نسبت به آن، مواضعی دوگانه دارند.

به گزارش فرارو، مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی، اخیرا تأکید کرده است آژانس در گزارش پیش از حمله به تاسیسات هسته ای ایران بی طرف بوده و با هیچ کشوری برای انجام حملات تبانی نکرده است. وی همچنین توان بازسازی زیرساخت های هسته ای ایران را تأیید کرد و بر اهمیت بازپس گیری دسترسی بازرسان تأکید کرده است.

محسن پاک آیین دیپلمات بازنشسته و سفیر سابق ایران در جمهوری آذربایجان در گفتگو با فرارو، تحلیل خود از پررنگ شدن ارتباط وزارت خارجه ایران و گروسی ارائه کرده است:

محسن پاک آیین به فرارو گفت: واقعیت این است که هر بار که گروسی وارد صحنه می شود، نگرانی هایی برای من ایجاد می شود. علت هم این است که وی متاسفانه تا کنون هیچ اقدام مثبتی در جهت تثبیت برنامه های هسته ای ایران، دنبال نکرده است و حتی در مقاطعی هم سعی کرده با ارائه گزارش هایی بهانه را به دست غربی ها بدهد. شاید هم می توانیم اینطور بگوییم که غربی ها هم به دنبال بهانه هستند تا علیه جمهوری اسلامی ایران اقداماتی انجام دهند و چه بهانه ای بهتر از این که از صحبت های گروسی سوء استفاده کنند.

وی افزود: من نسبت به ورود فعلی گروسی به روند مذاکراتی که در دست انجام است یا نسبت به آن چه ممکن است مطرح کند و روی مذاکرات اثرگذار باشد خوشبین نیستم. گروسی بارها نظرات و صحبت های خود را خواسته یا ناخواسته به مذاکرات سنجاق کرده است. اخیرا نیز آژانس تاکید کرده که باید از تمام برنامه های هسته ای ایران بازدید کند و این در حالیست که طبق مصوبه مجلس شورای اسلامی، ایران اجازه بازدید از این اماکن را نمی دهد. همه این موارد باعث می شود آن چه که از سوی گروسی مطرح می شود، به آن چه بین ایران و آمریکا رخ می دهد، گره بخورد.

سفیر پیشین ایران در ترکیه در ادامه گفت: این که ایران برخی مطالبات تندروانه طرف مقابل را نپذیرد اصلا عجیب نیست و درواقع ایران برای مبارزه با آن چه به ضررش خواهد بود زیر بار هر شرطی نمی رود. آن چه ایران در مذاکرات غیرمستقیم در پی آن است، دقیقا رسیدن به شرایطی عادلانه است. این که اگر قرار باشد ایران امتیازاتی ارائه دهد، قطعا در طرف مقابل نیز امتیازاتی مطالبه خواهد کرد. به همین دلیل است که معتقدم صحبت های گروسی، چه بسا بسیار مهمتر از آن است که به نظر می رسد. این که گروسی به ایران چه می گوید نه فقط در قالب یک گفتگوی تلفنی ساده است، بلکه می تواند به شکل گسترده بازتاب یافته و دستاویز شود.

وی با نگاهی از زاویه وضعیت ایران در پرونده هسته ای افزود: البته باید به این نکته نیز دقت کنیم که در شرایطی که فضای منطقه ای، تحولات مذاکراتی و فشارهای قدرت های غربی بار دیگر بر پرونده هسته ای سایه انداخته، این تماس ها نشان دهنده آن است که ایران تلاش می کند روایت خود را درباره وضعیت فنی تأسیسات، برنامه های هسته ای و چارچوب همکاری ها به طور مستقیم منتقل کند تا از تبدیل بحث های فنی به بحران های سیاسی جلوگیری شود. در سطح کلان، این تماس ها به معنای تلاش ایران برای مدیریت فضای بین المللی است؛ چرا که رابطه تهران با آژانس نقش مستقیمی در نحوه مواجهه سایر قدرت ها با پرونده هسته ای ایفا می کند.

این تحلیلگر ارشد سیاست خارجی تاکید کرد: ایران آگاه است که هرگونه تنش با آژانس بلافاصله بهانه ای در اختیار بازیگران مخالف قرار می دهد تا مسیرهای فشار را فعال کنند. از همین رو حفظ یک تعامل حداقلی اما مستمر می تواند بخشی از یک راهبرد بزرگ تر باشد: جلوگیری از ایجاد اجماع جدید علیه ایران، خنثی کردن فشارهای سیاسی و فراهم کردن امکان بازگشت به روندهای مذاکراتی در صورت فراهم شدن شرایط. اگرچه نسبت به آن چه گروسی مطرح می کند و تبعات این گفته ها نگرانی هایی دارم اما همانطور که گفتم هدف ایران از ورود به این گفتگوهای موازی با آژانس چیزی به جز شفاف سازی و بهانه زدایی نیست.