مسعود پزشکیان، رییس جمهور، صبح امروز سه شنبه 5 اسفند 1404، در شصت و هشتمین جلسه شورای توسعه فرهنگ قرآنی با قدردانی از تلاش ها و اهتمام این شورا و دستگاه های اجرایی و حاکمیتی در مسیر توسعه و ترویج فرهنگ قرآن و عترت، با رویکردی آسیب شناسانه به چرایی ضعف انس و فهم عمومی از قرآن کریم در جامعه پرداخت.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی ریاست جمهوری، رییس جمهور با تأکید بر اینکه گویاترین کلام در عمل و قرآن، رفتار و عمل انسان است، تصریح کرد: هیچ سخنی رساتر از رفتار ما نیست و اگر جامعه در فهم و پذیرش معارف قرآنی با چالش مواجه است، باید نخست در عملکرد خود بازنگری کنیم؛ چراکه عمل نکردن به آیات الهی، بزرگ ترین مانع تأثیرگذاری قرآن در حیات فردی و اجتماعی است.

پزشکیان با انتقاد از برخی مواجهه های صرفاً ظاهری با قرآن کریم گفت: قرآن کتاب نصیحت صرف نیست، بلکه دستور زندگی است. ما هنگام تلاوت، سکوت و احترام ظاهری نشان می دهیم، اما در میدان عمل و در مناسبات اداری، اقتصادی و اجتماعی، وقتی سخن از آیه و حدیث به میان می آید، آن را برنمی تابیم. این دوگانگی رفتاری، ریشه بسیاری از نارسایی های فرهنگی و اجتماعی است.

رییس جمهور افزود: اگر قرآن را به عنوان منشور هدایت بپذیریم، باید آموزه های آن را در تصمیم سازی، سیاست گذاری و اجرای امور جاری کشور جاری سازیم؛ در غیر این صورت، فاصله میان این متن مقدس و زیست واقعی جامعه روزبه روز افزایش خواهد یافت.

پزشکیان با اشاره به دستورات صریح قرآن درباره عدالت، رسیدگی به محرومان و حمایت از مستضعفان، خاطرنشان کرد: خداوند از مسئولان نسبت به بی تفاوتی در قبال مشکلات مردم نخواهد گذشت. چگونه می توان در جایگاه حاکمیت بود، مردم با دشواری های معیشتی و اجتماعی دست وپنجه نرم کنند و ما بی تفاوت باشیم و در عین حال ادعای مسلمانی هم داشته باشیم؟ آیات متعددی در قرآن کریم درباره رسیدگی به یتیمان، محرومان و اقشار آسیب پذیر وجود دارد که مخاطب نخست آن، صاحبان مسئولیت و قدرت هستند.

رییس جمهور تأکید کرد: یکی از شاخص های مسلمانی در قرآن، خوش خلقی، رفتار کریمانه و رعایت حقوق مردم است. دین با زور و تحمیل گسترش نمی یابد، بلکه با جاذبه اخلاقی و رفتار محبت آمیز در دل ها نفوذ می کند. بر همین اساس، دولت ترویج الگوهای رفتاری و تربیتی را از مدارس آغاز کرده است تا مفاهیم اخلاقی قرآن در نسل جدید نهادینه شود.

پزشکیان با اشاره به جایگاه رفیع صداقت در قرآن کریم اظهار داشت: دروغ و خلف وعده به شدت مورد نکوهش آیات الهی است؛ با این حال، گاه در تریبون های مختلف وعده هایی داده می شود که امکان تحقق آن ها وجود ندارد و همین امر موجب دلسردی مردم می شود. نمی توان به مردم وعده غیرواقعی داد. امیدآفرینی ضروری است، اما امیدی که بر پایه صداقت و واقع گرایی بنا شده باشد.

رییس جمهور افزود: کسی که در جایگاه پیشتازی و مدیریت قرار دارد، باید صادق ترین فرد باشد؛ خداوند از ما درباره صداقت مان سؤال خواهد کرد. باید از خود بپرسیم آیا با مردم راستگو بوده ایم؟ اگر رفتار ما منطبق با حقیقت و صداقت باشد، نه تنها رنجشی ایجاد نمی کند، بلکه اعتماد عمومی را تقویت خواهد کرد.

پزشکیان در ادامه ماه مبارک رمضان را فرصتی ارزشمند برای تزکیه نفس و بازنگری در عملکرد فردی و جمعی دانست و گفت: شب های قدر مجالی برای ارتقای معنوی و اصلاح مسیر است. اگر مسلمانان به آموزه های قرآن عمل کنند، جامعه دچار بحران های اخلاقی و اجتماعی نخواهد شد. اصلاح جامعه از اصلاح خویشتن آغاز می شود؛ اگر ما درست عمل کنیم، گرایش عمومی نیز به سمت ارزش های قرآنی تقویت خواهد شد.

