یک فناوری پوشیدنی جدید با وعده ای جسورانه، تیتر خبرها شده است و ادعا می شود یک همراه هوش مصنوعی است که می توانید آن را 24 ساعته و هر هفت روز هفته دور گردن خود بیندازید؛ اما پشت این فناوری، یک حقیقت ترسناک پنهان شده و برخی می گویند هدف اصلی آن جاسوسی کردن درباره کاربر است.

به گزارش ایسنا، گردنبند فرند (Friend) به معنای دوست که به عنوان راه حلی برای تنهایی و انزوای عاطفی به بازار عرضه شده، یک محرم اسرار ثابت معرفی می شود که همیشه آماده گوش دادن، تشویق و حمایت کردن است؛ اما در پس این روایت تسلی بخش، واکنش های اولیه وجود دارند که واقعیتی بسیار بحث برانگیزتر را آشکار می کنند.

به نقل از یوسی استراتژیز، نگرانی های مربوط به حریم خصوصی، خطرات روانشناختی و پرسش های پیش آمده درباره هدف واقعی این محصول، چیزی را که یک همراه دیجیتال به نظر می رسد، به چیزی تبدیل می کند که منتقدان آن را نظارت در لباس دوستی توصیف می کنند.

فرند که با قیمت حدود 129 دلار فروخته می شود، طوری طراحی شده است که همه طول روز و هر روز با کاربر بماند. برخلاف دستیارهای صوتی سنتی که فقط در صورت فراخوانی فعال می شوند، این دستگاه متفاوت عمل می کند و میکروفون آن همیشه در حال گوش دادن است.

هیچ دکمه فیزیکی برای خاموش کردن این قابلیت وجود ندارد. این گردنبند به طور مداوم صدای محیط را ضبط می کند تا گفت وگوها، صداهای زمینه و سیگنال های احساسی را مورد تحلیل قرار دهد. به گفته سازندگان فرند، هدف این است که به هوش مصنوعی اجازه داده شود تا زندگی کاربر را درک کند و با پشتیبانی مرتبط پاسخ دهد اما این بدان معناست که دستگاه فقط صدای شما را ضبط نمی کند و ممکن است صدای دوستان، اعضای خانواده، همکاران یا غریبه های اطراف را نیز ضبط کند.

تبلیغات گردنبند فرند بر قطع ارتباط با نمایشگر تأکید دارند اما تجربه، داستان متفاوتی را روایت می کند. خود گردنبند بلندگو ندارد و کاربران برای دریافت پاسخ از همراه هوش مصنوعی خود باید اپلیکیشن تلفن همراه را در تلفن همراه خود باز کنند. این فناوری در عمل، تعامل انسانی را نه با گفت وگو، بلکه با یک اعلان دیگر روی نمایشگر جایگزین می کند.

این تناقض، انتقاداتی را برانگیخته است مبنی بر این که این محصول کمتر به نوآوری فناوری و بیشتر به جایگاه یابی و برندسازی مربوط می شود.

ناظران خاطرنشان می کنند که شرکت پشتیبان فرند، سرمایه گذاری هنگفتی را در بازاریابی انجام داده است؛ از جمله 1.8 میلیون دلار برای خرید دامنه Friend.com و راه اندازی کمپین های تبلیغاتی گسترده در شهرهای بزرگی مانند نیویورک و پاریس.

این پیام اغلب به مضامین عاطفی مانند تنهایی، انزوا و نیاز به ارتباط گرایش دارد و گاهی اوقات از تصاویر عمداً تحریک آمیز استفاده می کند. منتقدان معتقدند که جنجال، بخشی از این راهبرد است زیرا حتی توجه منفی نیز به ایجاد کنجکاوی و تقاضا می انجامد.

فراتر از نگرانی های مربوط به حریم خصوصی، جدی ترین پرسش ها مربوط به تأثیر اجتماعی بالقوه این فناوری هستند. نظرات اولیه باعث تعجب شده اند؛ از جمله مواردی که کاربران گزارش داده اند ترجیح می دهند مشکلات شخصی خود را با دستگاه مطرح کنند تا با خانواده یا دوستان.

