در سال 2021، دریاسالار فیلیپ دیویدسون، فرمانده وقت فرماندهی هند و اقیانوسیه، در برابر کمیته خدمات مسلح سنای امریکا شهادت داد که پکن هدف جدی خود را کنترل تایوان پیش از سال 2027 تعیین کرده است. او هشدار داد: تایوان به وضوح یکی از جاه طلبی های رهبران پکن پیش از آن زمان است و من فکر می کنم این تهدید در طول این دهه، در واقع در شش سال آینده، آشکار خواهد شد.

به گزارش اعتماد، این پیش بینی که در واشنگتن توجه زیادی را به خود جلب کرد به پنجره دیویدسون معروف شد و به سرعت زمینه را برای تعریف استراتژی های متفاوتی فراهم کرد. در طول سال، کنگره 7.1 میلیارد دلار برای طرح تازه تاسیس بازدارندگی اقیانوس آرام

-که برای تقویت توانایی ایالات متحده در جلوگیری از ماجراجویی نظامی چین طراحی شده- تصویب کرد و جامعه سیاست گذاری برای تدوین راهبردهایی جهت مقابله با تهدیدات نظامی چین تلاش کرد.

دولت ایالات متحده آن قدر حمایت دیپلماتیک، سیاسی، اقتصادی و امنیتی از تایوان ارایه داد که برخی ناظران باسابقه و فعال در حوزه تایوان، اهمیت عدم دخالت امریکا در امور تایوان را به سیاست گذاران امریکایی یادآوری کردند.

آن گونه که یون سان، مدیر برنامه چین فعال در مرکز مطالعاتی استیمسون در فارن افرز نوشته، با این حال، در چند سال گذشته بسیاری از ناظران به زیر سوال بردن پنجره دیویدسون روی آورده اند.

آنها معتقدند ارتش چین برای چنین عملیات دشواری آماده نیست و برای این نظر، دلایل خوبی هم مطرح می کنند.

به نوشته این کارشناس فرود آبی-خاکی و سپس حمله به جزیره ای کوهستانی مانند تایوان، از نظر عملیاتی دشوار خواهد بود. همچنین ارتش چین دوره هایی از پاکسازی را پشت سر گذاشته که به برکناری شماری از ژنرال های ارشد انجامیده است.

در همین حال، هزینه ها و پیامدهای جنگ روسیه در اوکراین، هم دشواری تصرف این جزیره را نشان داده و هم نتیجه ویرانگر تحریم ها را. براساس این نظریه، چین اولویت های دیگری دارد و بعید است تایوان امروز در دستور کار باشد.

اما آنچه این نظریه را از قلم می اندازد این است که دیدگاه چین درباره تایوان در سال 2025 به طور قابل توجهی تغییر کرده است. سال گذشته، چین درباره اجتناب ناپذیری و بی چون و چرای آنچه اتحادِ مجدد با تایوان می نامد، بسیار صریح تر سخن گفته است، هر چند بدبینان می گویند چین همیشه چنین ادعاهایی را مطرح کرده، اما این بار موضع متفاوت چین عریان است. جامعه سیاسی چین به طور فزاینده ای متقاعد شده که تلاشی برای اعمال کنترل بر تایوان رخ خواهد داد و حتی اگر تایوان پکن را تحریک کند، این کنش (حمله نظامی به این جزیره) می تواند قریب الوقوع باشد. محرک اساسی این ارزیابی جدید، سیاست ایالات متحده و این تصور است که دونالد ترامپ، رییس جمهور ایالات متحده، علاقه چندانی به دفاع نظامی از تایوان ندارد. تلاش سرسختانه شی جین پینگ، رهبر چین، برای اتحاد و کاهش محبوبیت لای چینگ-ته، رییس جمهور تایوان نیز به این روند دامن می زند. به عبارت دیگر، چین فرصتی را می بیند که ممکن است در آینده دیگر تکرار نشود.

