بازار موبایل ایران سال هاست با نوسان زندگی می کند و کمتر دوره ای را می توان پیدا کرد که قیمت ها برای چند ماه روی یک سطح ثابت مانده باشند. در شش ماه اخیر بازار با مجموعه ای از شوک های همزمان روبه رو شد؛ از افزایش نرخ ارز و ابهام در تامین کالا گرفته تا اختلال در مسیرهای تجاری و تعلیق بخشی از فرآیندهای واردات.

به گزارش دنیای اقتصاد، گوشی های اقتصادی در فاصله چند ماه رشدهایی تا حدود 80 و حتی 90 درصد را تجربه کردند. میان رده ها نیز از این روند مستثنی نبودند و در بخش پرچمدار، قیمت ها از منطق بازار مصرف فاصله گرفت. آیفون 17 پرومکس با حافظه داخلی یک ترابایتی، طی یک هفته از قیمت حدودی 820 میلیون تومان فاصله گرفت و طبق اطلاعات به دست آمده، تا قیمت یک میلیارد و دویست میلیون تومان در بازار معامله شده است.

آنچه در هفته های اخیر رخ داده، حاصل هم پوشانی چند عامل بوده است؛ از نگرانی درباره استمرار تامین کالا گرفته تا رفتار احتیاطی فروشندگان و خریدارانی که هر روز خرید را به امید کاهش قیمت عقب می اندازند و فردا با عدد بزرگ تری روبه رو می شوند.

برای بخشی از خریداران، آیفون دیگر تنها یک ابزار ارتباطی یا حتی یک کالای لوکس نیست؛ به کالایی تبدیل شده که تصور می شود ارزش خود را بهتر از بسیاری از گزینه های دیگر حفظ می کند. همین نگاه، هرچند همه بازار را توضیح نمی دهد، اما بخشی از تقاضا را از منطق مصرف جدا کرده و به منطق سرمایه نزدیک کرده است.

محمد رییسی، کارشناس بازار موبایل، معتقد است که آیفون در ایران بیش از آنکه یک کالای مصرفی باشد، به کالایی لوکس تبدیل شده است؛ درحالی که به گفته او، بخش قابل توجهی از خریداران این محصول، کاربران عادی هستند. او یکی از عوامل اثرگذار بر قیمت نهایی آیفون را هزینه های مرتبط با رجیستری و حقوق ورودی می داند و معتقد است که مداخلاتی مانند قیمت گذاری دستوری نیز به آشفتگی بازار دامن زده است.

به گفته او، آیفون نباید کالای لوکس محسوب شود، اما در شرایط فعلی حتی برخی افراد به آن به چشم یک کالای سرمایه ای نگاه می کنند. اگر روند کنونی ادامه پیدا کند، قیمت ها همچنان افزایشی خواهند بود؛ شاید با شیب ملایم تر، اما جهت کلی بازار تغییری نخواهد کرد.

به گفته رییسی، رکود نیز بر رفتار خریداران اثر گذاشته است. در شرایط کنونی تعداد خریداران کاهش پیدا کرده و بازار وضعیت مناسبی ندارد. همین موضوع باعث شده برخی افراد برای کاهش هزینه ها به سراغ گوشی های بدون رجیستری بروند.