محمود واعظی، رییس دفتر رییس جمهور در دولت دوازدهم، در واکنش به مذاکرات پیش روی ایران و آمریکا، گفت: اولویت ایران در حل مسائل و مناقشات بین المللی همواره بهره گیری از طرق مسالمت آمیز و مذاکرات سازنده است. بالغ بر ده ماه قبل، مذاکرات ایران و آمریکا شروع شد و مسئولان دستگاه دیپلماسی در حال مذاکره بودند که به شکل خصمانه و کاملا یکطرفه جنگ تحمیلی 12 روزه آغاز شد و متعاقب آن نوعی بی اعتمادی جدی نسبت به اصل مذاکره در کشور به وجود آمد.

به گزارش ایرنا، واعظی با اشاره به افزایش تنش ها در منطقه پس از جنگ 12 روزه اظهار کرد: برغم بی اعتمادی ها و در پی رایزنی های اخیر و با توجه به اینکه استمرار وضعیت نه جنگ و نه صلح امکان نزاع و جنگ غیرسازنده را افزایش می دهد، کشورهای اسلامی منطقه در راستای حفظ صلح و ثبات، برقراری مذاکره میان ایران و آمریکا را رایزنی کردند. جمهوری اسلامی ایران همواره خواهان برقراری صلح و ثبات در منطقه بوده و آغازکننده جنگ نبوده و نیست، اما اگر تهدیدی از سوی هر قدرتی منافع و امنیت ملی را هدف بگیرد، آمادگی کامل برای دفاع از امنیت و کیان کشور را دارا است.

رییس دفتر رییس جمهور در دولت دوازدهم گفت: یکی از کارکردهای مهم مذاکره، اقناع افکار عمومی داخلی و خارجی در راستای پذیرش موضع صلح طلبانه جمهوری اسلامی ایران است. بر اساس اصول پذیرفته شده حقوق بین الملل و منشور ملل متحد، حل وفصل مسالمت آمیز اختلافات یکی از پایه های نظم جهانی محسوب می شود. جمهوری اسلامی ایران همواره نشان داده است که در چارچوب این اصول حرکت می کند و گفت وگو را بر تنش و تقابل ترجیح می دهد، مشروط بر آنکه حقوق و منافع مشروع کشور به رسمیت شناخته شود.

دیگر برای اینکه افکار عمومی در کشورمان و همچنین افکار عمومی جهان آشکارا تفهیم شوند که جمهوری اسلامی ایران از جنگ واهمه ای ندارد اما از آن پرهیز می کند و بر محور عقلانیت سعی بر این دارد تا مسائل خود را از طریق گفت وگو حل و فصل نماید، رییس جمهور دستور انجام مذاکرات را به وزارت امور خارجه ابلاغ کرد؛ تصمیمی منطقی و عقلایی که در آن ضمن حفظ مصالح کشور، گفت وگو از موضع عزت و اقتدار دنبال خواهد شد.

وی با تاکید بر اینکه در ارتباط با مسئله هسته ای همواره موضع شفاف ما این است که ایران در پی دستیابی به بمب اتمی نبوده و نیست، تصریح کرد: جمهوری اسلامی ایران در ارتباط با پرونده هسته ای نیز همواره بر این موضع اصرار و تاکید داشته که ایران برغم الزام ایجاد توازن و بازداراندگی در مقابل دشمن متجاوز یعنی رژیم صهیونیستی که هیچگونه محدودیت و کنترلی بر سلاح های هسته ای خود را قبول نکرده و قلدرمابانه کلیه هنجارهای بین المللی را به سخره می گیرد، به واسطه فتوای رهبری هیچگاه در پی دستیابی به سلاح کشتار جمعی هسته ای نبوده و نیست. اگر مذاکرات بر پایه احترام متقابل و برابر با هدف دستیابی به توافق برد برد باشد، یک گام جدی رو به جلو خواهد بود و می توان به نتیجه امیدوار بود. طبیعی است که محدودیت ها و تحریم های ظالمانه ای که از سوی طرف مقابل به شکل یکجانبه علیه ملت ایران تحمیل شده نیز در اولویت دستور کار مذاکرات قرار خواهد گرفت.

قائم مقام حزب اعتدال و توسعه با اشاره به التهاب هایی که در چند سال گذشته دامنگیر منطقه خاورمیانه شده است، اظهار کرد: منطقه خاورمیانه طی سال های اخیر با التهاب ها و بحران های متعددی روبه رو بوده و اعتقاد ما بر این است که در شرایط کنونی، غرب آسیا بیش از هر زمان دیگر نیازمند ثبات و آرامش است. در موضوع جنگ غزه، لبنان، بحران سوریه و یمن نیز منطقه خسارت های فراوانی متحمل شده و اگر بی ثباتی یا جنگ دیگری رخ دهد، همه کشورها از آغازکننده جنگ تا کشورهای منطقه و ایران همگی متضرر و آسیب خواهند دید. در چنین شرایطی، بهترین راه حل، استقبال از درخواست کشورهای دوست منطقه برای پایه ریزی گفت وگو بود که امیدوارم، گفت وگوهایی جدی، محترمانه و از موضع احترام متقابل و برابری برای دستیابی به یک توافق برد برد شکل بگیرد.

