فرارو- در میانه تشدید تنش نظامی بین ایران و آمریکا و خبرهای ضدونقیض از تدارکات ایالات متحده در منطقه، منابعی غیررسمی ادعا کردند که هواپیمای شناسایی Boeing RC-135U Combat Sent این کشور عازم پایگاه العدید در قطر شده است. هواپیمایی که بخاطر قابلیت های تجسسی اش در میان برخی کارشناسان به چشم شیطان هم شهرت دارد.

به گزارش فرارو، آرسی-135 یو کامبت سنت را باید مهمترین و پیشرفته ترین هواپیمای شناسایی و جاسوسی فعال در ارتش ایالات متحده دانست که تنها دو فروند از آن در جهان وجود دارد که اکنون گفته می شود یکی از آنها راهی خلیج فارس شده است. اما چرا حضور هواپیمای RC-135U Combat Sent در منطقه و در میانه افزایش تنش میان ایران و آمریکا مهم است؟ این هواپیما چه کارکردی دارد که اعزام آن به منطقه توجه همه کارشناسان را به خود جلب کرده است؟

در عصر اطلاعات و جنگ های مدرن، توانایی جمع آوری، تحلیل و انتقال داده های عینی از میدان نبرد به طور قابل توجهی تعیین کننده نتایج استراتژیک و تاکتیکی است. در این میان، هواپیمای RC-135U Combat Sent به عنوان یکی از حیاتی ترین ابزارهای نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا در جمع آوری اطلاعات سیگنالی (SIGINT) و الکترونیکی (ELINT) شناخته می شود.

RC-135 نخستین بار در ژانویه 1964 وارد خدمت نیروی هوایی ایالات متحده شد و طی چند نسل و به روزرسانی، به استانداردهای فناوری روز ارتقاء یافت. این هواپیما از بدنهٔ C-135 Stratolifter مشتق شده، اما به طور کامل پیکربندی آن برای ماموریت های اطلاعاتی تغییر یافته است.

در طول بیش از 60 سال، این هواپیما در تمامی مناقشات و بحران های عمده ایالات متحده حضور داشته است؛ از ویتنام و عملیات های قرن بیستم تا خاورمیانه و اروپا در دهه های اخیر. حضور مستمر RC-135 در خاورمیانه از اوایل دههٔ 1990 تاکنون، نشان دهنده اهمیت بی بدیل این پلتفرم در پوشش اطلاعاتی ارتش آمریکاست.

این هواپیما با تجهیزات پیچیده ای شامل آرایه های آنتن اختصاصی در قسمت زیرین بدنه، نوک هواپیما، بال ها و بخش دم مجهز شده است که قادر به دریافت و تحلیل سیگنال های الکترونیکی از انواع رادارهای زمینی، هوابرد و دریایی هستند.

سیستم های ناوبری آن نیز بسیار پیشرفته اند و ترکیبی از رادار ناوبری زمینی، سیستم داپلر حالت جامد، سیستم ناوبری اینرسی و GPS/نجومی را برای حرکت دقیق در فضا به کار می برند.

یکی از قابلیت های شاخص Combat Sent این است که می تواند به طور همزمان چندین سیگنال متفاوت را شناسایی، مکان یابی و تحلیل کند — کاری که هم توسط سیستم های خودکار و هم با کمک خدمه انجام می گیرد. داده های جمع آوری شده برای تحلیل های دقیق تر در آینده ذخیره می شود و به تیم های طراحی تجهیزات جنگ الکترونیک در ارتش آمریکا منتقل می شود.

یکی از جنبه های منحصر به فرد Combat Sent حضور گسترده ی خدمه تخصصی درون هواپیما است. برخلاف هواپیماهای بدون سرنشین یا بسیاری از پلتفرم های شناسایی که تحلیل داده ها را روی زمین انجام می دهند، Combat Sent ترکیبی از خلبانان، ناوبر، مهندسان سیستم های پروازی و ده ها افسر جنگ الکترونیک و تحلیل گر اطلاعات دارد که در طول پرواز داده ها را جمع آوری، بررسی و تحلیل می کنند.

ترکیب خدمه معمولاً شامل:

این سطح تخصص انسانی در کنار سخت افزارهای پیچیده باعث می شود Combat Sent نه صرفاً یک هواپیمای جاسوسی بلکه یک مرکز تحلیل اطلاعات در آسمان باشد.

Combat Sent بر پایهٔ هواپیمای C-135 طراحی شده و از چهار موتور CFM International F108-CF-201 با هرکدام بیش از 21 هزار پوند رانش بهره می برد.

برخی از مشخصات کلیدی این هواپیما عبارت اند از:

این ترکیب عملکردی باعث می شود Combat Sent بتواند در ارتفاع کافی برای ایمنی و در بردهای بسیار طولانی عملیات های اطلاعاتی را انجام دهد، حتی در محیط های حساس ژئوپلیتیک.

اگرچه Combat Sent فقط دو فروند در خدمت دارد که هر دو متعلق به تیپ 55 نیروی هوایی ایالات متحده در پایگاه Offutt نبراسکا هستند، این هواپیماها اغلب در بحران ها و گسترش تنش های بین المللی دیده شده اند.

به عنوان مثال، گزارش های رسانه ای در سال های اخیر نشان داده اند که Combat Sent در مأموریت های شناسایی نزدیک مرزهای روسیه در منطقه دریای سیاه و اطراف اروپا و همچنین در جو امنیتی مرتبط با مناقشات اوکراین پرواز کرده است.

عملکرد این هواپیما که به طور دقیق می تواند الگوهای تابش راداری و دفاع هوایی دشمن را بررسی، طبقه بندی و ذخیره کند، به فرماندهی های ملی و استراتژیک آمریکا کمک می کند تا تصمیمات دفاعی و جنگ الکترونیک را بر مبنای داده های واقعی و به روز اتخاذ کنند.

حضور هواپیمای Boeing RC-135U Combat Sent در خاورمیانه، به ویژه در میانه تنش بین ایران و آمریکا، از آن جهت اهمیت دارد که این هواپیما یکی از پیشرفته ترین ابزارهای شنود الکترونیکی و جمع آوری اطلاعات سیگنالی (SIGINT) ارتش آمریکا به شمار می رود و مأموریت اصلی آن رهگیری، تحلیل و طبقه بندی ارتباطات رادیویی، راداری و مخابراتی نیروهای نظامی است. RC-135 به آمریکا امکان می دهد تحرکات پدافند هوایی، فعالیت سامانه های راداری، الگوهای ارتباطی یگان های موشکی، دریایی و هوایی و حتی میزان آمادگی عملیاتی نیروها را به صورت زنده پایش کند، بدون آن که وارد حریم هوایی کشورها شود. این اطلاعات برای هر نیروی نظامی نقش حیاتی در ارزیابی سطح تنش، پیش بینی سناریوهای درگیری، هشدار زودهنگام، تصمیم سازی سیاسی و نظامی دارد.