به نوشته یون سان، لحظاتی در تاریخ وجود دارد که متغیرهای داخلی و خارجی متعددی به طور مشترک برای پیشبرد یک نتیجه خاص عمل می کنند - زمانی که توفان های تمام عیار درمی گیرند آنچه به ظاهر غیرقابل تصور است، محقق خواهد شد. باتوجه به شرایط فعلی، چنین توفان تمام عیاری برای تایوان ممکن است زودتر از آنچه مردم فکر می کنند، در راه باشد.

اگرچه شی به ارتش آزادی بخش خلق (PLA) دستور داده تا سال 2027 برای تصرف تایوان با زور آماده باشند، تصور اینکه چین در همان سال اقدامی انجام دهد، دشوار است. حزب کمونیست چین بیست و یکمین کنگره حزب خود را در پاییز 2027 برگزار خواهد کرد و در سیاست چین، اولویت هر سالِ کنگره حزب، ثبات مطلق است. همه تصمیم ها در درجه نخست با این معیار سنجیده می شوند که آیا رهبران این کشور می توانند کوچک ترین احتمالِ عدم قطعیت سیاسی را پیش بینی کنند یا خیر. حزب کمونیست چین سازمانی اساسا محافظه کار است و هر تصمیم مهمی که بتواند تعادل ظریف قدرت درون حزب را در زمان تشدید سیاست های درون حزبی، به چالش بکشد احتمالا به تعویق خواهد افتاد.

اما سال 2027 از منظر دیگری نیز حیاتی است: این سال پایان سومین دوره ریاست جمهوری شی است. بحث ها درباره طرح جانشینی شی -که در آن زمان 74 ساله خواهد شد- آرام اما ادامه دار بوده است. نظریه غالب در میان ناظران این است که شی قدرت را یک باره واگذار نخواهد کرد، اما تا اوایل سال 2027 می تواند یکی از سه نقش رهبری ارشد - رییس جمهور (رییس دولت)، دبیرکل حزب و رییس کمیسیون مرکزی نظامی- را واگذار کند. سپس او به تدریج از سه نقش دیگر نیز صرف نظر خواهد کرد و این گزینه را دارد که این روند را در هر زمانی به حالت تعلیق درآورد یا کنار بگذارد. از سال 1949، رهبری حزب کمونیست چین تصمیمات متفاوتی درباره جانشینی این سه مقام گرفته است.

مائو تسه تونگ در سال 1959، پس از آنکه در درون حزب به چالش کشیده شد، از ریاست جمهوری کناره گیری کرد، اما سمت دبیرکلی حزب و ریاست کمیسیون مرکزی نظامی را حفظ کرد. دنگ شیائوپینگ در سال 1989، با واگذاری قدرت به جیانگ زمین، هر سه سمت را واگذار کرد، اما از طریق کمیسیون مشورتی مرکزی -نهادی مشورتی متشکل از بزرگان حزب- در پشت صحنه اقتداری بی نظیر را حفظ کرد. در سال 2002، جیانگ زمین از ریاست جمهوری کناره گیری و سمت دبیرکلی حزب را واگذار کرد، اما رهبری ارتش را سه سال دیگر -تا دوره اول ریاست جمهوری هو جینتائو- دراختیار داشت. هو نیز هنگام کناره گیری از قدرت، هر سه سمت را به شی جین پینگ واگذار کرد.

اگر روند جانشینی به زودی آغاز شود، بسیاری از ناظران پیش بینی می کنند که شی جین پینگ ابتدا ریاست جمهوری را واگذار خواهد کرد، زیرا کمترین قدرت را در میان این سه منصب دارد. با این حال، واگذاری هر عنوانی اجماع مطلق درون سیستم را به خطر می اندازد. با غیرمتمرکز شدن قدرت، هرگونه طرح نظامی برای تصرف تایوان احتمالا به تعویق خواهد افتاد. کاملا ممکن است سال 2027 فرا برسد و شی چهارمین دوره کامل ریاست جمهوری خود را آغاز کند. شی نه مجبور به کناره گیری است و نه ناچار به کنترل تایوان. این، شاخص کلیدی عملکرد شی نیست؛ همان طور که برای هیچ یک از اسلاف او نیز نبود. اما شی، بیش از هر کدام از رهبران پیشین، برای به زانو درآوردن تایوان تلاش کرده است. اگر شی فرصتی برای دستیابی به هدف خود، یعنی اتحاد مجدد ، داشته باشد، احتمالا آن را خواهد پذیرفت.

