کمتر از یک ماه پس از اعتراضات دی ماه و پیامدهای سنگین آن، این بار دانشگاه ها به کانون اعتراض تبدیل شده اند؛ رخدادی که به گفته علیرضا شریفی یزدی، جامعه شناس، نه یک اتفاق مقطعی، بلکه ادامه زنجیره ای از مطالبات انباشته شده اجتماعی، اقتصادی و مدنی است؛ موتوری که هنوز خاموش نشده است.

به گزارش اقتصادنیوز، تداوم اعتراضات دانشجویی در شرایطی رقم خورده که جامعه هنوز درگیر تبعات رخدادهای دی ماه است. با این حال، از نگاه علیرضا شریفی یزدی، جامعه شناس، این تحولات را نمی توان جدا از موج های پیشین تحلیل کرد.

او می گوید اعتراضات اخیر، چه در بازار، چه در میان بازنشستگان و معلمان، و چه در دانشگاه ها، اجزای یک کلیت واحدند.

به گفته او، اینها رخدادهای منفصل نیستند؛ صورت های مختلف یک مطالبه اند که در موقعیت های متفاوت، بُعدی از آن پررنگ تر می شود. در دانشگاه، وجه آزادی های مدنی و کرامت انسانی برجسته تر است، در بازار بُعد اقتصادی، اما ریشه نارضایتی مشترک است.

شریفی یزدی با اشاره به فاصله کوتاه میان اعتراضات دی ماه و تحرکات اخیر دانشجویی می گوید وقتی یک حرکت اجتماعی به نتیجه مطلوب نمی رسد، به اشکال دیگر بازتولید می شود.

از نگاه او، جامعه تلاش می کند خواسته های خود را از مسیرهای مختلف بیان کند؛ از مشارکت نکردن در انتخابات و کنش های نمادین گرفته تا تحصن های صنفی و اعتراضات خیابانی.

او تأکید می کند: وقتی احساس شود میان بدنه جامعه و سیاست گذاران دیوار بلندی شکل گرفته، بخشی از جامعه به انزوا می رود یا مهاجرت می کند، اما اکثریتی می مانند و اعتراض را به شکل های تازه ای بروز می دهند.

سیاستِ مبتنی بر ترس کارایی گذشته را ندارد

این جامعه شناس معتقد است راهبردهایی که بر ایجاد واهمه و بازدارندگی امنیتی استوار است، دیگر اثربخشی پیشین را ندارد.

به گفته او، حجم کشته ها و بازداشت ها فارغ از روایت های رسمی و غیررسمی شبکه ای از خشم و مطالبه ایجاد می کند که می تواند به سوخت حرکت های بعدی تبدیل شود.

او هشدار می دهد که اگر اصلاحی در شیوه مواجهه با مطالبات صورت نگیرد، فاصله رخدادها کوتاه تر خواهد شد و امکان بازگشت اعتراضات به سطحی گسترده تر وجود دارد.

در ارزیابی او، اگرچه در مقاطعی تلاش هایی برای تعدیل فضا و کاهش تنش دیده شده، اما تداوم برخوردهای انضباطی، ممنوع الورودی و فشارهای امنیتی نشان می دهد که در سطح کلان حکمرانی، همچنان ابزار غالب اعمال فشار است.

شریفی یزدی تأکید می کند که بدون بازنگری در این رویکرد، چرخه نارضایتی متوقف نخواهد شد، بلکه صرفاً شکل آن تغییر می کند.