فردا: مجله نیروی هوایی و فضایی آمریکا در گزارشی تازه، جزییاتی مهم از یکی از حساس‌ترین ضربات موشکی ایران در هفته‌های نخست جنگ را منتشر کرده است؛ ضربه‌ای که به گفته این رسانه، مرکز عملیات ترکیبی هوایی آمریکا در پایگاه العدید قطر را از مدار عملیاتی خارج کرد.

این مرکز که با عنوان CAOC شناخته می‌شود، بیش از دو دهه نقش اتاق فرماندهی عملیات‌های هوایی آمریکا در خاورمیانه را برعهده داشت؛ جایی که از آن، عملیات‌های هوایی در محدوده‌ای گسترده از شمال آفریقا تا آسیای مرکزی هماهنگ می‌شد. بمباران‌ها، سوخت‌رسانی هوایی، مأموریت‌های جست‌وجو و نجات، پشتیبانی هوایی از نیروهای زمینی و هماهنگی ائتلاف‌های آمریکا، همگی از همین مرکز مدیریت می‌شد.

بر اساس گزارش این مجله آمریکایی، چند فروند موشک ایرانی به این مرکز در پایگاه العدید اصابت کرده و خسارت آن‌قدر جدی بوده که مرکز عملاً «غیرقابل استفاده» شده است. این یعنی ایران فقط یک پایگاه نظامی را هدف نگرفته؛ بلکه به گره فرماندهی و پردازش عملیات هوایی آمریکا در منطقه ضربه زده است.

اهمیت ماجرا در همین‌جاست. العدید برای آمریکا صرفاً یک پایگاه نبود؛ یکی از ستون‌های اصلی معماری نظامی واشنگتن در غرب آسیا بود. مرکزی که سال‌ها نقش مغز متفکر جنگ‌های هوایی آمریکا را بازی می‌کرد، در همان هفته‌های ابتدایی جنگ، با ضربه موشکی ایران از کار افتاد.

ارتش آمریکا البته مدعی شده از ماه‌ها قبل احتمال چنین حمله‌ای را پیش‌بینی کرده و بخشی از نیروها و تجهیزات کلیدی را پیش از آغاز جنگ به پایگاه شاو در کارولینای جنوبی منتقل کرده بود. اما همین ادعا هم معنای مهمی دارد: آمریکا پیش از جنگ می‌دانست که پایگاه‌هایش در منطقه دیگر حاشیه امن ندارند و مجبور شده بود بخشی از فرماندهی عملیاتی خود را از خلیج فارس به خاک آمریکا منتقل کند.

از طرف دیگر، گزارش‌های پیشین رسانه‌هایی مانند اینترسپت درباره تلاش واشنگتن برای پنهان‌کردن میزان خسارت‌ها و تلفات جنگ، روایت رسمی آمریکا را زیر سؤال می‌برد. اگر همه چیز از قبل مدیریت شده بود، چرا اکنون مقام‌های آمریکایی درباره آینده حضور نظامی خود در منطقه با تردید سخن می‌گویند؟

مجله نیروی هوایی و فضایی آمریکا نیز نوشته نزدیکی العدید به ایران و شدت خسارت‌های واردشده، بحث‌هایی جدی در پنتاگون درباره بازسازی این مرکز در قطر ایجاد کرده است. فعلاً فرماندهی عملیات هوایی آمریکا در منطقه از پایگاه شاو در کارولینای جنوبی اداره می‌شود؛ یعنی اتاق فرمانی که سال‌ها در قلب خلیج فارس مستقر بود، حالا هزاران کیلومتر دورتر از میدان عملیات قرار گرفته است.

این جابه‌جایی فقط یک تصمیم فنی نیست؛ نشانه تغییر در محاسبات راهبردی آمریکاست. وقتی یک مرکز فرماندهی با این سطح از اهمیت، در برابر موشک‌های ایران آسیب‌پذیر می‌شود، کل الگوی حضور آمریکا در منطقه باید دوباره محاسبه شود.

یکی از مقام‌های وزارت دفاع آمریکا نیز در برابر سنای این کشور گفته هنوز مشخص نیست وضعیت آینده حضور آمریکا چگونه خواهد بود و پایگاه‌ها چطور بازسازی می‌شوند. این جمله، اعترافی فشرده به همان واقعیتی است که ایران در میدان نشان داد: دوران پایگاه‌های امن و بی‌هزینه آمریکا در منطقه به پایان رسیده است.

 ایران در هفته‌های نخست جنگ، صرفاً به زیرساخت‌های نظامی آمریکا ضربه نزد، بلکه به منطق فرماندهی هوایی واشنگتن در منطقه شلیک کرد. از کار افتادن مرکز عملیات هوایی العدید یعنی آمریکا دیگر نمی‌تواند با همان آرامش سابق، از پشت پایگاه‌های منطقه‌ای خود جنگ را مدیریت کند. این ضربه، فقط تخریب یک ساختمان نبود؛ لرزاندن ستون فرماندهی هوایی آمریکا در غرب آسیا بود.