به گزارش روزنامه دنیای اقتصاد، محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه پیشین ایران طی یادداشتی برای نشریه فارن افرز عنوان کرد که تاب آوری ایران در برابر فشارهای مستمر، هرگونه تلاش برای حذف تهران از ساختارهای امنیتی آینده در منطقه را بیش از پیش دشوار ساخته است. این موضوع، پیش و بیش از هر چیز، شامل نقش محوری ایران در تامین امنیت عبور محموله های انرژی جهانی و کشتیرانی تجاری از تنگه هرمز می شود. وی در ادامه نوشت: فروپاشی یادداشت تفاهم میان ایران و آمریکا جای تعجب ندارد. ایران و ایالات متحده برداشت های متفاوتی از مفاد توافق، به ویژه در مورد تنگه هرمز داشتند. تهران بر این باور بود که همان گونه که در یادداشت تفاهم آمده است، ایران قول داده است که از تمام تلاش خود برای ایجاد ترتیبات عبور ایمن و بدون هزینه شناورهای تجاری، تنها به مدت 60 روز، استفاده کند.

تهران همچنین تصور می کرد که به همراه عمان و در کنار سایر کشورهای خلیج فارس، مدیریت آینده و خدمات دریایی در تنگه هرمز را تعریف خواهند کرد.

در مقابل، واشنگتن بر این باور بود که ایران با اجازه بی قید و شرط برای عبور آزاد از تنگه موافقت کرده است و ایالات متحده نیازی به رعایت هیچ گونه ترتیباتی که ایران وضع کند، ندارد. پایداری این توافق در سایه چنین اختلاف برداشت ها و ناهماهنگیِ عمیقی، ناممکن و بازگشت به درگیری قطعی می نمود و تنها زمان آن نامشخص بود.

ظریف در بخش دیگری از یادداشت خود عنوان کرد: تقابل های سال گذشته، فراتر از محک زدن توانمندی های ایران، اسراییل و ایالات متحده بود. این تقابل ها، مفروضات دیرینه درباره اعمال فشار، بازدارندگی و آینده غرب آسیا را به چالش کشیدند. ایالات متحده و اسراییل درگیری های اخیر با ایران را با این فرض آغاز کردند که فشار مستمر می تواند حکومت ایران را وادار به تسلیم کند یا موجب فروپاشی جمهوری اسلامی شود. اما در عوض، آنها خود را در یک بن بست راهبردی گرفتار دیدند. هیچ یک از اقدامات آنها، از جمله حملات بی سابقه به رهبران سیاسی و نظامی ایران و خسارات قابل توجه به زیرساخت های آن، نتوانست تهران را وادار به تغییر مسیر کند. قدرت های خارجی ناگزیرند این واقعیت و پیامدهای آن را به درستی دریابند. تاب آوری ایران در برابر فشارهای مستمر، هرگونه تلاش برای حذف تهران از ساختارهای امنیتی آینده در منطقه را بیش از پیش دشوار ساخته است. این موضوع، پیش و بیش از هر چیز، شامل نقش محوری ایران در تامین امنیت عبور محموله های انرژی جهانی و کشتیرانی تجاری از تنگه هرمز می شود.

نشریه فارن افرز همچنین به تاریخ 20 ژوییه طی گزارشی نوشت که جنگ میان ایران و آمریکا نمایانگر یک تغییر گسترده در سیاست جهانی است. این نشریه در گزارش خود عنوان کرد: در تاریخ 7 آوریل، با نزدیک شدن به مهلت اولتیماتوم رییس جمهور ایالات متحده، دونالد ترامپ، به دولت ایران برای باز کردن تنگه هرمز یا مواجهه با نابودی یک تمدن کامل ، یک ژنرال پاکستانی تماسی تلفنی برقرار کرد که به جلوگیری از فاجعه کمک کرد و مارشال عاصم منیر، رییس ارتش پاکستان و قدرتمندترین نهاد این کشور، از ترامپ و رهبری ایران خواست تا جنگ را متوقف کنند. ظرف چند ساعت، واشنگتن و تهران اعلام کردند که آتش بس برقرار شده است. ترامپ و وزیر امور خارجه ایران، عباس عراقچی، به طور علنی از منیر و شهباز شریف، نخست وزیر پاکستان تشکر کردند. چند روز بعد، معاون رییس جمهور ایالات متحده، جی دی ونس، بیش از 20 ساعت در اسلام آباد با مذاکره کنندگان ایرانی نشسته و بالاترین سطح تماس مستقیم بین دو کشور از زمان انقلاب 1979 را برقرار کرد.

آینده آتش بس حاصل شده و آتش بس رسمی و برنامه های مربوط به یک توافق گسترده تر که پس از آن شکل گرفت، اکنون به شدت نامشخص است. اما با این حال میانجی گری پاکستان یک تحول قابل توجه بود. در بیشتر دوران پس از جنگ، ویژگی هایی که کشورهای تاثیرگذار در جغرافیای سیاسی را مشخص می کردند، تثبیت شده بودند: این ویژگی ها شامل وضعیت قدرت های بزرگ، وزن اقتصادی، اعتبارهای نرمال لیبرال و قدرت دعوت از دیگر کشورهای بزرگ بود. هیچ گاه در تاریخ خود پاکستان این معیارها را برآورده نکرده است. این کشور یک کشور مسلح به سلاح هسته ای در حاشیه نظم غربی بود که بیشتر با بی ثباتی منطقه ای مرتبط بود تا حل منازعات.

