معاون رییس جمهور آمریکا برای آغاز دور جدید مذاکرات با تهران وارد سوییس شد و قرار است با هیئت مذاکره کننده ایرانی در خصوص تجاوز مکرر رژیم صهیونیستی به لبنان گفتگو کند. 

به گزارش مهر به نقل از الجزیره ، جی دی ونس، معاون رییس‌جمهور آمریکا، برای شرکت در آغاز دور جدیدی از مذاکرات بین واشنگتن و تهران وارد سوییس شد. پرونده لبنان در سایه تجاوزهای مکرر رژیم صهیونیستی، محور اصلی این دوره از مذاکرات قرار دارد.

شبکه سی‌ان‌ان به نقل از یک دیپلمات مطلع گزارش داد که یک جلسه اضطراری در ابتدای دستور کار مذاکرات به تحولات لبنان اختصاص داده شده است تا اولین موضوعی باشد که هیئت‌های آمریکایی و ایرانی درباره آن بحث می‌کنند.

ونس پیش از عزیمت به سوییس گفت که دستیابی به پیشرفت در جهت آتش‌بس در لبنان یکی از اولویت‌های اصلی مذاکرات است، این اظهارات پس از آغاز مجدد حملات موشکی رژیم صهیونیستی به خاک لبنان مطرح شد.

یک مقام ایرانی نیز به این شبکه آمریکایی اعلام کرد که پایان دادن به درگیری در لبنان مهم‌ترین بند در دستور کار هیئت ایرانی است.

این مذاکرات در پی تفاهم چارچوب امضا شده بین آمریکا و ایران در هفته گذشته صورت می‌گیرد. قرار است دو طرف در مهلتی 60 روزه به دنبال دستیابی به توافق نهایی در مورد مسائل منطقه‌ای باشند که پیامدهای گسترده‌ای بر امنیت منطقه و اقتصاد جهانی خواهد داشت.

با این حال، مسیر مذاکرات به دلیل تشدید تجاوزات رژیم صهیونیستی به جنوب لبنان و تنش‌های مرتبط با تنگه هرمز با چالش‌های فزاینده‌ای روبرو است.

قرار بود ونس روز جمعه به سوییس برسد، اما سفر وی به دلیل تحولات اوضاع امنیتی در لبنان و به تعویق افتادن مشارکت هیئت ایرانی، به تأخیر افتاد.

هیئت ایرانی شامل محمدباقر قالیباف، رییس مجلس، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، و مقامات بانک مرکزی و بخش نفت است. در طرف آمریکا نیز علاوه بر استیو ویتکوف، فرستاده آمریکا و جرد کوشنر نماینده ترامپ، جی دی ونس معاون وی نیز در مذاکرات حضور دارند.

شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان و ژنرال عاصم منیر فرمانده ارتش به همراه میانجی‌های قطری در این نشست‌ها شرکت می‌کنند.

پیش‌درآمد مذاکرات 60 روزه؛ نشست فنی ایران و آمریکا در بورگن‌اشتوک

تهران–ایرنا– با استمرار حملات اسراییل به جنوب لبنان، به رغم ادعای برقراری آتش‌بس و اعلام رسمی بی‌میلی رژیم اسراییل به خارج کردن نیروهای نظامی از مناطق اشغالی جنوب لبنان، مذاکرات ایران و آمریکا با مانع مواجه شده‌است. هیئتی دیپلماتیک از تهران برای اطمینان از اجرای بند یک تفاهم‌نامه اسلام‌آباد و زمینه‌سازی برای آغاز مذاکرات رسمی، دیروز عازم سوییس شد.

به گزارش ایرنا، پس از کش و قوس‌های فراوان و یک بار تعویق رسمی آغاز مذاکرات 60 روزه میان ایران و ایالات متحده آمریکا در چارچوب تفاهم‌نامه پایان جنگ، عاقبت عصر شنبه هیئت مذاکره‌کننده ایرانی برای گفت‌وگوهای فنی و کارشناسی با موضوع «حسن اجرای تفاهم‌نامه پایان جنگ» عازم سوییس شد.

وزارت خارجه پاکستان شنبه شب با صدور بیانیه‌ای تایید کرد که گفت‌وگوهای امروز در سوییس، هنوز در قالب مذاکرات 60 روزه هسته‌ای در چارچوب تفاهم‌نامه نیست، بلکه نشست فنی و کارشناسی در مورد اجرای تفاهم‌نامه اسلام‌آباد است. در این بیانیه آمده‌است: «در ادامه و به عنوان پیگیری امضای یادداشت تفاهم اسلام‌آباد، گفتگوهایی در سطح فنی در تاریخ 21 ژوئن 2026 در بورگن‌اشتوک سوییس برگزار خواهد شد.»