کارشناسان هشدار می دهند که این پویایی می تواند حلقه تنهایی را ایجاد کند. در این وضعیت، نیازهای عاطفی به جای روابط واقعی انسانی، به سوی یک الگوریتم هدایت می شوند.

یک همراه هوش مصنوعی برخلاف انسان ها، ویژگی هایی دارند که برخی از آنها به شرح زیر هستند.

1. هرگز مخالفت نمی کند

2. هرگز کاربر را به چالش نمی کشد

3. به جای ارائه دیدگاه، افکار کاربر را منعکس می کند

این پدیده که به عنوان چاپلوسی هوش مصنوعی شناخته می شود، ممکن است به جای کمک به کاربران در بهبود تاب آوری یا مهارت های اجتماعی، باورها و الگوهای احساسی را تقویت کند.

برخی از کاربران اولیه، رفتارهای غیرمنتظره ای را گزارش دادند که برای حفظ تعامل طراحی شده بودند. اگر شارژ باتری گردنبند کم شود، سیستم ممکن است پیام هایی را بفرستد که کاربر را به شارژ مجدد آن ترغیب می کنند. این پیام ها گاهی اوقات با زبان احساسی بیان می شوند؛ گویی همراه هوش مصنوعی در حال مرگ است.

منتقدان معتقدند که این نوع طراحی، وابستگی عاطفی مصنوعی ایجاد می کند و به جای تشویق به استقلال، دلبستگی به دستگاه را افزایش می دهد.

از آنجا که گردنبند فرند به طور مداوم اطلاعات مربوط به زندگی روزمره را ثبت و ذخیره می کند، می تواند گفت وگوها، رویدادها یا جزییات را با توجه به نیاز کاربر به یاد بیاورد. اگرچه این روش راحت است اما پرسش دیگری را در ذهن برمی انگیزد. چه اتفاقی می افتد وقتی افراد تلاش را برای به خاطر سپردن چیزها متوقف می کنند؟

پژوهشگران مدت هاست که درباره اثرات شناختی وابستگی بیش از اندازه به حافظه دیجیتال هشدار داده اند. با هوش مصنوعی که همیشه تجربیات شخصی را ردیابی می کند، کاربران ممکن است به تدریج نه تنها وظایف، بلکه خود حافظه را به فضای ابری واگذار کنند.

یک دستگاه همیشه در حال شنود فقط روی کاربر تأثیر نمی گذارد. ممکن است صدای دوستان، همکاران یا غریبه ها بدون اطلاع یا رضایت آنها ضبط شود. این امر به ویژه در محیط های کاری یا خصوصی، پرسش های پیچیده حقوقی و اخلاقی را ایجاد می کند.

از این نظر، گردنبند فرند فقط یک گجت شخصی نیست، بلکه یک سیستم سیار جمع آوری داده به شمار می رود که به تعاملات اجتماعی روزمره وارد شده است.

همراهان هوش مصنوعی در زمانی ظهور کرده اند که تنهایی در بسیاری از جوامع شهری رو به افزایش است. برای برخی از کاربران، حضور دیجیتالی حمایتی ممکن است آسایش را فراهم کند اما منتقدان معتقدند که محصولاتی مانند گردنبند فرند به جای پرداختن به علت، خطر پرداختن به علائم را به همراه دارند.

اگر حمایت عاطفی به یک سرویس مبتنی بر اشتراک تبدیل شود که توسط الگوریتم ها ارائه می شود، مفهوم دوستی نیز ممکن است تغییر کند و از یک پیوند متقابل انسانی به یک حلقه بازخورد شخصی سازی شده تبدیل شود.

گردنبند فرند، نمایانگر مرز جدیدی در هوش مصنوعی مصرفی است. این فناوری نه تنها برای کمک، بلکه برای همراهی طراحی شده است. این که آیا گردنبند فرند به یک فناوری سودمند تبدیل خواهد شد یا یک جایگزین دردسرساز برای ارتباط انسانی خواهد بود، به نحوه واکنش کاربران، تنظیم کنندگان مقررات و جامعه بستگی دارد.

گردنبند فرند برخلاف نامش، یک ویژگی واضح دارد و آن ویژگی این است که فقط به حرف شما گوش نمی دهد.