واعظی در ارزیابی مواضع ایالات متحده آمریکا در این دور از مذاکرات، گفت: هر کشوری که وارد مذاکره می شود، در ابتدا خواسته های حداکثری خود را مطرح می کند و هنر مذاکره کنندگان این است که بتوانند در چارچوبی به توافق برسند که منافع کشور متبوع حفظ شود. بنابراین آنچه طرف مقابل در مقطع فعلی مطرح می کند اهمیت ثانویه دارد؛ آنچه اهمیت دارد، آن مواردی است که نهایتاً روی میز مذاکرات بحث و تثبیت می شود.

وی در واکنش به اتهام زنی های برخی از جریان ها به رییس جمهور و وزیر امورخارجه در زمینه آغاز مذاکرات گفت: جریان های تندرو همواره مخالف مذاکره بوده اند، اما هیچ گاه نگفتند که جایگزین مدنظر آن ها در مقابل مذاکره چیست.

رییس دفتر سیاسی حزب اعتدال و توسعه تصریح کرد: تجربه جمهوری اسلامی ایران در سال های گذشته نشان داده است که هرگاه مسیر گفت وگو از مسیر اعتدال حسب تدبیر، انسجام داخلی و پشتوانه تصمیم سازی ملی دنبال شده، کشور توانسته است از دست اندازهای پرهزینه عبور کند و منافع خود را تثبیت نماید. مذاکره برای ایران نه یک امر تاکتیکی و مقطعی، بلکه ابزاری عقلانی در چارچوب پایدارسازی امنیت، رفاه و توسعه، حفظ منافع ملی، کاهش هزینه های سیاسی و افزایش قدرت چانه زنی در عرصه بین المللی بوده است.

واعظی افزود: جهت تنویر اذهان آن دسته منتقدان واقعی، نیز باید تاکید شود که مذاکره الزاماً به معنای عقب نشینی یا امتیازدهی نیست. مذاکره از موضع اقتدار، عزت و با اتکاء به توانمندی های داخلی جمهوری اسلامی ایران اقدامی علمی، رو به جلو و کاملا سازنده است. جمهوری اسلامی ایران هیچ گاه مذاکره از موضع ضعف را نپذیرفته و نخواهد پذیرفت، اما هم زمان معتقد است که گفت وگوی مبتنی بر احترام متقابل می تواند جایگزین پرهزینه ترین گزینه شود.

وی با بیان اینکه مشکلاتی که کشور با آن ها مواجه شده نتیجه دیدگاه افراطیون است، تصریح کرد: بخش قابل توجهی از مشکلات امروز کشور نتیجه نگاه های افراطی اقلیت است. اقلیتی که برای رسیدن و قبضه قدرت، منافع ملی را نادیده و از هیچ اهرمی از جمله تخریب، کارشکنی و پرونده سازی برای رقیب خود فروگذار نیستند. کسانی که با مذاکره و راه حل های مسالمت آمیز مخالفت می کنند، عملاً هیچ پیشنهاد جایگزینی ندارند.

قائم مقام حزب اعتدال و توسعه اضافه کرد: واقعیت این است که استمرار تنش، تحریم و بی ثباتی، به صورت مستقیم زندگی روزمره مردم را تحت تأثیر قرار می دهد. هر اقدامی که بتواند فضای روانی کشور را آرام و افق های اقتصادی را روشن تر کند، در نهایت به نفع معیشت مردم و ثبات کشورخواهد بود. اگر بنا است مشکلات کشور حل شود، چاره ای جز حرکت در مسیر اعتدال و عقلانیت وجود ندارد. لذا مذاکره هوشمندانه نه یک مطالبه سیاسی، بلکه ضرورتی عقلانی، اجتماعی و اقتصادی است که نمی توان نسبت به آن بی تفاوت بود.

واعظی در ارزیابی میزان تاثیر تلاش های دیپلماتیک وزارت امور خارجه و سایر دستگاه های ذیربط در بازگشت ثبات و آرامش به منطقه، تصریح کرد: از همان ابتدای دور قبلی مذاکرات در اوایل امسال مشاهده کردیم که بیشترین مخالفت با مذاکرات از سوی رژیم صهیونیستی صورت گرفت؛ رژیمی که در راستای اهداف شوم و توسعه طلبانه خود علی رغم به خاک و خون کشیدن بخشی از غرب آسیا به طور مستمر آمریکا را به استفاده از گزینه نظامی علیه ملت ایران در راستای ایجاد جنگ منطقه ای تحریک کرده است.