این گزارش افزود: تلاش های اسلام آباد نماد یک تغییر گسترده تر در سیاست جهانی است. یک سیستم بین المللی بی نظم که توسط رقابت چندقطبی شکل گرفته و شروع به پاداش دادن به انواع مختلف کشورهایی کرده است که فاقد اعتبارهای جغرافیایی سیاسی سنتی هستند. با اثبات ناتوانی سازمان ملل و دیگر نهادهای چندجانبه در کاهش منازعات مدرن، قدرت های غیرسنتی مانند پاکستان، قطر، ترکیه و دیگران در حال پر کردن خلأها از طریق دیپلماسی تثبیت کننده نظم هستند. توانایی این کشورها برای ایجاد اعتماد در میان بلوک های جغرافیایی سیاسی و باز کردن کانال های ارتباطی بین دشمنانی که نمی توانند یا نمی خواهند درگیر شوند، به آنها اجازه داده است تا در مذاکرات آزادی گروگان ها و زندانیان، مذاکره برای باز کردن کریدورهای تجاری و آغاز گفت وگوی سیاسی معنادار مشارکت کنند.

این در حالی است که شبکه الجزیره طی گزارشی عنوان کرد که تلاش آمریکا برای اعمال کنترل کامل خود بر تنگه هرمز نخواهد توانست در مدت زمانی کوتاه به ثمر بنشیند. این شبکه در گزارشی نوشت که به رغم تلاش های آمریکا برای کنار گذاشتن ایران از معادلات تنگه هرمز، این کشور نشان داده که همچنان هژمونی خود را بر این آبراهه حیاتی و استراتژیک حفظ کرده است.

در همین رابطه، ولفگانگ پوزتای، تحلیلگر دفاعی به الجزیره گفت: حملات ایالات متحده به ایران توانایی های این کشور را در کنترل تنگه هرمز کاهش می دهد، اما ممکن است ماه ها طول بکشد تا به طور کامل حملات آن به کشتیرانی خنثی شود.

وی در ادامه عنوان کرد: ایران دارای تعداد زیادی موشک و به ویژه پهپاد است که قادر به هدف قرار دادن کشتی ها در تنگه هرمز در آینده قابل پیش بینی هستند. به گفته این تحلیلگر، تهران پس از امضای یادداشت تفاهم با ایالات متحده در ماه گذشته، صادرات نفت خود را از سر گرفت و این بدان معناست که ایران منابع مالی خود را به خوبی طی این مدت تامین کرده است.

در همین زمینه، روزنامه نیویورک تایمز روز دوشنبه با اشاره به حملات آمریکا به جنوب ایران تصریح کرد که دولت ترامپ در حال حاضر با همان خطرات اقتصادی و سیاسی روبه رو است که یک ماه پیش مجبور شد به خاطر آنها یک تفاهم نامه با ایران امضا کند. نیویورک تایمز نوشت: تحلیلگران می گویند زمان آن رسیده است که راهی برای کاهش یک رویارویی به شدت مخرب میان ایران و آمریکا پیدا شود در غیر این صورت خطر جنگی فراتر از آنچه قابل مهار باشد، به شدت منطقه را تهدید می کند.

این روزنامه آمریکایی با اشاره به حمله تلافی جویانه ایران به پایگاه ایالات متحده در اردن افزود: این حملات تاکنون منجر به کشته شدن 2 سرباز آمریکایی و زخمی شدن ده ها نفر شده است و هزینه انسانی جنگ را برای آمریکایی ها بسیار بیشتر کرده و در عین حال، طرح دولت دونالد ترامپ، رییس جمهور آمریکا برای تسلط کامل نظامی را نقش بر آب کرده است.

نیویورک تایمز در ادامه هزینه های تشدید درگیری را بالا ارزیابی کرده و نوشته است: دولت ترامپ با همان خطرات اقتصادی و سیاسی روبه رو است که آن را تنها یک ماه قبل مجبور به امضای یک یادداشت تفاهم مبهم با تهران کرد که هدف آن مذاکره برای پایان دادن به درگیری بود. همانند آن زمان، تاثیر مخرب جنگ بر اقتصاد جهانی از زمان تجاوز اولیه ایالات متحده و اسراییل به ایران در فوریه گذشته هنوز کاهش نیافته است.

به علاوه، گسترش جنگ ، خطر آسیب رساندن به متحدان جمهوری خواه رییس جمهور ترامپ را در انتخابات میان دوره ای پیش رو بیشتر می کند. به نوشته این روزنامه، حملات به اهداف آمریکایی در اردن نه تنها تلفات سنگین و خسارت به هلیکوپترها و تجهیزات را به همراه داشته است، بلکه علنا تایید کرده که تهران توانایی حمله متقابل و گاهی اوقات پیشی گرفتن از ارتش بسیار قدرتمند ایالات متحده را حفظ کرده است. بنابراین، با توجه به خطرات اقتصادی و سیاسی بسیار بالا، ترامپ گزینه های کمی برای توجیه این تشدید تنش دارد.