رییس جمهور تأکید کرد: هر یک از آیات قرآن اگر به درستی در عرصه عمل اجرا شود، می تواند کشور را به گلستان و محیطی سرشار از عدالت، پیشرفت و آرامش بدل سازد.

پزشکیان در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به حوادث اخیر و بروز رفتارهای خشونت آمیز همچون اهانت به مقدسات و تخریب مساجد و کتابخانه ها، این اقدامات را نشانه آشکار بی احترامی به باورهای دینی و فرهنگی مردم دانست و تصریح کرد: چنین رفتارهایی ماهیت واقعی عاملان آن را برای مردم آشکار ساخت.

رییس جمهور در عین حال، بر ضرورت توجه به ریشه های نارضایتی اجتماعی تأکید کرد و گفت: بخشی از اعتراضات، ناشی از گلایه مردم نسبت به عملکرد دستگاه ها، تبعیض ها و نوع خدمت رسانی است. اگر عدالت به درستی اجرا می شد، زمینه شکل گیری بسیاری از این نارضایتی ها فراهم نمی شد. امروز ما وظیفه داریم به جای تعمیق شکاف ها در مسیر ترمیم فاصله ها، بازسازی اعتماد عمومی و جذب دوباره اقشاری که گله مند هستند، گام برداریم. دو قطبی سازی جامعه، کشور را با چالش های جدی مواجه می کند.

پزشکیان با تأکید بر اینکه قرآن مؤمنان را به برترین بودن در اخلاق، صداقت و کارآمدی فراخوانده است، گفت: خداوند ضعف، بی برنامگی و ناتوانی را از جامعه مؤمن نمی پذیرد. اگر مسلمانیم، باید در خلاقیت، صداقت، مهربانی و کارآمدی سرآمد باشیم.

رییس جمهور پویش زندگی با آیه ها را اقدامی ارزشمند و اثرگذار توصیف کرد و افزود: ارائه مفاهیم قرآنی به نوجوانان و جوانان باید با شیوه های نوین، جذاب و متناسب با اقتضائات نسل جدید انجام شود و از سوی دیگر تربیت قرآنی، نیازمند الگوهای عملی و صادقانه از سوی ما است.

پزشکیان با اشاره به تأکیدات مکرر قرآن بر کار جمعی، وحدت و انسجام، خاطرنشان کرد: وحدت مفهومی عمیق و فراتر از ظاهر است و باید در تمامی شئون اجرایی کشور متجلی شود. امروز تمرکز اصلی دولت بر بهبود معیشت مردم است و تمامی تصمیمات و اقدامات در راستای تأمین و تضمین معیشت خانوارها اتخاذ می شود. ما برای ریاست یا امر و نهی بر مردم نیامده ایم، بلکه برای حل مشکلات آنان مسئولیت پذیرفته ایم و باور داریم با همدلی و همکاری ملی می توان بر فشارها و مشکلات غلبه کرد.

رییس جمهور با تأکید بر ظرفیت عظیم مساجد در ساماندهی امور اجتماعی گفت: نمی توان پذیرفت در محله ای مسجد فعال باشد اما فردی با گرسنگی یا مشکل معیشتی سر بر بالین بگذارد. مسجد در اندیشه اسلامی صرفاً محل عبادت فردی نیست، بلکه کانون همبستگی اجتماعی، رسیدگی به نیازمندان و تقویت سرمایه اجتماعی است. دولت در بهره گیری از این ظرفیت مردمی، حمایت و پشتیبانی لازم را به عمل خواهد آورد.

پزشکیان خطاب به متولیان و فعالان عرصه ترویج فرهنگ قرآن تأکید کرد: قرآن برای اجرا و هدایت آمده است و تحقق این هدایت در گرو عمل به آن است. اقدامات انجام شده ارزشمند است، اما استمرار و تجلی عملی آموزه های قرآنی در رفتار مسئولان و مردم، شرط اصلی اثرگذاری آن خواهد بود.

در این جلسه گزارشی از عملکرد شورای توسعه فرهنگ قرآنی و دیگر دستگاه ها و نهادهای مرتبط در زمینه ترویج قرآن ارائه شد. این گزارش شامل روند رشد شاخص های قرآنی، گسترش فعالیت های آموزشی و ترویجی در داخل کشور و در سطح بین المللی، توسعه برنامه های حفظ و تدبر در قرآن، حمایت از مؤسسات مردمی و ارزیابی میزان مشارکت اقشار مختلف جامعه در برنامه های قرآنی بود.