یک کانال تحلیلی اخبار آمریکا در بررسی نحوه مهندسی نتایج انتخابات در آمریکا قبل از برگزاری آن آورده است: فکر کنید وسط بازی فوتبال هستید، اما درست قبل از سوت شروع، تیم حریف تصمیم می گیرد شرایط زمین را به نحوی تغییر دهد که گل زدن براش راحت تر شود. این دقیقاً همان اقدامی است که به جری مندرینگ (Gerrymandering) شهرت دارد.

به گزارش ایسنا، در سیاست آمریکا، به عمل ترسیم مرزهای حوزه های انتخاباتی به گونه ای که به یک حزب سیاسی نسبت به رقبایش برتری می دهد (جِری مَندرینگ سیاسی یا حزبی) یا قدرت رأی اعضای گروه های اقلیت نژادی یا قومی را کاهش می دهد (جِری مَندرینگ نژادی) گفته می شود. این اصطلاح از نام فرماندار البریج گری از ماساچوست گرفته شده است که دولت او در سال 1812 قانونی را تصویب کرد که حوزه های جدید سناتوری ایالتی را تعریف می کرد. این قانون، رأی حزب فدرالیست را در چند حوزه تثبیت کرد و بنابراین نمایندگی نامتناسبی را به دموکرات - جمهوری خواهان داد. تصور می شد که طرح کلی یکی از این حوزه ها شبیه یک سمندر است. یک کارتون طنز از الکانا تیسدال که در بوستون گازت منتشر شد، حوزه ها را به صورت گرافیکی به یک حیوان افسانه ای به نام جِری-مَندر تبدیل کرد و این اصطلاح را در تصور عمومی تثبیت کرد.

در نظام سیاسی آمریکا، دموکراسی با جغرافیا گره خورده است؛ به طوری که هر ایالت به بخش های کوچکی تقسیم می شود و هر بخش یک نماینده را به مجلس می فرستد. در این سیستم، کل جغرافیای یک ایالت به بخش های کوچک تری تحت عنوان حوزه انتخاباتی تقسیم می شود که هر کدام نماینده یک صندلی در مجلس هستند. سرنوشتِ صندلی های مجلس در هر حوزه با قانونِ برنده همه چیز را می برد تعیین می شود؛ یعنی کاندیدایی که تنها یک رأی بیشتر از رقیب خود کسب کند، پیروزِ آن حوزه شناخته شده و تمامی امتیاز آن صندلی به او اختصاص می یابد. در این مدل، آرای رأی دهندگانی که به کاندیدای شکست خورده رأی داده اند، عملاً تأثیری در نتیجه نهایی آن حوزه ندارند و به نوعی نادیده گرفته می شوند.

بنابراین، پیروزیِ یک حزب در سطح کل ایالت، حاصلِ جمعِ پیروزی های خُرد در تک تکِ این حوزه هاست. نکته ظریف اینجاست که برای کسب قدرت، لزوماً نیازی به جلب نظرِ اکثریتِ مطلقِ مردمِ کل ایالت نیست؛ بلکه کافی است حزب، رأی دهندگان خود را به گونه ای در حوزه ها توزیع کند که در بیشترین تعدادِ حوزه ها، اکثریتِ نسبی داشته باشد.

از آنجا که جمعیت ایالت ها در طول زمان تغییر می کند، هر 10 سال یک بار و پس از انجام سرشماری عمومی، مرزهای این حوزه های انتخاباتی باید بازتعریف شوند تا تعادل جمعیتی حفظ گردد. این فرآیند که Redistricting نامیده می شود، در ظاهر یک اقدام اداری برای برقراری عدالت است، اما در بطن خود تعارض منافع بزرگی را حمل می کند؛ چرا که در اکثر ایالت ها، قدرت ترسیم این مرزها در اختیار همان سیاستمدارانی است که برای حفظ کرسی های خود می جنگند.

همین نقطه، زایشگاه پدیده ای به نام جری ماندرینگ است. جری مندرینگ در واقع استفاده ابزاری از قدرتِ ترسیم نقشه برای مهندسیِ نتیجه انتخابات است، به گونه ای که پیش از آنکه حتی یک برگه رأی به صندوق انداخته شود، برنده رقابت تا حد زیادی مشخص شده باشد. در قلب این فرآیند 2 تکنیک اصلی قرار دارد که جری مندرینگ را به ابزاری قدرتمند برای مهندسی انتخابات تبدیل می کند.

1- نخست روشی است به نام بسته بندی ؛ تصور کنید حزب الف می خواهد رقیبش را در یک منطقه ضعیف کند. آن ها تمام طرفدارانِ حزب ب را با تغییر مرزها در یک حوزه انتخاباتی جمع می کنند. با این کار، حزب ب در آن حوزه با اختلاف بسیار زیاد پیروز می شود، اما چون آرای اضافه آن ها هدر رفته است (یعنی بیش از حدِ نیاز برای برنده شدن در آن حوزه است)، قدرت نفوذشان در سایر حوزه های همجوار از بین می رود.

2- تکنیک دوم، تکه تکه کردن است که دقیقاً برعکس عمل می کند؛ در این روش، حزب الف حامیانِ حزب ب را که به صورت متمرکز در یک منطقه هستند، با تغییر خطوط مرزی، به چندین حوزه کوچک تر تقسیم می کند. با این کار، قدرتِ جمعیت آن ها در هر حوزه شکسته می شود و دیگر به حد نصاب لازم برای پیروزی در هیچ کدام نمی رسند. در واقع، این ترفندها مثل تقسیمِ یک کیک است که با برش های ناعادلانه، به جای تقسیم برابر، سهم رقیب را به تکه های بی خاصیت تبدیل می کنند.

این مهندسیِ هوشمندانه، منطق دموکراسی را به طور کامل وارونه می کند. در یک سیستم سالم، مردم نمایندگان خود را انتخاب می کنند، اما در سیستم جری مندرینگ، سیاستمداران هستند که رأی دهندگان خود را انتخاب می کنند.