تک نرخی شدن ارز به عنوان مهم ترین سیاست اقتصادی هفته های اخیر، می تواند مسیر بازار خودرو، صنعت خودرو و معیشت مردم را به طور هم زمان دگرگون کند.

به گزارش آخرین خودرو، تک نرخی شدن ارز در کشور به یکی از داغ ترین و جنجالی ترین اخبار اقتصادی تبدیل شده و به عنوان یکی از تأثیرگذارترین متغیرها بر معیشت مردم و درآمد دولت مطرح است که در کوتاه مدت یک شوک قیمتی شدید را خواهد داشت اما تاثیرات بلند مدت آن را در ادامه بر صنعت و بازار خودرو بررسی می کنیم:

با تک نرخی شدن ارز، نیاز به ایستادن در صف های طولانی وزارت صمت برای دریافت ارز دولتی و ترجیحی از بین می رود و واردکنندگان و تولیدکنندگان می توانند ارز مورد نیاز خود را به راحتی از بازار آزاد تأمین کنند. در این وضعیت، دولت نیز امکان مدیریت ساده تر و مؤثرتر ذخایر ارزی را خواهد داشت. زمانی که تأمین ارز تسهیل شود و تنها چالش موجود؛ قیمت آن باشد که البته بزرگ ترین مانع است فرایند واردات و تولید با سرعتی به مراتب بالاتر از شرایط فعلی پیش خواهد رفت و بخش قابل توجهی از کاغذبازی های زائد کاهش می یابد.

یکی دیگر از پیامدهای مهم تک نرخی شدن ارز، حذف تعداد قابل توجهی از خرده دلالان است. منظور از خرده دلالان، افرادی هستند که اغلب آن ها به واسطه شرایط اقتصادی بیمار و بازار سرطانی خودرو، به این بازار مصرفی به چشم یک بازار سرمایه ای نگاه می کنند و به خرید و فروش خودرو به هر شکلی اقدام می کنند تا در نهایت بتوانند سود و درآمدی برای خود داشته باشند؛ در حالی که کار و شغل اصلی آن ها این نیست.

از سوی دیگر، بسیاری از افرادی که مشغول به دلالی هستند و اصطلاحاً به آن ها دلالان روی پا گفته می شود، به این معنا که دفتر و نمایشگاه ندارند، نیز احتمالاً از این بازار حذف خواهند شد؛ چراکه آن ها نیز دیگر سود قابل توجیه نخواهند داشت. در این شرایط، وضعیت برای افراد حقیقی و حقوقی که در این صنعت دارای سابقه و سرمایه واقعی و متناسب هستند، فراهم می شود.

تک نرخی شدن ارز می تواند زمینه ورود پررنگ تر شرکت های رسمی و معتبر را به بازار خودرو فراهم کند. به بیان دیگر، با وجود ثبات در عرضه خودرو، شبکه توزیع خودرو نیز می تواند خود را به روز کند و این موضوع بستری را برای ورود اشخاص سرمایه دار، متخصص و باسابقه به این بازار فراهم می کند.

در نتیجه، می توان شاهد نمایندگی های اختصاصی و مولتی برند بیشتر و معتبرتر با ارائه خدمات گسترده تر و باکیفیت تر در سطح بازار بود؛ مجموعه هایی که به دلیل عرضه بیشتر خودرو، به دنبال کسب سودی متعارف تر، اما با حجم بالاتر هستند که این خود نشانه ای از حذف خرده دلالان از بازار است.

با اجرای سیاست تک نرخی شدن ارز، تقابل میان فعالان رانتی و بازیگران حرفه ای و کاربلد بازار خودرو تشدید خواهد شد. در چنین شرایطی، آن دسته از فعالانی که سود خود را از رانت ارزی به دست می آورند، به تدریج از میدان خارج می شوند و جای خود را به بنگاه هایی می دهند که بر بهره وری، مدیریت هزینه و رقابت واقعی تکیه دارند.

بهترین نمونه این موضوع را حتی در شرایط فعلی که ارز هنوز تک نرخی نشده است نیز می توان در خصوصی سازی مدیریت ایران خودرو به وضوح مشاهده کرد؛ چراکه این خودروسازی پس از خصوصی شدن، با وجود جنگ، فعال شدن مکانیزم ماشه و تمامی تلاطمات و التهابات اقتصاد و بازار، حتی از برنامه سالانه وزارت صمت نیز در تولید پیشی گرفته است؛ اتفاقی که برای رقبای دولتی این شرکت که غرق در زیان انباشته هستند، امری محال است. این تحول، هرچند در کوتاه مدت با تنش هایی همراه است، اما در بلندمدت به نفع ساختار اقتصادی بازار خواهد بود.

تأثیر تک نرخی شدن ارز تنها به بازار خودرو محدود نمی شود و بازار قطعات و لوازم یدکی را نیز در بر می گیرد. در این شرایط، افراد بیشتری تمایل به حضور رسمی به عنوان واردکننده در این بازار خواهند داشت و همچنین قطعه سازان داخلی نیز، به دلیل تأمین راحت تر مواد اولیه، می توانند سرعت تولید خود را افزایش دهند.

در نتیجه، تأمین قطعات در بازار آسان تر می شود و این موضوع خود بسیاری از دلالان انحصاری و خرده پای قطعه را از این بازار حذف خواهد کرد. در نهایت، با شبکه ای منظم تر و متعادل تر در بازار قطعات و لوازم یدکی مواجه خواهیم بود.

در مجموع، تک نرخی شدن ارز، اگر به صورت کامل، هماهنگ و بدون استثنا اجرا شود، می تواند نقطه عطفی در اصلاح بازار خودرو و صنایع وابسته به آن باشد؛ اما اجرای ناقص این سیاست نه تنها مشکلات موجود را حل نخواهد کرد، بلکه می تواند به بی ثباتی بیشتر نیز دامن بزند.