وی افزود: اکنون نیز هم زمان با طرح موضوع مذاکرات، از طریق برخی سیاستمداران و رسانه های معاند خارج از کشور در حال ایجاد جنگ روانی است تا به آن دسته مردم دغدغه مند القا کند این دور مذاکرات نیز به نتیجه نخواهد رسید. البته دلیل اصلی مخالفت رژیم صهیونیستی با مذاکرات این است که این رژیم، مذاکره و پایان تنش میان ایران و آمریکا را مترادف ابتر ماندن طرح های رویایی خود در منطقه می داند.

رییس دفتر رییس جمهور در دولت دوازدهم در ارزیابی میزان تاثیر تلاش های دیپلماتیک وزارت امور خارجه و سایر دستگاه های ذیربط در بازگشت ثبات و آرامش به منطقه، تصریح کرد: اهتمام وزارت امور خارجه و تماس های رییس جمهور با سران کشورهای منطقه در پیشگیری از ناامنی و بی ثباتی قطعاً موثر و سازنده بوده است. واقعیت این است که هیچ کشوری نمی تواند در کنار آتش بایستد و از آسیب های ناشی در امان بماند؛ در صورت وقوع جنگ، سایر کشورهای منطقه نیز هزینه خواهند داد و به همین دلیل آن ها نیز در تلاش هستند از طریق گفت وگو از بروز چنین وضعیتی جلوگیری کنند.

واعظی در تحلیل تلاش های نهادهای تصمیم ساز دیگر از جمله شورای عالی امنیت ملی و یاری به دولت و دستگاه دیپلماسی برای برقراری آرامش روانی در جامعه و کاهش آثار جنگ روانی رسانه های جریان های رادیکال خارجی بر زندگی مردم گفت: در شرایطی که رسانه های خارج از کشور به طور گسترده بر طبل بی ثباتی و جنگ می کوبیدند و متعاقبا نگرانی های جدی در جامعه ایجاد کرده بودند، توییت دبیر شورای عالی امنیت ملی بسیار آرامش بخش بود و علاوه بر تأثیر مثبت داخلی، در سطح منطقه ای و بین المللی نیز بازتاب داشت. سیاستمداران و دیپلمات ها باید به گونه ای سخن بگویند که آرامش روانی جامعه حفظ شود و جنگ روانی دشمن با هدف ایجاد تلاطم در ذهن مردم موفق نشود.

وی در پاسخ به پرسشی درباره میزان تاثیر اطلاعیه اخیر دفتر ریاست جمهوری و انتشار فهرست اسامی جان باختگان حوادث دی ماه در بازگشت آرامش روانی و اعتماد عمومی به جامعه گفت: اقدام دفتر رییس جمهور در اعلام اسامی شهدا و جان باختگان حوادث اخیر، گامی مهم در مسیر شفافیت، عدالت و خنثی نمودن فضاسازی های خارجی بود. در شرایطی که برخی رسانه ها آمارهای غیرواقعی ارائه می کردند، انتشار این فهرست تاثیر مثبت داشت و استمرار اقدامات صادقانه این چنینی می تواند به تقویت سرمایه اجتماعی نظام بیانجامد. رییس جمهور باید با شفافیت مردم را در جریان اهداف و اقدامات قرار دهد، چراکه بهترین قضاوت کنندگان مردم هستند.

قائم مقام حزب اعتدال و توسعه در پاسخ به پرسشی دیگر درباره چشم انداز مذاکرات پیش رو گفت: از آنجا که در این لحظه مذاکرات به طور رسمی آغاز نشده، نمی توان ارزیابی قطعی از نتایج آن ارائه داد، اما در مجموع، مذاکرات پیش رو را باید فرصتی برای آزمون عقلانیت و واقع بینی طرف مقابل دانست. جمهوری اسلامی ایران با امید، اما بدون خوش بینی افراطی وارد این مسیر شده و معیار قضاوت خود را نه وعده ها، بلکه نتایج عملی قرار می دهد. اگر طرف مقابل اراده ای جدی و واقعی برای رسیدن به توافقی متوازن و پایدار داشته باشد، این مسیر می تواند به کاهش تنش ها و تقویت ثبات منطقه ای بیانجامد. امیدوارم از این فرصت حداکثر بهره برداری صورت پذیرد و مذاکرات به توافقی آبرومندانه و مبتنی بر منافع متقابل منجر شود.