مهدی زارع در اعتماد نوشت: زمین لرزه های دوگانه 24 ژوئن 2026 ونزوئلا - 3 تیر 1405 - با بزرگاهای 7.2 تا 7.5 رخ داد. زمین لرزه اول (بزرگای 7.2) در ساعت 4 و 33 دقیقه و 18 ثانیه و زمین لرزه دوم (بزرگای 7.5) تنها 39 ثانیه بعد در ساعت 18 و 5 دقیقه و 11 ثانیه به وقوع پیوست. این دو رخداد در حدود 160 تا 200 کیلومتری کاراکاس - پایتخت- با حدود 2 میلیون نفر و حدود 56 تا 60 کیلومتری شهر والنسیا با بیش از 1.6 میلیون نفر جمعیت رخ داد. فاصله زمانی این دو رویداد کمتر از یک دقیقه و فاصله مکانی کانون های آن ها حدود 10 کیلومتر است.

کانون زمین لرزه ها در ایالت یاراکوی، در نزدیکی شهر ساحلی مورون قرار داشت. این زمین لرزه به طور بالقوه بر بیش از 6.7 میلیون نفر در سراسر ونزوئلا اثر گذاشته است. سامانه گوگل از میلیاردها گوشی اندرویدی به عنوان یک شبکه لرزه نگار استفاده می کند. شتاب سنج داخلی گوشی ها که برای چرخش صفحه کاربرد دارد، می تواند امواج اولیه زلزله (امواج P) را که سرعت بیشتری دارند و خسارت کمتری ایجاد می کنند، تشخیص دهد. تنها 3 ثانیه پس از وقوع زمین لرزه، گوشی های اندرویدی امواج P را شناسایی کردند.

سرورهای گوگل در 9 ثانیه اطلاعات را پردازش و اولین هشدارها را ارسال کردند. گوگل اعلام کرد که این هشدارها به 11.4 میلیون نفر رسیده است. حدود 1.4 میلیون نفر از کسانی که در شدیدترین منطقه لرزش بودند، هشدار سطح اقدام کن (Take Action) را دریافت کردند. افرادی که دورتر بودند، چند ثانیه تا 2 دقیقه فرصت واکنش داشتند. برای نزدیک ترین مناطق به کانون، هشدار همزمان با شروع لرزش رسید.

ونزوئلا فاقد سیستم ملی هشدار پیش هنگام زلزله است. سامانه گوگل این شکاف را برای کاربران اندروید پر کرد و در عمل به یکی از اصلی ترین ابزارهای هشدار در این کشور تبدیل شد. این قابلیت تنها مختص گوشی های اندرویدی است، زیرا شرکت اپل سامانه مشابهی مبتنی بر داده های گوشی های آیفون ندارد. یکی از شهروندان کاراکاس گفت که هشدار گوشی او چند ثانیه قبل از لرزش به صدا درآمد و به خانواده اش فرصت داد تا خانه را ترک کنند.

بر اساس جدیدترین اطلاعات و گزارش های رسمی از زمین لرزه های دوگانه 24 ژوئن تا 30 ژوئن 2026 در ونزوئلا ابعاد فاجعه بار زلزله های دوگانه 24 ژوئن 2026 در ونزوئلا بیش از پیش آشکار شده است. آمار تلفات و خسارات به طور قابل توجهی افزایش یافته و تحلیل ها بر آسیب پذیری شدید ساختمان ها، به ویژه سازه های قدیمی و غیراستاندارد تاکید دارد.

بر اساس آخرین آمار رسمی ارایه شده توسط خورخه رودریگس، رییس مجلس ملی ونزوئلا تا 29 ژوئن تعداد جانباختگان به 1719 نفر افزایش یافته است. همچنین بیش از 3200 نفر در بیمارستان ها بستری شده اند و تعداد مجروحان از مرز 5 هزار نفر گذشته است. هنوز بیش از 50 هزار نفر نیز گم شده و با وضعی نامشخص هستند. گزارش ها حاکی از تخریب یا آسیب گسترده به ساختمان هاست.