تاکنون، دلیل اساسی آنکه شی جین پینگ از زور علیه تایوان استفاده نکرده، این است که مطمئن نیست چنین عملیاتی بتواند موفق باشد. این سوال درباره موفقیت این کنش، همواره به نحوه واکنش ایالات متحده به حمله چین بستگی خواهد داشت. چین اکنون متقاعد شده که بعید است رییس جمهور ایالات متحده نسبت به تایوان -و برای مداخله نظامی در این تنگه- کنش قابل توجهی نشان دهد.

استراتژی امنیت ملی ایالات متحده که اخیرا منتشر شده است و نیمکره غربی را در اولویت قرار می دهد و تمایل به عدم مداخله را اعلام می کند، از این برداشت پشتیبانی می کند، زیرا از هرگونه تعیینِ چین به عنوان تهدید یا چالشی برای ایالات متحده صرف نظر می کند. واکنش عمدتا خاموشِ دولت ترامپ به رزمایش نظامی چین در دسامبر 2025 -که تایوان را محاصره می کرد- نیز دلگرم کننده بود. سپس، در اوایل ژانویه، تصمیم ترامپ برای دستگیری نیکولاس مادورو، رییس جمهور ونزوئلا، اولویت های نیمکره غربی ایالات متحده را تایید کرد.

با این حال، این تغییر در اولویت های استراتژیک ایالات متحده- و رویکرد آن نسبت به چین- ممکن است تنها برای سه سال آینده وجود داشته باشد. این تغییر حتی می تواند پس از انتخابات میان دوره ای ایالات متحده در نوامبر امسال، در صورتی که دموکرات ها کنترل کنگره را به دست بگیرند و پایگاه ترامپ به اندازه کافی قدرت خود را از دست بدهد، محو شود. بنابراین، فرصت محدود است؛ چین ممکن است دیگر هرگز لحظه ای را نداشته باشد که واشنگتن تا این حد به مداخله به نفع تایوان داشته باشد.

گروهی از ناظران بر این باورند که به طور سنتی، چین بازی طولانی مدتی را بر این منطق پیش برده است که وقتی از نظر قدرت اقتصادی و نظامی از ایالات متحده پیشی بگیرد، طبیعتا می تواند مانع از دفاع ایالات متحده از تایوان شود. چنین دیدگاه خوش بینانه ای در سالِ نخستِ همه گیری کووید-19 به اوج خود رسید؛ زمانی که چین متقاعد شد که چون شرق در حال ظهور و غرب در حال افول است - همان طور که عبارت رایجِ حزب کمونیست چین می گوید- چین به زودی می تواند ایالات متحده را از منطقه بیرون کند، اما

6 سال گذشته یا بیشتر از رقابتِ قدرت های بزرگ نشان داده است که پایانِ بازی موردنظرِ چین ممکن است آن قدر که امیدوار بود، به زودی اتفاق نیفتد. چین به جای انتظار نامحدود، متوجه شده است که بی تفاوتی فعلی واشنگتن ممکن است بهترین فرصت را برای تحققِ رویای اتحادِ خود فراهم کند.