تصمیم به سفر هیئت ایرانی با تلاش پیگیرانه و مساعی جمیله میانجی اصلی مذاکرات، یعنی پاکستان، پس از سفر سید محسن نقوی، وزیر کشور پاکستان و همچنین رایزنی‌های میانجی دیگر مذاکرات یعنی قطر، با دریافت اطمینان خاطر از عزم آمریکا برای اجرای تفاهم‌نامه به ویژه در اجرای قطعی «بند یک» تفاهم‌نامه اسلام‌آباد، اتخاذ شد.

طی روزهای گذشته تهران اهرم‌های خود را برای فشار به طرف مقابل با هدف پایان دادن به جنگ در لبنان و اجرای کامل بند یک تفاهم‌نامه اسلام‌آباد به کار گرفته‌است. تهران رسما اعلام کرد که به دلیل عدم اجرای بند یک تفاهم‌نامه اسلام‌آباد، گفت‌وگوهای جمعه را به تعویق انداخته‌است و دقایقی پیش از اعلام سفر هیئت مذاکره‌کننده ایرانی به سوییس، تهران در چارچوب اقدام متقابل در مقابل نقض تعهدات تفاهم‌نامه، اعلام کرد که تنگه هرمز بر تردد کشتی‌ها مسدود شده‌است.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه در این خصوص توضیح داد: «ما به تعهداتمان پایبند بودیم. طرف مقابل موظف بود که متحدانش و مشخصاً رژیم صهیونیستی را به توقف آتش در لبنان وادار کند.»

هیئت تهران در حالی به سوییس رسیده‌است که نمایندگان آمریکا و قطر نیز در این کشور حضور دارند. بر اساس گزارش‌ها محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر و وزیر امور خارجه قطر، از روز پنج‌شنبه در هتل بورگن‌اشتوک، در ساحل دریاچه لاسرن سوییس که محل مذاکرات ایران و آمریکا است، مستقر شده‌است. به نوشته پایگاه خبری اکسیوس، جرد کوشنر، داماد رییس جمهور آمریکا و مذاکره‌کننده این کشور، از قبل در سوییس حاضر بود.

بر اساس گزارش رسانه‌های استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا نیز روز گذشته به سوییس رسید. سی‌ان‌ان روز شنبه خبر داد که جی‌دی ونس، معاون رییس جمهور آمریکا نیز قصد دارد که به سوییس سفر کند. منابع پاکستانی نیز به الجزیره خبر دادند که روز یک‌شنبه، شهباز شریف، نخست‌وزیر و ارتشبد عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان برای حضور در مذاکرات به عنوان میانجی به سوییس سفر خواهند کرد.

چرا مذاکرات هنوز شروع نشده‌است؟

پس از آنکه بامداد پنج‌شنبه 28 خرداد مسعود پزشکیان، رییس جمهور اسلامی ایران و دونالد ترامپ، رییس جمهور ایالات متحده آمریکا سند تفاهم‌نامه پایان جنگ میان ایران و آمریکا را به صورت غیرحضوری در تهران و ورسای امضا کردند، قرار بود که مذاکرات 60 روزه دو کشور در چارچوب بند 3 تفاهم‌نامه اسلام‌آباد برای رسیدگی به پرونده هسته‌ای، لغو تحریم‌ها و ساز و کار صندوق بازسازی و توسعه ایران، روز جمعه 29 خرداد در سوییس آغاز شود.

سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، یک روز پس از نهایی شدن سند تفاهم‌نامه و پیش از امضای آن توسط روسای جمهوری ایران و آمریکا در جمع سفرا و روسای نمایندگان خارجی مستقر در تهران گفته‌بود: «بدون عقب‌نشینی نیروهای اسراییلی از سرزمین‌هایی که در این جنگ اشغال کرده‌اند، خاتمه جنگ کامل نشده است. هرگونه حمله نظامی رژیم صهیونیستی به لبنان از این به بعد و ادامه اشغال سرزمین‌های لبنان از این به بعد، از نظر ما نقض یادداشت تفاهم به حساب می‌آید.»

پیش از نهایی شدن سند نیز چندین بار اقدام‌های تجاوزکارانه اسراییل علیه لبنان باعث شده‌بود تا استمرار تبادل پیام‌ها با توقف مواجه شود.

به رغم آمادگی تهران برای شرکت در مذاکرات برنامه‌ریزی شده روز جمعه 29 خرداد در سوییس، استمرار حملات اسراییل به جنوب لبنان و نقض بند یک تفاهم‌نامه باعث شد تا تهران تصمیم بگیرد که شروع مذاکرات را به تأخیر بیاندازد.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه روز جمعه در این مورد توضیح داده‌بود که بر اساس بند 13 تفاهم‌نامه «آغاز مذاکرات توافق نهایی منوط به شروع اجرای مفاد بندهای 1، 4، 5، 10 و 11 یادداشت تفاهم و تداوم اجرای آنها است.»

