براساس قانون تامین اجتماعی، مستمری بازماندگان یکی از خدمات و حمایت های سازمان تامین اجتماعی است که در صورت فوت بیمه شده یا مستمری بگیر، به بازماندگان واجد شرایط وی، پرداخت خواهد شد که در این راستا، بازماندگان، تحت شرایطی می توانند مستمری دریافت کنند.

به گزارش ایسنا، حسب بند و ماده 3 قانون تامین اجتماعی، مستمری بازماندگان یکی از خدمات و حمایت های سازمان تامین اجتماعی است که در صورت فوت بیمه شده یا مستمری بگیر، به بازماندگان واجد شرایط وی، پرداخت خواهد شد که در این راستا، بازماندگان در یکی از حالات زیر استحقاق دریافت مستمری بازماندگان را خواهند داشت:

ـ در صورت فوت بیمه شده بازنشسته (بند 1 ماده 80 قانون)

ـ در صورت فوت بیمه شده از کارافتاده کلی مستمری بگیر (بند 2 ماده 80 قانون)

ـ در صورت فوت بیمه شده ای که در 10 سال آخر حیات خود حداقل حق بیمه یکسال کار، مشروط بر اینکه ظرف آخرین سال حیات حق بیمه 90 روز کار را پرداخت کرده باشد. (اصلاحیه بند 3 ماده 80 قانون )

ـ چنانچه بیمه شده فاقد شرایط مقرر در این بند باشد ولی حداقل 20 سال سابقه پرداخت حق بیمه را قبل از فوت پرداخت کرده باشد. (تبصره 2 اصلاحیه بند 3 ماده 80 قانون )

ـ در صورتی که بیمه شده متوفی فاقد شرایط مقرر در این بند بوده، اما دارای سابقه پرداخت حق بیمه بین 1 تا 20 سال باشد. (تبصره 3 اصلاحیه بند 3 ماده 80 قانون و قانون تعیین تکلیف تامین اجتماعی اشخاصی که 10 سال و کمتر حق بیمه پرداخت کرده اند)

ـ در مواردی که بیمه شده در اثر حادثه ناشی از کار یا بیماری های حرفه ای فوت کند. (بند 4 ماده 80 قانون)

بازماندگان واجد شرایط متوفی که استحقاق دریافت مستمری را خواهند داشت عبارتند از:

عیال دائم بیمه شده متوفی

شوهر بیمه شده زن متوفی

مشروط بر اینکه اولاً تحت تکفل زن بوده و ثانیاً سن او از 60 سال متجاوز باشد یا طبق نظر کمیسیون پزشکی موضوع ماده 91 قانون تامین اجتماعی از کارافتاده بوده و در هرحال مستمری از سازمان دریافت نکند.

فرزند ذکور متوفی؛ به موجب مفاد بند 2 ماده 81 قانون در صورتی که سن آن کمتر از 18 سال تمام بوده و یا منحصراً به تحصیل اشتغال داشته یا به علت بیماری یا نقص عضو طبق گواهی کمیسیون پزشکی موضوع ماده 91 قانون تأمین اجتماعی قادر به کار شناخته نشود، استحقاق دریافت مستمری بازماندگان را داشته لیکن به استناد مفاد بند 3 ماده 48 قانون حمایت خانواده از تاریخ (لازم الاجرا شدن قانون حمایت خانواده) حداکثر سن فرزند ذکور تا 20 سالگی (حداکثر 19 سال تمام) تغییر و پس از آن منحصراٌ در صورت اشتغال به تحصیل در مقاطع دانشگاهی تعیین شده یا اینکه معلول از کار افتاده نیازمند شناخته شود.

فرزند اناث متوفی در صورتی که فاقد شغل و شوهر باشد

در اجرای قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست مصوب مهرماه سال 1392 مجلس شورای اسلامی و آیین نامه اجرایی هیات وزیران مصوب تیرماه سال 1394، فرزندخوانده در حکم فرزند حقیقی بوده و از کلیه حقوق و مزایای قانونی بهره مند خواهد شد.

پدر و مادر متوفی

در صورتی که اولاً تحت تکفل او بوده ثانیاً سن پدر از 60 سال و سن مادر از 55 سال تجاوز کرده باشد یا آنکه به تشخیص کمیسیون پزشکی موضوع ماده 91 قانون تأمین اجتماعی از کار افتاده باشند و در هر حال مستمری از سازمان دریافت نکنند. لازم به ذکر است در صورت فوت مادر و پدر که هر دو بیمه پرداز سازمان بوده اند، فرزندان آنان می توانند با رعایت سایر شرایط از هر دو مستمری تواماً استفاده کنند.

میزان مستمری بازماندگان عبارت است از 1/30 (یک سی ام) مزد یا حقوق متوسط بیمه شده ضرب در سنوات پرداخت حق بیمه، مشروط بر این که این مبلغ از 50 درصد مزد یا حقوق متوسط ماهانه او کمتر و از صد در صد آن بیشتر نباشد. منظور از مزد یا حقوق متوسط، جمع کل مزد یا حقوق بیمه شده که به ماخذ آن حق بیمه دریافت شده، ظرف 720 روز قبل از فوت تقسیم بر روزهای کاری ضربدرعدد 30 است.

حمایت های قانونی سازمان تامین اجتماعی برای بازماندگان تنها منحصر به مستمری ماهیانه نیست؛ برخورداری از خدمات بهداشتی و درمانی، دریافت بن (کالابرگ)، کمک هزینه مسکن، کمک هزینه همسران متکفل فرزند، کمک هزینه اولاد و عیدی از دیگر خدماتی است که به بازماندگان بیمه شدگان و مستمری بگیران متوفی ارائه می شود.

سهم همسر متوفی معادل 50 سهم کل مستمری استحقاقی است و چنانچه بیمه شده مرد دارای چند همسر دائم باشد مستمری بین آنها به تساوی تقسیم خواهد شد.

سهم هر فرزند متوفی معادل 25 سهم مستمری استحقاقی است و در صورتیکه فرزندان هم پدر و هم مادر خود را از دست داده باشند، سهم آنان دو برابر این میزان خواهد بود.

سهم هر یک از پدر و مادر متوفی، معادل 20 سهم مستمری استحقاقی خواهد بود.

گواهی فوت بیمه شده یا مستمری بگیر که از سوی سازمان ثبت احوال صادر شده باشد.

اصل و تصویر شناسنامه و کارت ملی متوفی و بازماندگان واجد شرایط

اصل و تصویر عقد نامه همسر متوفی

گواهی تحصیلی برای فرزندان پسر بالای 18 سال

صورتجلسه کمیسیون پزشکی در مورد ازکارافتادگی فرزندان یا پدر و مادر و یا شوهر ( در صورت لزوم )

مدارک کفالت پدرومادر

فرم درخواست برقراری مستمری بازماندگان ( دریافت فرم )

تأیید مراتب حادثه توسط واحد اجرایی طبق ضوابط و مقررات، در صورتیکه فوت بیمه شده در اثر حوادث ناشی ازکار باشد.

اصل و تصویر انحصار و راثت ( ارائه این مدرک در ابتدای برقراری مستمری الزامی نیست اما باید حداکثر تا 9 ماه پس از تاریخ فوت ارائه شود)