سید محمد خاتمی، رییس جمهور ادوار پیشین، در پی امضای یادداشت تفاهم پایان جنگ میان ایران و آمریکا، بیانیه ای را منتشر کرد.

متن پیام محمد خاتمی به شرح زیر است:

ﺑﺴﻢ الله اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺮﺣﻴﻢ

ﮔﺮﭼﻪ ﺗﺎ ﺑﺮﻗﺮاری توافق و ﺻﻠﺢ ﭘﺎﻳﺪار پس از جنگی ویرانگر و ﻓﺮاﻫﻢ آﻣﺪن زﻣﻴﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ برای عبور از تنگناها و بحران های کشور، حل مسائل معیشتی و تأمین رفاه مردم، بازسازی و ﺗﻮﺳﻌﻪ همه جانبه میهن ﻋﺰﻳﺰ، ﺑﺮﺧﻮرداری ﻣﻠّﺖ ﺷﺮﻳﻒ از ﺣﻘﻮق اساسی و ﻣﺴﻠﻢ ﺧﻮد و ﺑﻬﺮهﮔﻴﺮی از ظرفیت های ﺗﻤﺪﻧی، ﺗﺎرﻳﺨی، اﻗﺘﺼﺎدی، ﻓﺮﻫﻨﮕی، اجتماعی و اﻧﺴﺎﻧی اﻳﺮان ﺳﺮﺑﻠﻨﺪ در ﺟﻬﺖ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻦ ﺟﺎﻳﮕﺎه ﻣﻤﺘﺎز آن در ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺟﻬﺎن، راه درازی ﭘﻴﺶ رو اﺳﺖ، اﻣﺎ باید از ﮔﺎم ﺑﻠﻨﺪ و ﺷﺠﺎﻋﺎﻧﻪ ای ﻛﻪ ﺑﺮای اﻣﻀﺎی ﺗﻔﺎﻫﻢ نامه ﻣﻴﺎن اﻳﺮان و آﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﺪ، به جد ﺧﺸﻨﻮد بود.

ﻣﻠﺖ ﺷﺮﻳﻒ ﻣﺎ برای استیفای ﺣﻖ، حفاظت از کیان این سرزمین، ﭘﺎﺳﺪاری از آرمان های ﺗﺎرﻳﺨﻲ و منافع ملی و ناامید ﻛﺮدن متجاوزان جنگ افروز و دﺷﻤﻨﺎن ﻋﺰّت و اﺳﺘﻘﻼل و آزادی اﻳﺮان ﺑﺰرگ و ﺟﻤﻬﻮری اﺳﻼﻣی، در جنگ اخیر و پیش از آن ﻫﺰﻳﻨﻪ های ﺑﺴﻴﺎر ﺳﻨﮕﻴﻨی ﭘﺮداﺧﺘﻪ و خسارت ها و تحریم ﻫﺎی متعددی را ﺗﺤﻤﻞ ﻛﺮده اﺳﺖ؛ تا آنجا که ﺷﻬﻴﺪان بزرگی را ﺑﻪ ﻛﺎروان ﺳﺎﻻری رﻫﺒﺮ ﺷﻬﻴﺪ ﺧﻮد ﺑﺪرﻗﻪ ﻛﺮده و داغ اﻧﺒﻮﻫی از فرزندان ﺧﻮیش را در حوادث مختلف به دل سپرده است.

اکنون ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﺷﮕﻔﺖ اﻧﮕﻴﺰ و تاب آوری ملت، هوشیاری، قدرت و دست آوردهای افتخارآفرین مدافعان و رزمندگان میهن، تدبیر و تلاش بی وقفه مسئولان و دولت، تقدیر جدیدی را برای کشور رقم زد؛ همه نهادهای ذیربط، قشرها و گروه ها در عین تنوع و کثرت آراء و حتی نقد و اﺧﺘﻼف نظرﻫﺎی ﺳﻴﺎﺳی، اﻗﺘﺼﺎدی، اﺟﺘﻤﺎﻋی، دﻳﻨی و قومی، بر یک نظر متفق شدند که باید سایه جنگ و تحریم و تجاوز را از این سرزمین دور کرد. به رونق اقتصاد و تأمین زندگی و رضایت همه مردم و توسعه همه جانبه ایران اندیشید و برای این مهم مذاکره و دیپلماسی را وجه دیگر میدان و مقاومت دانست. در مواجهه با همه تهدیدها و فرصت های ملی، منطقه ای و بین المللی، قدرت دفاعی و قدرت دیپلماسی دو وجه جدایی ناپذیرند.

