فرارو- عملیات ربوده شدن مادورو و انتقال وی به بازداشتگاهی در نیویورک فارغ از همه تحلیل های سیاسی با گمانه زنی هایی در خصوص تغییرات نظم بین الملل همراه است. این روزها یکی از پرسش های مهم افراد این است که این ربایش چه تاثیری در شرایط جوامع دیگر و مسیر تحولات بین الملل دارد؟

به گزارش فرارو، واکنش مقامات کشورهای مختلف به عملیات ربایش مادورو نیز موضوع ثانویه دیگری است که مورد توجه قرار دارد. چین و روسیه در سطح وزارت خارجه، این عملیات را محکوم کرده اند اما از این حد فراتر نرفته اند. دکتر محسن جلیلوند، استاد روابط بین الملل در گفتگو با فرارو به بررسی این موضوعات پرداخته است:

محسن جلیلوند به فرارو گفت: هیچ خبری از نظم نوین جهانی نیست و اکنون وارد بی نظمی جهانی شده ایم. کافیست نگاهی داشته باشیم به اقدامات روسیه در اوکراین یا اقدامات چین در قبال تایوان و در نهایت نیز نوع برخوردی که ایالات متحده با ونزوئلا انجام داد. همه این ها نشان دهنده اوج بی نظمی در جهان است. توجه داشته باشید که چین، روسیه و ایالات متحده، سه عضو اصلی سازمان ملل متحد و شورای امنیت سازمان ملل متحد محسوب می شوند و قرار است امنیت بین الملل را حفظ کنند. اما حالا خود در حال به هم زدن امنیت جهان هستند.

وی افزود: بعد از دهه 90 که سازمان ملل کارکردی داشت، عملا می بینیم که وارد بی نظمی نوین جهانی شده ایم نه نظم نوین جهانی. این بی نظمی با به هم ریختگی تفاوت دارد و این بی نظمی عملا خود را در زمینه های مختلف نشان می دهد. از مثال هایی که زدم، روسیه تا حدودی رادیکال تر است و خاک یک کشور را اشغال کرده است. نکته جالب این است که روسیه در صدها پیمان بین المللی عضو است که عملا این کشور را از چنین اقدامی منع می کند. اما در نهایت این حمله را انجام داده است. این موضوع درباره ایالات متحده نیز صدق می کند. ترامپ نیز بارها پیمان های مختلفی را امضا کرده است اما به خود اجازه حملات مختلف را می دهد. چین هم عضو شورای امنیت است و منشور ملل متحد را امضا کرده است اما همین اقدامات را در مواقع لزوم انجام می دهد.

این استاد روابط بین الملل در ادامه گفت: کشورهایی که در جریان بی نظمی ها نتوانند موقعیت خود را حفظ کنند، محکوم به تحمل برخی ضررها هستند. حفظ کشور در حالت امن و بدون مشکل نیز، برخی پارامترها را شامل می شود. از دید من، اشتباه استراتژیک مادورو این بود که بعد از 2019 و دستگیری ها و اعتراضاتی که در کشورش رخ داد، بخشی از ملت را جدا کرد و به آن ها رانت ویژه اعطا کرد. در بخش ارتش نیز یک بخش 10 الی 15 درصدی را متفاوت در نظر گرفت و به قدرت های خارجی نیز دل بست. این روش هم جواب نداد. بنابراین، شرایط مذکور نشان می دهد که این نوع حکمرانی دیگر جواب نمی دهد. اگر مادورو کمی در ارکان قدرت بازنگی می کرد یا سهم طبقات مختلف را در نظر می گرفت، چه بسا سرنوشتی بهتر از بسیاری از همتایان خود پیدا می کرد.

وی افزود: حتی در بخش انتخابات هم مادورو اشتباهات زیادی داشت. وقتی یک نفر در انتخابات پیروز می شد، مادورو با تغییر در انتخابات، آن را به نفع خود تغییر می داد. با این نوع کارها نه تنها آسیب پذیری مادورو کم نشد، بلکه آسیب پذیرتر شد. من فکر می کنم، اشتباه استراتژیک مادورو همین بود. ونزوئلا بیشترین منابع نفت جهان را دارد اما جمعیت زیادی هم ندارد، یعنی چیزی حدود 3.3 میلیارد بشکه نفت در برابر جمعیت زیر 30 میلیون نفر. اما بازدهی این نفت برای جمعیت کشور بسیار اندک بود. شاید به همین دلیل هم بخش زیادی از جامعه ساکن ونزوئلا، واکنش ویژه ای در قبال دستگیری مادورو نشان نداند.

این استاد دانشگاه در ادامه گفت: اگر هر کشوری می خواهد سرنوشت مشابه ونزوئلا پیدا نکند و در بی نظمی نوین جهانی آسیب نبیند، باید روندهای دموکراتیک را طی کند و در شرایطی قرار بگیرد که قدرت های خارجی توان ضربه زدن نداشته باشد. هرچند چنین تغییری بسیار سخت است و هر کشوری به این نوع حکمرانی عادت کرده باشد، آسیب پذیر می شود. قطعا هر کشوری که قدرت سیاست خارجی بالاتری داشته باشد، سود بیشتری از ایجاد بی نظمی ها می برد. هر کشوری باید یاد بگیرد که در عرصه جهانی بازیگر خوبی باشد. بسیاری از کشورهای جهان در طول سال های اخیر، سعی کرده اند یاد بگیرند چگونه در عرصه بین الملل بازی کنند. عربستان، ژاپن، کره، آرژانتین و بسیاری دیگر از کشورها از همین روش برای دوام آوردن در نظام بین الملل استفاده می کنند.