در سال های اخیر، چین با سرعتی خیره کننده در حال توسعه ناوگان جنگنده های بومی خود بوده است. در چنین شرایطی، حضور سوخو 35 روسی در ترکیب نیروی هوایی این کشور بیش از آنکه یک انتخاب راهبردی بلندمدت به نظر برسد، شبیه به یک پل انتقال فناوری است. تصاویر جدید منتشر شده در شبکه های اجتماعی چینی، فرصتی فراهم کرده اند تا بار دیگر جایگاه این جنگنده در ساختار قدرت هوایی پکن بررسی شود.

تصاویر تازه، سوخو 35ها را در حال پرواز دسته جمعی و با آرایش کامل رزمی نشان می دهد. در یکی از عکس ها، این جنگنده ها در حال اسکورت هواپیمای ترابری سنگین Y-20 دیده می شوند؛ هواپیمایی که امروز بزرگترین ترابری نظامی در حال تولید جهان محسوب می شود.

در تصویری دیگر، سوخو 35ها به موشک های R-77-1 با هدایت راداری فعال، موشک های حرارتی R-73/74 برای نبردهای نزدیک و غلاف های جنگ الکترونیک Khibiny مجهز هستند؛ ترکیبی که نشان می دهد این پروازها صرفا نمایشی نبوده و آرایش رزمی واقعی داشته اند.

چین در سال 2015 قراردادی 2 میلیارد دلاری برای خرید 24 فروند سوخو 35 امضا کرد؛ آخرین جنگنده روسی که وارد خدمت این کشور شد. گفته می شود که بخشی از این قرارداد شامل انتقال فناوری مربوط به سامانه رانش بردار سه بعدی بود؛ قابلیتی که امکان مانورپذیری کم نظیر در نبردهای هوایی را فراهم می کند.

در واقع، بسیاری از تحلیلگران معتقدند که هدف اصلی پکن از این خرید، دستیابی به فناوری های کلیدی بود.

سوخو 35 نسخه ای ارتقایافته از سوخو 27 دوران شوروی است. این جنگنده به رادار Irbis-E با آرایه فازی غیرفعال، رادارهای باند L در ریشه بال ها، سازه کامپوزیتی سبک تر و موتورهای قدرتمند AL-41F-1S مجهز شده است.

قدرت موتورهای آن با موتور F119 جنگنده F-22 آمریکا قابل مقایسه دانسته می شود و همین موضوع، عملکرد پروازی چشمگیر و برد عملیاتی طولانی را برایش به ارمغان آورده است. سوخو 35 در جنگ اوکراین نیز نقش پررنگی ایفا کرده و بنا بر گزارش ها، بیش از هر جنگنده پس از جنگ سرد درگیری های هوا به هوا را تجربه کرده است.

پاسخ را باید در پیشرفت سریع صنعت هوایی چین پیدا کرد. پیش از سوخو 35، چین صدها فروند سوخو 27 و سوخو 30 خریداری کرده بود؛ اما هنگام ورود سوخو 35، جنگنده بومی J-16 (نسخه پیشرفته ای بر پایه سوخو 27) وارد خدمت شده بود.

در رزمایش ها، J-16 و حتی مدل سبک تر J-10C توانسته اند عملکردی هم سطح یا حتی بهتر از سوخو 35 نشان دهند. از سال 2017 نیز با ورود جنگنده نسل پنجمی J-20، فاصله فناوری میان ناوگان بومی چین و سوخو 35 بیشتر شد.

منابع چینی به طور خاص از محدودیت های داده و ضعف قابلیت های نبرد شبکه محور سوخو 35 انتقاد کرده اند. همچنین رادار آن در مقایسه با رادار AESA پیشرفته J-16 در سطح پایین تری ارزیابی می شود.

در حوزه تسلیحات هم موشک R-77-1 دیگر در مرز فناوری قرار ندارد و در برابر موشک های مدرن چینی مانند PL-15 و PL-16 و PL-17 حرف زیادی برای گفتن ندارد. حتی در نبردهای نزدیک، موشک قدیمی R-73/74 با موشک پیشرفته PL-10 چین قابل مقایسه نیست.

به نظر می رسد که سوخو 35 در چین بیشتر برای آموزش نبردها و آشنایی خلبانان با فناوری رانش بردار به کار رفته است. همچنین گمانه زنی هایی درباره تجهیز احتمالی آن به موشک دوربرد R-37M مطرح شده؛ موشکی که می تواند تهدیدی جدی برای هواپیماهای پشتیبانی غرب در منطقه اقیانوس آرام باشد.

با این حال، با رشد سریع ناوگان J-20 که اکنون بزرگترین و پیشرفته ترین ناوگان نسل پنجم جهان به شمار می رود و همچنین ادامه تولید گسترده J-16، نقش سوخو 35 بیش از پیش به حاشیه رانده شده است.

در نهایت، سوخو 35 در نیروی هوایی چین نه یک ستون اصلی، بلکه پلی موقت برای عبور به نسل های پیشرفته تر جنگنده های بومی بوده است؛ پلی که اکنون نقش آن به تدریج کمرنگ تر می شود.