از روز 23 خرداد ماه 4 بانک ملی، تجارت، صادرات و توسعه صادرات مورد یک حمله سایبری قرار گرفتند. شورای هماهنگی بانک ها در همان روز با انتشار بیانیه ای از این حمله خبر داد و در بخشی از این بیانیه توضیح داد: بررسی های دقیق فنی حاکی از آن است که این اختلال ناشی از یک حمله سایبری محدود به این چهار بانک بوده و خوشبختانه هیچ گونه دسترسی غیرمجاز به اطلاعات مشتریان رخ نداده و نشت اطلاعاتی اتفاق نیفتاده است. در حال حاضر تمام زیرساخت ها تحت کنترل کامل کارشناسان فنی قرار دارد و عملیات ایمن سازی و بازیابی سامانه ها با سرعت در حال انجام است.

با گذشت چهار روز از این حمله و بازگشت به فعالیت سه بانک صادرات، تجارت و توسعه صادرات، مشتریان بانک ملی همچنان با محدودیتهایی مواجه هستند. ادامه محدودیت های بانک ملی این تصور را به وجود آورده که حمله اخیر، حمله ای بزرگتر از حملات یک سال گذشته بوده است، در حالی که چنین نیست.

حجت الله فرزانی، کارشناس حوزه بانکی، گفت: حمله سایبری به شبکه بانکی، در سال های گذشته رشد چشمگیری داشته است. در این نوع از حملات، چابکی بانک ها تعیین کننده است، به این معنا که هر بانکی زودتر خود را به روز کرده باشد و براساس الزامات بانک مرکزی عمل کرده باشد، خواهد توانست با سرعتی بیشتر مشکل را حل کند و رابطه با دیتاسنترها را برقرار کند.

فرزانی توضیح داد: به زبان ساده تر، چابکی بانک ها یعنی کدام بانک توانسته در حوزه امنیت اطلاعات و به طور خاص پوشش ریسک فناوری اطلاعات، پیشروتر عمل کند. آن بانکی که در این زمینه زودتر الزامات را رعایت کرده، با سرعت بیشتری فعالیت خود را آغاز کرده و آن بانک هایی که به هر دلیلی دچار تاخیر شدند، دیرتر موفق می شوند حمله را دفع کنند و فعالیت ها را به حالت عادی بازگردانند.

او مهم ترین اخلال حمله سایبری اخیر، را در مسدود سازی دسترسی به دیتاها و ارتباط با دیتا سنترها دانست و توضیح داد: بنا بر الزامات بانک مرکزی، بانک موظف هستند چندین دیتاسنتر مختلف داشته باشند و اقداماتی را انجام دهند که در حملات بزرگ سایبری بتوانند امنیت دیتاها را حفظ کنند و به سرعت از دیتاسنترهای دیگر پشتیبان استفاده کنند. برخی بانک ها در این ماجرا کند عمل کردند.

این تحلیل گر حوزه بانکی در مورد شایعه این که بانک ملی نسبت به سه بانک دیگری که مورد حمله قرار گرفتند، کمتر به الزامات تن داده، پاسخ داد: لزوما این نبوده که بانک ملی به الزامات تن نداده باشد. حرف من به این معنا است که بانک ها دیگر چندین بک آپ از اطلاعات خود در مکان های مختلف داشتند و وقتی حمله انجام شد، توانستند به بک آپ های دیگر سوییچ شوند و خدمات رسانی را ادامه دهند. بانک ملی نسبت به این بانک ها احتمالا با سرعت کمتری به سمت به روز رسانی خود رفته و به اصطلاح چابک عمل نکرده است.

فرزانی در مورد ویژگی این حمله نسبت به دیگر حملات گفت: این حمله نسبت به حملات پیشینی که در طول جنگ 12 روزه و جنگ 40 روزه تجربه کردیم، تخریب به مراتب کمتری را داشت. در این حمله فقط اتصال خدمات به دیتاسنترها مورد یورش دشمن قرار گرفت اما دیتاها و دیتاسنترها سر جای خودشان هستند. این حمله تنها به خطوط ارتباطی بوده، نه خود منابع و مخازن. با بازسازی خطوط ارتباطی، مشکل مرتفع می شود.

او ادامه داد: ما هم در طول جنگ 12 روزه و هم در طول جنگ رمضان حملات سایبری تخریبی بسیار بزرگتری را تجربه کردیم. دشمن تنها به حملات سایبری بزرگ هم اکتفا نکرد و یکی از دیتاسنترهای بانکی را به شکل فیزیکی مورد حمله قرار داد. درنتیجه سطح حمله اخیر در مقایسه با حملاتی که شبکه بانکی در یک سال گذشته تجربه کرده، به مراتب کوچکتر است.