رودفورد سوآنگ، کارشناس مسائل بین الملل بر این باور است که جنگ روسیه در اوکراین همزمان به چین سیگنال مثبتی را ارسال می کند. این جنگ عاملِ حواس پرتی بزرگی برای راهبرد کلانِ ایالات متحده بوده: دولت بایدن نتوانست آن طور که می خواست بر چین تمرکز کند و دولت دوم ترامپ نیز از تمرکز مطلوبِ خود بر امنیت داخلی و نیمکره غربی بازمانده است. تا زمانی که توجه و منابع ایالات متحده در اروپا متمرکز باشد، احتمال کمتری وجود دارد که واشنگتن بخواهد در اقیانوس آرام با چین مقابله کند، اما اگر جنگ اوکراین به پایانِ خود نزدیک شود، مزیت چین می تواند از بین برود. همزمان اقدامات ترامپ نیز با اثرگذاری بر سیاست داخلی تایوان، موقعیت چین را تقویت کرده است. در سال 2025، ترامپ تعرفه های 20درصدی بر تایوان اعمال کرد؛ در توافق تجاری اخیرا حاصل شده، تایوان موافقت کرد که در ازای کاهش نرخ تعرفه ها به 15درصد، دست کم 250 میلیارد دلار در تولیدِ تراشه در ایالات متحده سرمایه گذاری کند. در همین حال، رویکرد آشتی جویانه او نسبت به چین و بی تفاوتی اش نسبت به تایوان به عنوان یک دموکراسی، نگرانی های گسترده ای ایجاد کرد مبنی بر اینکه رهبر امریکا ممکن است به دنبال معامله ای بزرگ با چین باشد؛ معامله ای که می تواند شامل معامله مزایای اقتصادی در ازای تایید موضع چین درباره تایوان باشد. این اقدامات به حزب حاکمِ مترقی دموکراتیک در تایوان و رهبر آن، لای -که پکن به او بی اعتماد است و معتقد است استقلال تایوان را ترویج می کند- آسیب رسانده است.

تابستان گذشته، لای از تلاش مردمی برای فراخواندن قانون گذارانِ حزب مخالفِ کومین تانگ حمایت کرد، اما این تلاش شکست خورد و به کاهشِ بیشترِ محبوبیتِ لای انجامید. تغییر افکار عمومی در تایوان به پکن این امید را می دهد که مردم تایوان سرانجام حزب طرفدارِ استقلالِ را رها کنند و حتی ممکن است اتحاد را بپذیرند.

در این برهه حساس، هرگونه اقدام تایوان که تحریک آمیز تلقی شود، می تواند واکنش شدیدی ازسوی چین برانگیزد؛ همان طور که در ماه دسامبر مشاهده شد، زمانی که ایالات متحده از یک قرارداد تسلیحاتی 11.1 میلیارد دلاری با تایوان خبر داد و 11 روز بعد، چین رزمایش نظامی را آغاز کرد که محاصره تایوان را شبیه سازی می کرد. با وجود حجم بالای آن، چینی ها این قرارداد تسلیحاتی را بیشتر به عنوان ارتقای منافع صنعت دفاعی ایالات متحده توسط ترامپ می بینند و کمتر به عنوان تعهدی برای دفاع از تایوان. رزمایش دسامبر -که بزرگ ترین رزمایش از این نوع تاکنون بوده - هفتمین رزمایش نظامی بزرگ از زمان سفر نانسی پلوسی، رییس سابق مجلس نمایندگان امریکا، به تایوان در آگوست 2022 قلمداد می شود؛ مجموعه ای از اقدام ها که تمرین چین را برای یک کارزار تعیین کننده تشدید کرده است.

حزب کمونیست چین و رهبران آن ذاتا ریسک گریز هستند. در واقع، هرچه ریسک بزرگ تر باشد، آنها محافظه کارتر می شوند. یون سان نوشته؛ عقل سلیم می گوید ارتش آزادی بخش خلق آشکارا آماده جنگ با ایالات متحده نیست.

شی جین پینگ بر دوره هایی از پاکسازی رهبران ارشد نظامی نظارت داشته که روحیه این نهاد را تضعیف کرده است. افسران ارشد از آینده خود بیم دارند و این امر، زمان نامطلوبی را برای آزمودن عزم و توانایی های آنها در چنین ماموریت حساسی ایجاد می کند. به طور خاص، ژنرال های پاکسازی شده از سپاه 31 ارتش، به عنوان کسانی دیده می شوند که بیشترین دانش و تجربه را در آماده سازی برای عملیات تایوان دارند و حذف آنها ممکن است به این دانش تاریخی آسیب رسانده باشد.

