نمایشگاه های دفاعی معمولا صحنه رقابت شرکت های تسلیحاتی برای جلب توجه مشتریان بالقوه هستند، اما گاهی یک تصویر بیش از هزار بیانیه رسمی معنا دارد. ماکت F-35 با رنگ و نشان عربستان در ریاض، تنها یک مدل نمایشی ساده نبود؛ بلکه پیامی حساب شده درباره جاه طلبی های هوایی این کشور و تمایل آن برای ورود به باشگاه کاربران جنگنده های پنهان کار به شمار می رفت. در عین حال، چنین سناریویی واشنگتن را در موقعیتی حساس، جایی میان منافع تجاری، ملاحظات امنیتی و تعهدات نسبت به اسراییل، قرار می دهد.

به گزارش خبرآنلاین، نشریه Army Recognition گزارش داد که در جریان نمایشگاه World Defense Show، ماکت F-35 با علائم رسمی عربستان در معرض دید قرار گرفت؛ اقدامی که به وضوح مخاطب آن مشخص بود. هرچند نمایش ماکت جنگنده ها در چنین رویدادهایی امر عجیبی نیست، اما این مورد حال و هوای یک پیشنهاد اختصاصی را داشت.

این نمایش در شرایطی انجام شد که عربستان طی سال های اخیر نشانه های متعددی از علاقه به توان هوایی نسل جدید بروز داده و ایالات متحده نیز ناگزیر است که پیامدهای سیاسی و راهبردی هرگونه انتقال چنین سامانه ای را با دقت بررسی کند.

جذابیت F-35 تنها در نام آن خلاصه نمی شود. این جنگنده به گونه ای طراحی شده که در مراحل اولیه یک درگیری، با حفظ پنهان کاری، مهمات هدایت شونده را در محفظه های داخلی حمل کند و پس از کاهش تهدید پدافند، با بارگذاری خارجی به یک پلتفرم ضربتی سنگین تبدیل شود.

در پیکربندی پنهان کار، این هواپیما می تواند به توپ 25 میلی متری GAU-22/A، دو موشک هوابه هوای AIM-120 AMRAAM و دو بمب هدایت شونده 2000 پوندی JDAM مجهز شود. در شرایطی که تهدید جدی وجود نداشته باشد، ظرفیت حمل تسلیحات آن تا حدود 18 هزار پوند افزایش می یابد؛ رقمی که آن را به یک جنگنده چندمنظوره واقعی بدل می کند.

برای عربستان که هم اکنون نیز به جنگنده های پیشرفته و تسلیحات دقیق دسترسی دارد، تفاوت اصلی در چگونگی اجرای ماموریت است: نفوذ به عمیق ترین لایه های دفاعی دشمن با حداقل نیاز به پشتیبانی گسترده از سوی هواپیماهای سوخت رسان، اخلالگر یا اسکورت.

در نبردهای هوا به هوا، موشک AMRAAM ستون فقرات توان تهاجمی F-35 محسوب می شود. این موشک با جستجوگر راداری فعال خود، در مرحله پایانی مسیر به طور مستقل هدف را دنبال می کند و وابستگی به جنگنده شلیک کننده را کاهش می دهد. چنین قابلیتی به خلبان اجازه می دهد تا همزمان چند هدف را مدیریت کند.

در عمل، مزیت F-35 اغلب در این خلاصه می شود که چه کسی زودتر و با اطمینان بالاتر شلیک می کند. ترکیب پنهان کاری و تلفیق پیشرفته حسگرها این امکان را فراهم می آورد که دشمن حتی پیش از آنکه متوجه حضور هواپیما شود، در تیررس قرار گیرد.

اما مسئله فقط فنی نیست. عربستان در منطقه ای قرار دارد که ایالات متحده بنا دارد تا برتری کیفی نظامی اسراییل (QME) را حفظ کند. هرگونه فروش سلاح عمده به کشورهای خاورمیانه باید از منظر تاثیر آن بر این برتری بررسی شود.

به همین دلیل، اگر انتقال F-35 به ریاض جدی شود، به احتمال زیاد نسخه ای با محدودیت های مشخص در اختیار سعودی ها قرار خواهد گرفت؛ محدودیت هایی که می تواند شامل سطح دسترسی به نرم افزارها، زمان بندی ارتقاها، جنگ الکترونیک و برخی قابلیت های شبکه ای و رمزنگاری باشد. به بیان دیگر حتی در صورت فروش، تفاوت هایی میان نسخه سعودی و نسخه های عملیاتی اسراییل وجود خواهد داشت.

عربستان هم اکنون از ترکیبی قدرتمند شامل F-15های پیشرفته و یوروفایتر تایفون بهره می برد؛ هواپیماهایی که از نظر سرعت، برد و توان حمل سلاح در سطح بالایی قرار دارند. با این حال، آنچه این ناوگان فاقد آن است، ترکیب گسترده پنهان کاری و شبکه حسگرهای یکپارچه در مقیاس F-35 است.