بند 13 تفاهم‌نامه پایان جنگ تصریح کرده‌است: «پس از امضای این یادداشت تفاهم و منوط به شروع اجرای بندهای 1، 4، 5، 10 و 11 این یادداشت تفاهم و تداوم اجرای این اقدامات، جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا مذاکرات درخصوص توافق نهایی را منحصرا در مورد بقیه بندها آغاز خواهند کرد.»

تهران تأکید داشت که استمرار حملات اسراییل به جنوب لبنان نقض بند یک تفاهم‌نامه و متن صریح آن یعنی «خاتمه فوری و دائمی عملیات‌های نظامی را در تمامی جبهه‌ها، از جمله در لبنان» است. نقض این بند از تفاهم‌نامه باعث شد تا تهران شروع مذاکرات 60 روزه را به تأخیر بیاندازد و اعلام کند که «در صورت فراهم‌شدن شرایط لازم برای شروع مذاکرات» (توقف حملات در لبنان) زمان شروع مذاکرات اطلاع‌رسانی خواهد شد.

به باور بسیاری از تحلیل‌گران اسراییل مخالف اصلی اجرای تفاهم‌نامه پایان جنگ است و تمایل دارد با فشار سیاسی و اقدام نظامی، پایان جنگ و موفقیت مذاکرات را مختل کند. ایرنا پیش از این گزارش داده‌بود که «کلید ماندگاری تفاهم ایران و آمریکا در مهار رژیم اسراییل است».

آیا مذاکرات 60 روزه آغاز می‌شود؟

نهایتا روز شنبه بعد از بررسی وضعیت میدانی در لبنان تهران تصمیم گرفت هیئتی را برای پیگیری حسن اجرای تفاهم‌نامه و گفت‌وگو در مورد نحوه اجرای تعهدات آمریکا هیئت مذاکره کننده خود را به سوییس اعزام کند.

هر چند به گزارش ایرنا در ترکیب هیئت بلندپایه رییس هیئت مذاکره کننده، محمد باقر قالیباف و وزیر امور خارجه، سید عباس عراقچی، در کنار چهره‌های فنی و اقتصادی مانند رییس کل بانک مرکزی و مدیر عامل شرکت ملی نفت ایران حضور دارند، اما این لزوما به معنای شروع مذاکرات نیست.

همانگونه که سخنگوی وزارت امور خارجه تاکید کرد «آغاز مذاکرات توافق نهایی منوط به شروع اجرای مفاد بندهای 1، 4، 5، 10 و 11 یادداشت تفاهم و تداوم اجرای آنها است.»

هیئت ایرانی در سوییس، در گفت‌وگوهای اولیه، تلاش خواهد کرد تا تضمین‌های کافی و عینی از طرف مقابل برای اجرای کامل بند یک تفاهم‌نامه، یعنی پایان قطعی جنگ در تمام جبهه‌ها به شمول لبنان دریافت کند و در صورت جلب رضایت طرف ایرانی، این فرصت فراهم می‌شود که با حضور روسای هیئت‌های دو کشور و بلندپایه‌ترین مقام‌های پاکستان و قطر به عنوان دو میانجی مذاکرات، فرآیند مذاکرات 60 روزه بدون فوت وقت، بلافاصله آغاز شود.

ونس: امیدواریم در پرونده هسته‌ای ایران و آتش‌بس لبنان پیشرفت حاصل شود

معاون رییس‌جمهور آمریکا با اشاره به تحولات منطقه، ابراز امیدواری کرد که در پرونده هسته‌ای ایران و موضوع آتش‌بس در لبنان پیشرفت‌هایی حاصل شود.

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از شبکه الجزیره، جی دی ونس، معاون رییس‌جمهور آمریکا اعلام کرد لبنان و اسراییل خواهان امنیت هستند.

وی گفت: امیدواریم در پرونده هسته‌ای ایران و همچنین موضوع آتش‌بس در لبنان به پیشرفت دست پیدا کنیم.

ونس گفت: عازم سوییس هستم؛ هیأت ایرانی نیز همین الان وارد آنجا شده و گفت‌وگوها به مدت دو روز ادامه خواهد داشت.

شبکه سی‌ان‌ان نیز دقایقی پیش اعلام کرد که ونس پایگاه مشترک هوایی اندروز را به مقصد سوییس ترک کرد تا در مذاکرات با ایران شرکت کند.

این اظهارات ونس درحالی بیان می‌شود که توافق آتش‌بس یک‌طرفه نیست و رژیم صهیونیستی همچنان به نقض این آنش بس در لبنان ادامه می‌دهد.