با وجود داخلی سازی حدود 70 درصدی در صنعت لوازم خانگی، قیمت محصولات همچنان تحت تاثیر موج افزایش هزینه ها قرار دارد؛ از جهش نرخ ارز و رشد بهای مواد اولیه داخلی مانند فولاد و محصولات پتروشیمی گرفته تا افزایش هزینه حمل ونقل و تامین قطعات وارداتی. اما چرا تولید داخل هم از گرانی در امان نمانده و سهم هر یک از این عوامل در افزایش قیمت لوازم خانگی چقدر است؟

بازار لوازم خانگی در ماه های اخیر تحت تاثیر هم زمان افزایش هزینه های تولید و محدود شدن قدرت خرید مصرف کنندگان قرار گرفته است؛ وضعیتی که بررسی دلایل آن، علاوه بر رصد شرایط فروش در بازار، مستلزم توجه به روند تامین مواد اولیه، هزینه های تولید و سازوکار تعیین قیمت محصولات است.

در بخش های پیشین این پرونده، وضعیت بازار از منظر فعالان مراکز عرضه و مشکلات پیش روی فروشندگان و دیدگاه اتحادیه لوازم خانگی درباره دلایل افزایش قیمت ها، وضعیت عرضه و تقاضا و مشکلات فعالان صنفی بررسی شد.

در ادامه این پرونده دبیرکل انجمن صنایع لوازم خانگی ایران، درباره تاثیر نوسانات ارزی، افزایش بهای مواد اولیه و هزینه های جانبی بر قیمت تمام شده محصولات توضیح داده و به موضوع داخلی سازی، وابستگی به برخی قطعات وارداتی و دشواری های تامین مواد اولیه در شرایط فعلی پرداخته است.

وی درباره تاثیر نوسانات ارزی، افزایش بهای مواد اولیه و هزینه های جانبی بر قیمت تمام شده محصولات توضیح داده و به موضوع داخلی سازی، وابستگی به برخی قطعات وارداتی و دشواری های تامین مواد اولیه در شرایط فعلی پرداخته است.

نسرین اوجاقی - دبیرکل انجمن صنایع لوازم خانگی ایران درباره دلایل افزایش قیمت لوازم خانگی اظهار کرد: بررسی رشد قیمت محصولات باید از چند بعد انجام شود؛ چراکه مواد اولیه، نرخ ارز، حقوق و دستمزد، سوخت و هزینه حمل ونقل همگی در قیمت تمام شده محصول اثرگذار هستند.

وی با استناد به گزارش های وزارت صمت و داده های بورس کالا گفت: طی یک سال منتهی به شهریور، نرخ دلار مبنای بانک مرکزی 134 درصد افزایش داشته و در همین مدت قیمت پلی پروپیلن 252 درصد، ABS حدود 223 درصد، ورق گرم 135 درصد، ورق گالوانیزه 146 درصد و ورق سرد 145 درصد رشد کرده است. علاوه بر افزایش قیمت مواد اولیه، رشد حقوق و دستمزد، سوخت و سایر هزینه های تولید نیز باید در محاسبه قیمت نهایی لحاظ شود. از سوی دیگر، بخشی از قطعات مورد نیاز صنعت از خارج تامین می شود و افزایش نرخ ارز مستقیما هزینه تامین این قطعات را بالا برده است.

دبیرکل انجمن صنایع لوازم خانگی ایران همچنین با اشاره به افزایش هزینه های حمل ونقل عنوان کرد که در پی محدودیت های ایجادشده در حمل دریایی، هزینه حمل بیش از 283 درصد افزایش یافته و مجموع این عوامل، هزینه تولید را به شکل محسوسی بالا برده است.

اوجاقی درباره سازوکار قیمت گذاری لوازم خانگی توضیح داد: قیمت محصولات بر اساس آنالیز هزینه ها و ساختار قیمت تمام شده تعیین می شود و شرکت های تولیدکننده متناسب با تغییر هزینه های تولید، قیمت محصولات خود را به روزرسانی می کنند. پس از تحولات اخیر و بر اساس دستورالعمل های مربوط به قیمت گذاری، قیمت های جدید نیز به اطلاع سازمان های ذیربط رسانده می شود. با این حال کاهش قدرت خرید خانوار موجب شده تولیدکنندگان در مقطع فعلی تا حد امکان قیمت گذاری را در سطح سربه سر انجام دهند.

دبیرکل انجمن صنایع لوازم خانگی درباره تاثیر رشد قیمت مواد اولیه داخلی بر قیمت محصول نهایی گفت: قیمت یک محصول را نمی توان از قیمت مواد اولیه و سایر هزینه های تولید جدا کرد و افزایش قیمت ورق های فولادی، مواد پتروشیمی و دیگر نهاده ها مستقیما بر قیمت تمام شده اثر می گذارد.

وی در پاسخ به این پرسش که چرا با وجود تولید داخلی فولاد و محصولات پتروشیمی، قیمت این مواد همچنان به نرخ ارز حساس است، اظهار کرد: قیمت گذاری این محصولات بر اساس سازوکار بورس کالا انجام می شود و باید بررسی شود که چرا در برخی مقاطع، قیمت بعضی مواد اولیه داخلی حتی بالاتر از نمونه خارجی تمام می شود.

اوجاقی درباره میزان وابستگی صنعت لوازم خانگی به واردات نیز گفت: بر اساس گزارش وزارت صمت، در مجموع حدود 70 درصد تولید لوازم خانگی در کشور داخلی سازی شده و در برخی گروه های محصول، میزان داخلی سازی حتی به 100 درصد رسیده است. با این حال، بخشی از مواد اولیه و قطعات همچنان از خارج کشور تامین می شود؛ موضوعی که این صنعت را در برابر محدودیت های وارداتی، مشکلات تخصیص ارز و افزایش هزینه های حمل ونقل آسیب پذیر می کند.

دبیرکل انجمن صنایع لوازم خانگی ایران درباره احتمال کاهش تولید در نتیجه محدودیت های وارداتی گفت: شرکت ها در حال حاضر تلاش می کنند این شرایط موجب اختلال در بازار نشود و برای این منظور از ذخایر انبار ها و مسیر های دشوارتر و پرهزینه تر برای تأمین مواد و قطعات استفاده می کنند.