مرکز آمار ایران در جدولی، نسبت واردات خودروی خارجی به تعداد خودروی پلاک شده داخلی را طی 7 سال گذشته مورد بررسی قرار داده است.

به گزارش دنیای اقتصاد، نسبت خودروهای وارداتی به تعداد خودروهای پلاک شده، در تمامی سال های مندرج در جدول، به قدری ناچیز است که حتی در خوش بینانه ترین حالت هم نمی توان از آن به عنوان یک اهرم موثر رقابتی یاد کرد. اعدادی که گواه روشن این واقعیت است که بازار خودرو از ابتدا نیز بر پایه حفاظت از تولیدکننده داخلی به هر قیمت بنا شده، نه حفاظت از مصرف کننده و کارآیی بازار. داده های این جدول نشان می دهد؛ این ابزار، عملا از جعبه ابزار سیاستگذار ایرانی حذف شده است.

پیامد این سیاست، شکل گیری بازاری است انحصاری به طوری که دولت ها از یک سو با محدود کردن واردات، انحصار تولید را تقویت کرده اند و از سوی دیگر، در همین بازار انحصاری، به قیمت گذاری دستوری روی آورده اند؛ قیمتی که نه از دل رقابت بیرون آمده و نه توانسته به تعادل بازار کمک کند. وقتی واردات عملا مسدود می شود، ابزارهای تنظیم بازار از کار می افتد و سیاستگذار ناچار می شود برای مهار تبعات تصمیم خود، به مداخلات پرهزینه تری مانند قیمت گذاری، قرعه کشی، محدودیت فروش و سرکوب تقاضا متوسل شود.

این گزارش به روشنی نشان می دهد مساله بازار خودروی ایران، صرفا به یک دولت یا یک مقطع خاص محدود نیست. در هیچ یک از دولت ها، واردات خودرو به اولویت سیاستی تبدیل نشده و نسبت واردات به تولید، همواره در سطوحی باقی مانده که عملا اثرگذاری آن را خنثی کرده است.

در سال 97 تعداد خودروهای خارجی واردشده 15 هزار و 36دستگاه و تعداد خودروی سواری پلاک شده 846 هزار و 646 دستگاه بوده است، بنابراین نسبت واردات به خودروی داخلی پلاک شده 1.78 درصد بوده است. در سال 99 تعداد خودروهای وارداتی به رقم یک هزار و 783 دستگاه رسید و نسبت واردات به خودروی داخلی عدد 0.22 را نشان می دهد. در سال 1401 نیز در حالی بیش از یک میلیون و 167 هزار خودروی داخلی پلاک گذاری شد که فقط 400 دستگاه خودروی خارجی به کشور وارد شدند و نسبت واردات به کم ترین میزان یعنی 0.03 درصد رسید.

در سال 1403 تعداد خودروی خارجی واردشده به کشور به 61 هزار و 683 دستگاه رسید و بیش از یک میلیون و 393 خودروی سواری داخلی پلاک گذاری شد، بنابراین نسبت واردات به خودروی داخلی پلاک شده به 4.4 درصد رسید.