برخلاف خبرهای این روزها مبنی بر قطعی شدن افزایش قیمت بنزین هنوز مصوبه ای از سوی دولت ابلاغ نشده است.

به گزارش اعتماد، دولت در حال حاضر چند سناریو برای مدیریت ناترازی بنزین در نظر دارد. یکی از سناریوها افزایش یک باره قیمت بنزین است. اما در مقابل واردات بنزین صفر می شود. اما آنچه نگرانی ها را افزایش می دهد، افزایش دوره محاصره دریایی ایران و توقف کامل واردات بنزین است. در این صورت از نگاه تحلیلگران انرژی حتی دولت با افزایش ناگهانی قیمت بنزین نیز نمی تواند کاری از پیش ببرد. به عبارتی این سناریو از دید دولت مردود است.

مسعود پزشکیان قصد دارد در ماه آتی اصلاحاتی را در روند مدیریت ناترازی بنزین دنبال کند. درحال حاضر سه سناریو از پنج سناریوی روی میز بیش از بقیه مورد توجه قرار گرفته است.

یکی از این طرح ها همان افزایش 10 هزار تومانی نرخ سوم بنزین است؛ سناریویی که این روزها بیش از همه به گوش می رسد. اما تا زمان ابلاغ مصوبه جدید مشخص نیست؛ دولت قصد دارد روی فرمان مصوبه آذر حرکت کند یا می خواهد موضوع کاهش سهمیه بندی یا به عبارتی موضوع جیره بندی را دنبال کند.

برخی تحلیلگران معتقدند، اگر دولت با محاصره دریایی در دوره طولانی مواجه شود، ناچار است، موضوع جیره بندی را در دستور کار قرار دهد. فقط مشخص است؛ اگر تنش های بین ایران و آمریکا ادامه دار باشد، رشد قیمت بنزین به 10 هزار یا 15 هزار تومان اجرا نمی شود. چون این سیاست منجر به صفر شدن واردات بنزین نمی شود. البته برخی کارشناسان معتقدند، دولت ابتدا دستور نرخ سوم را صادر و سپس موضوع جیره بندی را دنبال می کند.

اسماعیل سقاب اصفهانی رییس سازمان بهینه سازی و مدیریت راهبردی انرژی اعلام کرد که هرگونه تصمیم برای مدیریت ناترازی بنزین پس از بررسی همه ابعاد اقتصادی و اجتماعی گرفته خواهد شد.آنچه قطعی است، این است که دولت می داند وضعیت فعلی قابل تداوم نیست و باید برای آن چاره ای اندیشید.

به گفته سقاب اصفهانی، افزایش تدریجی و محدود قیمت می تواند یکی از گزینه ها باشد، زیرا کمترین تنش اجتماعی را به همراه دارد. اما اگر هدف، حذف کامل نیاز به واردات باشد، افزایش قیمت به تنهایی کارآمد نخواهد بود.

سقاب اصفهانی همچنین تأکید کرد که شرایط کشور در روزهای آینده، از جمله امکان یا عدم امکان واردات بنزین، در انتخاب راهکار نهایی موثر خواهد بود و گفت: اگر امکان واردات همچنان وجود داشته باشد، احتمال اجرای راهکار افزایش تدریجی قیمت بیشتر است، اما اگر واردات با محدودیت جدی مواجه شود، ناچار خواهیم بود گزینه های دیگری را بررسی کنیم.

براساس مصوبه آذر 1404 دولت پزشکیان، بنزین سه نرخی شد. بر مبنای این مصوبه سهمیه های هزار و 500 تومانی تا سقف 60 لیتر در ماه و سهمیه 3 هزار تومانی تا سقف 100 لیتر در ماه برای مصرف کنندگان عادی لحاظ شد. اما برای مصارف مازاد در قالب استفاده از کارت جایگاه، نرخ سوم 5 هزار تومانی تعیین شد. نکته مهم این مصوبه شناور بودن نرخ سوم بود که به صورت فصلی براساس تصمیم کارگروه ویژه دولت باید افزایش یابد.

اواخر اردیبهشت ماه سازمان برنامه و بودجه طرحی را برای مدیریت ناترازی انرژی ارائه کرد. از نگاه کارشناسان سازمان برنامه و بودجه، برای اصلاح روند کنترل مصرف یکی از بهترین راه ها اصلاح نرخ سوم بنزین است. همان زمان در جریان اصلاح قیمت نرخ سوم بنزین ، سه سناریو مطرح شد؛ سناریوی اول افزایش 20 هزار تومانی، سناریوی دوم افزایش 15 هزار تومانی و سناریوی سوم افزایش 10 هزار تومانی بود.

با این تفاسیر آنچه اکنون، حمید پورمحمدی، رییس سازمان برنامه و بودجه در دولت مطرح کرده است، رشد 10 هزار تومانی نرخ سوم است؛ همان رقمی که این روزها بارها شنیده شده است. اما سقاب اصفهانی رییس سازمان بهینه سازی و مدیریت راهبردی انرژی اعلام کرده، این نرخ هنوز نهایی نشده است.