به نقل از ایلنا، مسکن سال هاست به یکی از اصلی ترین دغدغه های طبقه کارگر و اقشار ضعیف جامعه تبدیل شده است، دغدغه ای که با شکاف عمیق میان دستمزدها و قیمت مسکن، هر روز ابعاد گسترده تری پیدا می کند.

در شرایطی که بخش بزرگی از کارگران حتی توان تأمین هزینه های اجاره مسکن را ندارند، خانه دار شدن برای بسیاری از آن ها به آرزویی دور از دسترس تبدیل شده است.

طی سال های گذشته دولت ها با اجرای طرح هایی مانند مسکن ملی و مطرح کردن برنامه های مسکن کارگری، بارها وعده های رنگارنگ برای حمایت از اقشار کم درآمد را مطرح کرده اند؛ اما تجربه اجرای این طرح ها نشان می دهد که این حمایت ها به دلیل افزایش مداوم هزینه های ساخت، طولانی شدن زمان اجرای پروژه ها، بالا رفتن آورده متقاضیان و اقساط سنگین بانکی، نتوانسته پاسخگوی نیاز بخش بزرگی از کارگران و اقشار ضعیف باشد.

در حالی که بارها از آغاز طرح های جدید مسکن کارگری و امضای تفاهم نامه های تازه سخن گفته شده، بسیاری از فعالان کارگری معتقدند قبل از ارائه برنامه های جدید، باید سرنوشت پروژه های نیمه تمامی مشخص شود که هزاران کارگر سال ها پیش در آن ثبت نام کرده و همچنان چشم انتظار تحویل واحدهای مسکونی خود هستند؛ پروژه هایی که قرار بود در مدت کوتاهی به سرانجام برسند اما با گذشت سال ها، هنوز بسیاری از آن ها تکمیل نشده اند.

محمدرضا همایونی، فعال کارگری، در گفت وگو با ایلنا با اشاره به موضوع مسکن کارگری گفت: در یکی از جلسات با مسئولان استانی این موضوع را مطرح کردم که اگر قرار است مسکن کارگری دنبال شود، ابتدا باید به وضعیت مسکن ملی و همه ی پروژه های ناتمام رسیدگی شود؛ چراکه بسیاری از متقاضیان فعلی این طرح را کارگران خدماتی، کارگران واحدهای تولیدی، کارگران شهرداری ها و کارگران فصلی و روزمزد تشکیل می دهند.

وی افزود: من خودم به عنوان یک کارگر در سال 1398 در طرح مسکن ملی ثبت نام کردم. دو مرحله واریزی را در سال 1399 انجام دادم و حدود 80 میلیون تومان پرداخت کردم. پس از آن نیز چند مرحله دیگر واریزی داشتم، اما تا امروز پس از حدود هفت سال، پروژه ای که در آن ثبت نام کرده ام تنها حدود 70 درصد پیشرفت فیزیکی داشته است.

همایونی با اشاره به وعده های اولیه اجرای این طرح گفت: در ابتدا شنیده بودیم که واحدهای مسکن ملی ظرف حدود دو سال تحویل داده می شوند. در آن زمان قرار بود با آورده حدود 350 میلیون تومانیِ متقاضی و پرداخت تسهیلات دولتی 200 میلیونی، پروژه ها به پایان برسند؛ اما به مرور زمان، به دلیل تورم و تأخیر در ساخت، هزینه ها افزایش پیدا کرد.

وی ادامه داد: ابتدا تسهیلات افزایش یافت و در مقابل آورده متقاضی نیز بیشتر شد؛ به طوری که آورده ای که قرار بود حدود 350 میلیون تومان باشد، به حدود 500 میلیون تومان رسید و سپس تا حدود 650 میلیون تومان افزایش یافت و امروز در برخی موارد به حدود 900 میلیون تومان رسیده است. همزمان میزان تسهیلات نیز از حدود 350 میلیون تومان به 550 و سپس 650 میلیون تومان افزایش پیدا کرد.

وی تأکید کرد: نتیجه این روند آن است که برخی کارگران به دلیل ناتوانی در تأمین آورده های جدید یا پرداخت اقساط، ناچار می شوند امتیاز خود را واگذار کنند و در نهایت از چرخه خانه دار شدن خارج می شوند؛ در حالی که قرار بود این طرح به خانه دار شدن اقشار ضعیف کمک کند، نه اینکه زمینه خروج آن ها از طرح را فراهم کند.

همایونی با اشاره به تجربه شخصی خود افزود: من در سال 1399 مبالغی را پرداخت کردم اما امروز معتقدم اگر همان زمان، آن پول صرف خرید دارایی دیگری مانند طلا شده بود، ارزش آن تا امروز حفظ می شد. اکنون سؤال این است که چه کسی باید پاسخگوی کاهش ارزش پول مردم و تأخیر چندین ساله در تحویل واحدها باشد؟

وی با طرح پرسش هایی درباره روند اجرای پروژه ها گفت: چرا پیمانکاران پروژه مدام تغییر می کنند؟ چرا نظارت کافی بر روند ساخت وجود ندارد و چه نهادی قرار است پاسخگوی این تأخیرها باشد؟ دستگاه های نظارتی، بازرسی کل کشور و بازرسی استان ها باید در این زمینه شفاف سازی کنند. مردم انتظار بیشتری ندارند؛ آن ها فقط می خواهند بدانند دلیل این تأخیرهای طولانی چیست.

این فعال کارگری ادامه داد: یک سازنده خصوصی می تواند یک ساختمان چند طبقه را ظرف یک یا دو سال تکمیل کند، اما چگونه است که پروژه های مسکن ملی بعد از هفت سال هنوز به پایان نرسیده اند؟

همایونی با انتقاد از مطرح شدن تفاهم نامه های جدید برای مسکن کارگری گفت: ما به شعارهای جدید و امضای تفاهم نامه های تازه نیاز نداریم. همان مسکن ملی که امروز متقاضیان اصلی آن کارگران هستند، اگر به سرانجام برسد، بخش بزرگی از مشکلات مسکن جامعه کارگری حل خواهد شد.

وی افزود: بارها این موضوع را در جلسات مختلف و حتی در نامه نگاری با نمایندگان مجلس مطرح کرده ام. اعتقاد من این است که نباید مسیرهای موازی تعریف کرد؛ ابتدا باید طرح های موجود به نتیجه برسند و سپس درباره برنامه های جدید صحبت کرد.

همایونی در بخش دیگری از سخنان خود، به مشکلات زیرساختی برخی پروژه های تحویل شده اشاره کرد و گفت: گزارش هایی از شهرک زیتون زنجان به دست ما رسیده که ساکنان آن از نبود زیرساخت های اولیه گلایه دارند. در این منطقه مشکلاتی مانند ضعف آنتن دهی تلفن همراه و تلویزیون، کمبود خدمات شهری، نبود مدرسه و حتی استفاده از نانوایی سیار وجود دارد. ساخت مسکن بدون فراهم کردن زیرساخت های لازم، نمی تواند به معنای حل مشکلاتِ مردم باشد.

وی در پایان تأکید کرد: کارگران شعار نمی خواهند؛ آن ها انتظار دارند تعهداتی که به آن ها داده شده عملی شود. اگر همین پروژه های نیمه تمام با کیفیت مناسب و همراه با زیرساخت های لازم تکمیل و تحویل شوند، بخش مهمی از مشکل مسکن کارگران حل خواهد شد.