آنچه در این ماه ها و روزهای سخت بر ما گذشت، ﺑﺮ ﺟﻬﺎﻧﻴﺎن ﺛﺎﺑﺖ ﻛﺮد ﻛﻪ اوﻻً اﻳﺮان ﭘﺎﻳﺪار و ﻣﺎﻧﺪﮔﺎر اﺳﺖ، ﺛﺎﻧﻴﺎً اﻳﺮان و ﻣﻠﺖ ﺑﺰرگ ﻣﺎ، ﻫﺮﭼﻨﺪ از ﻫﺴﺘی، اﺳﺘﻘﻼل و ﻋﻈﻤﺖ ﺧﻮد ﺟﺎﻧﺎﻧﻪ دﻓﺎع می ﻛﻨﺪ، ولی ﺧﻮاﺳﺘﺎر برقراری ﺻﻠﺢ و ﺛﺒﺎت ﭘﺎﻳﺪار در ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺑﺮﺧﻮرداری ﻫﻤﻪ ﻛﺸﻮرﻫﺎ به ﺨﺼﻮص ﻫﻤﺴﺎﻳﮕﺎن ﻋﺰﻳﺰ از ﺻﻠﺢ و اﻣﻨﻴﺖ و ﺗﻮسعه اﺳﺖ.

در پیشبرد این امر ﺑﺎﻳﺪ از رﻫﺒﺮی ﻣﺤﺘﺮم ﻧﻈﺎم، رییس جمهور و دوﻟﺖ ﻋﺰﻳﺰ، شورای عالی امنیت ملی، هیأت مذاکره کننده، ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن ﻗﻬﺮﻣﺎن، نخبگان و ﻫﻤﻪ ﻛﺴﺎﻧی ﻛﻪ از ﺑﻴﺮون و درون ایران ﭘﺎیﺑﻨﺪی ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻋﺰت و اﺳﺘﻘﻼل ﻣﻴﻬﻦ ﻧﺸﺎن دادﻧﺪ و زﻣﻴﻨﻪ ﺗﻔﺎﻫﻢ اﺑﺘﺪاﺋی را ﻓﺮاﻫﻢ آوردﻧﺪ، ﺳﭙﺎﺳﮕﺰاری ﻛﺮد.

اینک زمان حمایت و همراهی یکپارچه مردم، اعم از حامیان و منتقدان نظام از مذاکره و مذاکره کنندگان و گام برداشتن در جهت توافق و صلح پایدار و زندگی دور از هراس و جنگ است. مسئولان کشور نیز در ﻫﻤﻪ ردهﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺪر اﻳﻦ ﻣﻠﺖ ﺑﺰرگ را ﻋﻤﻼً ﺑﺪاﻧﻨﺪ و زﻣﻴﻨﻪ ﻫﺎی لازم را برای جلب رضایت عموم مردم و ﺑﺮﺧﻮرداری ﻋﺎدﻻﻧﻪ ﻫﻤﮕﺎن از ﻣﺰاﻳﺎی زﻧﺪﮔی، به ﺨﺼﻮص ﻣﺒﺎرزه ﺑﻨﻴﺎدی ﺑﺎ ﻓﻘﺮ و ﻓﺴﺎد و ﺗﺒﻌﻴﺾ ﻓﺮاﻫﻢ آورﻧﺪ.

اکنون نه پایان بحران، بلکه آغاز راهی دشوار و طولانی برای عبور از آن و گشودن افق زندگی دور از جنگ برای مردم است. حفظ وحدت ملی و تقویت حس تعلق میهنی همه ایرانیان، گذر از فضاهای چندقطبی، کدورت ها و تقابل ها و سوء تفاهم های سیاسی و اجتماعی و بهره گیری از فرصت های بین المللی و ظرفیت های جهانی و منطقه ای، لازمه تدبیر این ایام و اقدام برای تأمین امنیت ملی و توسعه و آبادانی ایران است.

ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺷﻬﺮوﻧﺪی ﻛﻮﭼﻚ ﻛﻪ همواره خواستار ﻋﻈﻤﺖ و اﺳﺘﻘﻼل و توسعه اﻳﺮان ﻋﺰﻳﺰ و اصلاح ناروایی ها و کاستی ها و نیز ﺻﻠﺢ و ﺗﻔﺎﻫﻢ در ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺟﻬﺎن بوده و هست، در این موقعیت خطیر آرزوﻣﻨﺪ آﻳﻨﺪه ای ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﺑﻬﺘﺮ از اﻣﺮوز و دﻳﺮوز ﺑﺮای ﻛﺸﻮر هستم؛ آینده ای که با حضور و مشارکت همه ایرانیان، ﺑﺮ اﺳﺎس ﮔﻔﺘ و ﮕﻮ، توانمندی جامعه مدنی، احترام متقابل در عرصه بین المللی، رفع تبعیض و ﺗﺄﻣﻴﻦ عدالت و ﺣﻘﻮق اساسی ﻫﻤﻪ شهروندان ایرانی از زﻧﺎن، ﻣﺮدان و جوانان گرفته تا اﻗﻮام و ﺻﺎﺣﺒﺎن ﮔﺮاﻳﺶ ﻫﺎی ﺳﻴﺎﺳی و ﻣﺬﻫﺒی ﻣﺨﺘﻠف، تحقق می یابد. از ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺰرگ همبستگی و ﺳﺮﺑﻠﻨﺪی ﻣﻠﺖ، هوشیاری و توانایی ملی در اغتنام فرصت ها و حفظ دستاوردهای تاریخی و ﻋﻈﻤﺖ و اقتدار اﻳﺮان را ﻣﺴﺄﻟﺖ دارم.

ﺳﻴّﺪ ﻣﺤﻤّﺪ ﺧﺎتمی