فاطمه سلطانی در گفت وگو با ایسنا، در پاسخ به پرسشی درباره اثرگذاری واقعی اقدامات سازمان بهزیستی در ساماندهی کودکان کار و خیابان در سطح شهرها مبنی بر اینکه آیا این اقدامات واقعا اثرگذار بوده یا منجر به انتقال آن ها به کارگاه های زیرزمینی و انبارها شده است؟ اینطور توضیح داد: سال گذشته حدود 9000 نفر از کودکان کار و خیابان خدمات روزانه و 3000 نفر خدمات شبانه روزی از مراکز سازمان بهزیستی خدمات دریافت کرده اند؛ اما باید میان کودکان کار و کودکان زباله گرد تفاوت قائل شد، درباره تعداد کودکان زباله گرد، هیچ کس آمار دقیقی ندارد و تاکنون از هیچ مرجعی آمار رسمی درباره تعداد کودکان زباله گرد دریافت نشده است.

سرپرست مرکز اورژانس اجتماعی، پیشگیری از آسیب ها و بازتوانی اعتیاد سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: حساسیت سازمان ها نسبت به کودکان زباله گرد افزایش پیدا کرده است. در مقطعی، شهردار وقت بخشنامه ای به پیمانکاران ابلاغ کرده بود که از کودکان استفاده نکنند و این موضوع نیز پیگیری می شد و گزارش آن را دریافت می کردند. در تهران، ورود شهرداری و مسئولیتی که دکتر زاکانی از دوره آیت الله شهید رییسی به عنوان نماینده ایشان در تهران بر عهده داشتند و این روند در دوره دکتر پزشکیان نیز استمرار پیدا کرد، موجب شد گروه هایی تشکیل شوند و اقدامات لازم انجام شود و همچنان نیز قوه قضاییه، سازمان بهزیستی و وزارت کشور پای کار هستند.

سلطانی تصریح کرد: در نتیجه این اقدامات، حضور کودکان در چهارراه ها تا حدودی کاهش پیدا کرد که اقدام خوبی است؛ اما نباید فراموش کنیم که با توجه به شرایط اقتصادی کشور، نباید از این بابت خیالمان راحت باشد که چون کودکان را در چهارراه ها نمی بینیم، پس دیگر کودک کار در موقعیت خیابان وجود ندارد، چراکه معمولاً در چنین شرایطی، به ویژه اگر اقداماتی با رویکرد طرح های جمع آوری" زیاد شود، طبیعی است که کودکان کمتر در خیابان حاضر می شوند و ممکن است به سمت کارگاه های زیرزمینی یا فضاهای بی دفاع شهری بروند؛ مکان هایی که کنترل چندانی بر آن ها نداریم.

وی ادامه داد: با این حال، اقداماتی که با هماهنگی دستگاه های مختلف انجام شده است، می تواند به ایجاد الگویی برای شناسایی و جذب به موقع، حمایت به موقع و ارجاع به موقع کودکان کار و خیابان کمک کند تا دست کم آثار منفی حضور کودکان در خیابان کاهش پیدا کند.

سلطانی در پاسخ به پرسشی درباره تعداد کودکانی که عضو باندهای سازمان یافته هستند، گفت: در این زمینه هیچ آمار دقیقی ندارد، البته وجود بهره کشی از کودکان در قالب باند را نفی نمی کنم. اما اغلب کودکان کار و خیابان در حال حاضر برای تأمین معاش خانواده هایشان کار می کنند. اما در مجموع خوشبختانه نهادهای انتظامی و امنیتی کشور در این زمینه اشراف خوبی دارند، با این حال، بیشتر کودکان با خانواده های خود ارتباط دارند. نباید این گونه نگاه کنیم که همه این کودکان مجرم هستند یا با قانون تعارض دارند و حتی برخی از کارهایی که انجام می دهند، ماهیت جرم ندارد.

سرپرست مرکز اورژانس اجتماعی، پیشگیری از آسیب ها و بازتوانی اعتیاد سازمان بهزیستی کشور با اشاره به مقررات قانونی مرتبط با کار کودکان گفت: طبق ماده 79 قانون کار، اشتغال افراد زیر 15 سال ممنوع شده است و پیمان نامه حقوق کودک نیز محدودیت هایی را در این زمینه در نظر گرفته است. در عین حال، در ماده 80 قانون کار، افراد 15 تا 18 سال به عنوان کارگر نوجوان شناخته شده اند. در ماده 83 قانون کار، برای ساعات کار نوجوانان محدودیت هایی در نظر گرفته شده و بر اساس ماده 84 نیز باید کار نوجوان به جسم و روح او آسیب نرساند. این افراد همچنین مشمول بیمه تأمین اجتماعی می شوند.

سرپرست مرکز اورژانس اجتماعی سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: از سوی دیگر، بر اساس پیمان نامه حقوق کودک و مقاوله نامه 182 سازمان بین المللی کار، کشورها موظف شده اند مشاغلی را که کودکان نباید در آن ها فعالیت کنند، مشخص کنند.