اما مساله آمادگی ارتش آزادی بخش خلق چین (PLA) به این بستگی دارد که این گروه با چه کسی خواهد جنگید. اگر مداخله ایالات متحده در دستور کار نباشد، ارتش خلق چین به راحتی می تواند از نیروهای تایوان پیشی بگیرد. این ارتش بیش از دو میلیون پرسنل نظامی فعال دارد، در مقایسه با 170 هزار سربازِ تایوان. بودجه دفاعی چین در سال 2025، 247 میلیارد دلار ارزیابی شد، در حالی که بودجه دفاعی تایوان در سال 2026، پس از افزایشِ عظیمِ 16درصدی، هنوز تنها 31 میلیارد دلار است. تایوان در سال 2025، 40میلیارد دلار بودجه ویژه دفاعی اضافی تصویب کرد، اما این بودجه فقط 8 سالِ 2026 تا 2033 را پوشش می دهد. اختلاف در نیروهای نظامی آن قدر زیاد است که تایوان نمی تواند به آن برسد. ترامپ درباره اینکه آیا ایالات متحده از تایوان دفاع خواهد کرد یا خیر، اظهارنظری نکرده، اما فرضِ مداخله ایالات متحده بسیار ضعیف تر از قبل است.

حال اینکه آیا چین می تواند عواقبِ خارجی یک تهاجم را تحمل کند یا خیر، به نحوه واکنشِ ایالات متحده نیز بستگی دارد. اگر پکن فکر کند که پس از حمله به تایوان، ایالات متحده و متحدانش تحریم های اقتصادی فلج کننده ای علیه چین اعمال خواهند کرد، هزینه ها باعث می شود سیاست گذاران مکث کنند و احتمالا منتظر جنگِ دیگری باشند، اما در جنگ تجاری اخیرِ با ترامپ، پکن عملا از اقدام تلافی جویانه در زمینه عناصر کمیاب و تعرفه ها برای واداشتنِ واشنگتن به تسلیم شدن استفاده کرد. پس از این پیروزی، پکن ممکن است هرگونه تحریمِ احتمالی ایالات متحده را فشاری محدود قلمداد کند، در حالی که توانایی سایر کشورها برای متحد کردن و مجازاتِ چین بسیار کمتر نگران کننده است. در همین حال، در تلاشِ ترامپ برای میانجیگری صلح میان روسیه و اوکراین، ادعاهای ارضی روسیه نیز در نظر گرفته شده است. از آنجا که چین، تایوان را به درستی و مستقیما در حوزه نفوذِ خود می بیند، این امر نیز دلگرم کننده است.

به باور کارشناسان نظامی امریکا این به آن معنا نیست که چین فورا به تایوان حمله خواهد کرد: هیچ نشانه ای از بسیج نیروها، آماده سازی لجستیکی یا تغییرِ سیاست های دولتی که به حمله ای قریب الوقوع اشاره داشته باشد، وجود ندارد. با وجود این، پکن در گذشته اقدام علیه تایوان را به تاخیر انداخته است، زیرا می دانست نمی تواند ریسک اقدامی را بپذیرد که شکست خواهد خورد و از استراتژی خود برای اتحادِ مجددِ مسالمت آمیز مطمئن بود؛ استراتژی ای که بر این فرض استوار است که ظهور چین درنهایت باعث می شود تایوان بخواهد با این کشور متحد شود. این محاسبه اکنون در حال تغییر است؛ هم به این دلیل که رقابتِ چند سال گذشته با قدرت های بزرگ، جدول زمانی پکن درباره صعودش را متزلزل کرده و هم به این دلیل که اعتمادبه نفسِ این بازیگر درباره تلاشِ جدی برای تایوان در حال افزایش است.