آمار رسمی اعلام شده توسط رییس مجلس ملی نشان می دهد که 855 ساختمان دچار خسارت شده اند که از این تعداد، 189 ساختمان به طور کامل فرو ریخته است. این در حالی است که برآورد اولیه محققان ناسا با استفاده از داده های ماهواره ای، تعداد ساختمان های آسیب دیده یا تخریب شده را تا 58870 ساختمان تخمین می زند که نشان از نیاز به بررسی میدانی است.

استان لاگوایرا به عنوان یکی از مناطق به شدت آسیب دیده معرفی شده و تراژدی واقعی توصیف شده است. فرودگاه بین المللی سیمون بولیوار در حومه کاراکاس به دلیل آسیب شدید سازه ای همچنان تعطیل است. همچنین استان های یاراکوی، کارابوبو (شهر والنسیا) آراگوآ، میراندا و تروخیو نیز گزارش هایی از خسارت داشته اند. تحلیل های اولیه و گزارش های میدانی نشان می دهد که ساختمان های ساخته شده قبل از دهه 1970 که تحت ضوابط لرزه ای سختگیرانه تری ساخته نشده اند، بیشترین آسیب را دیده اند. این سازه ها که اغلب از بتن غیرشکل پذیر یا بنایی غیرمسلح هستند، فاقد آرماتور فولادی کافی برای جذب انرژی لرزه ای بوده و در نتیجه، مکانیسم فروپاشی عمودی (پنکیک وار) در بسیاری از آن ها مشاهده شده است.

سکونتگاه های غیررسمی در دامنه های تپه که فاقد هرگونه مهندسی سازه ای هستند، به شدت در معرض فروپاشی قرار گرفته اند. بیشتر مردم مناطق آسیب دیده در خانه های آجری غیرمسلح زندگی می کنند که مستعد لغزش در هنگام لرزش های شدید هستند. وقوع دو زمین لرزه با بزرگی 7.2 و 7.5 در فاصله کمتر از یک دقیقه و در ژرفای کم (10 تا 20 کیلومتری) باعث آزادسازی انرژی عظیم در نزدیکی سطح زمین شده است.

همچنین نزدیکی کانون ها به کاراکاس و تراکم بالای جمعیت، شدت تخریب را افزایش داده است. طبق گزارش های اولیه تا 30 ژوئن، هیچ گزارش رسمی یا تایید شده ای مبنی بر فروریختن یا آسیب شدید به ساختمان های ساخته شده توسط شرکت های ساختمانی ایرانی در پروژه های مسکن اجتماعی (مانند شهرک های اقماری در ایالت کارابوبو) وجود ندارد.

همچنین اطلاعاتی در مورد وضعیت سازه های ساخته شده توسط شرکت های خارجی دیگر مانند نوئل وست لین یا مشارکت شرکت های نفتی (شورون، انی، رپسول) در دسترس نیست. اگرچه پروژه های مسکن اجتماعی ایران در نزدیکی والنسیا (ایالت کارابوبو) متمرکز بوده اند و این منطقه در مجاورت کانون های زلزله قرار داشته، اما گزارش های خسارت از والنسیا عمدتا به آسیب های غیرسازه ای و معماری مانند ترک خوردگی دیوارها، ریزش گچ و آسیب به نما اشاره دارد.

با این حال، برخی گزارش ها از تخریب کامل یک ساختمان 22 طبقه در منطقه آلتامیرا و یک ساختمان 14 طبقه در لاگوایرا حکایت دارد که نشان از شدت بالای خسارت در برخی نقاط دارد. سرمایه گذاری اندک در زیرساخت ها و رعایت نشدن اصول مهندسی آن هم برای سال های متمادی، عامل اصلی آسیب پذیری شدید ساختمان ها در برابر این زلزله فاجعه بار بوده است.