مدت هاست که کارشناسان، تحلیلگران و دلسوزان کشورمان از ضرورت ایجاد تغییر و تحولات بنیادین در صدا و سیما و تطابق این رسانه با مطالبات اکثریت ایرانیان سخن می گویند، اما هر اندازه دلسوزان کشور بیشتر برای دور شدن صدا و سیما از بازتاب صدای یک اقلیت خاص سخن می گویند به همان اندازه، بی توجهی مدیران این رسانه بیشتر می شود. نهایتا کار به جایی رسیده که کشته شدگان و شهدای رخدادهای دیماه 1404 در صداوسیمای رسمی این کشور مورد استهزا قرار می گیرند.

به گزارش اعتماد، پس از موج انتقادات به برنامه خط خطی در شبکه افق که با طرح یک پرسش چهارگزینه ای درباره کشته شدگان حوادث اخیر نارضایتی افکار عمومی را برانگیخت، مدیر روابط عمومی این شبکه در گفت وگو با رویداد24 بدون عذرخواهی، برخی بهانه های عجیب را به عنوان دلیل این اقدام مطرح کرده است.

با گسترش انتقادات از این برنامه اما دیروز خبر رسید که مدیر شبکه افق صدا و سیما برکنار شده است و سعید مقیسه، رییس مرکز بسیج صدا و سیما، با حفظ سمت، سرپرست شبکه افق شد. اما علی رغم این تغییرات کارشناسان معتقدند صدا و سیما نیازمند اصلاحات و تغییرات ریشه ای تری است تا بتواند بازتاب دهنده صدای اکثریت ایرانیان باشد.

دیروز جلال رشیدی کوچی نماینده مجلس یازدهم با انتقاد شدید از آنچه خطای بزرگ و برنامه ریزی شده در یکی از برنامه های صداوسیما خواند، تأکید کرد که برکناری یک مدیر یا توقف یک برنامه پاسخگوی تبعات اجتماعی و امنیتی این اتفاق نیست و اصلاحات در رسانه ملی باید در سطوح گسترده تر و عمیق تری دنبال شود.

رشیدی کوچی، نماینده سابق مجلس، با اشاره به حواشی اخیر یکی از برنامه های شبکه افق و تغییر مدیریت این شبکه، گفت: صداوسیما به عنوان رسانه ای منتسب به حاکمیت، مسوولیت سنگینی در شرایط حساس سیاسی، اجتماعی و امنیتی کشور دارد و کوچک ترین خطا در این مجموعه می تواند تبعات گسترده ای برای جامعه به همراه داشته باشد. امروز در دنیایی زندگی می کنیم که دنیای رسانه و اطلاعات است و دسترسی مردم به اخبار و تحلیل ها بسیار گسترده شده است. در چنین فضایی، حتی یک خطای کوچک رسانه ای می تواند به بحرانی بزرگ تبدیل شود، به ویژه زمانی که این خطا از سوی رسانه ای رخ دهد که مستقیما به حاکمیت منتسب است.

او با اشاره به شرایط خاص کشور در هفته های اخیر افزود: ما در شرایطی قرار داریم که جامعه داغدار است، یک بحران امنیتی داخلی سنگین را پشت سر گذاشته ایم و تعداد زیادی از هموطنان جان خود را از دست داده اند. در چنین فضایی، هر خطایی اگر رخ دهد، ضریب اثرگذاری آن چند برابر می شود و نمی توان آن را ساده یا اتفاقی تلقی کرد. از سوی دیگر، کشور در وضعیت آماده باش قرار دارد و احتمال تهدیدات خارجی وجود دارد. در رسانه های جهانی و حتی در فضای مجازی، برخی دایما بر طبل جنگ می کوبند و به صراحت از حمله به ایران سخن می گویند. در چنین شرایطی، یک خطای رسانه ای- اگر به ظاهر کوچک باشد-می تواند اثرات منفی بزرگی بر افکار عمومی و انسجام اجتماعی بگذارد.

این نماینده سابق مجلس با رد این دیدگاه که اتفاق اخیر یک خطای کوچک بوده است، گفت: کسانی که می گویند این یک اتفاق جزیی بوده، به نظر من واقعیت را نادیده می گیرند. این خطا کوچک نبود؛ یک خطای بزرگ بود و اگر ابعاد آن بزرگ تر می شد، می توانست به یک فاجعه تمام عیار تبدیل شود.

رشیدی کوچی با اشاره به سابقه چنین برنامه هایی در صداوسیما افزود: متأسفانه این نخستین بار نیست که شاهد تولید و پخش طنزهای بی محتوا و آسیب زا در رسانه ملی هستیم. برخی برنامه ها به جای ایجاد آرامش و همبستگی، به تشدید تنش های اجتماعی دامن می زنند و این روند مسبوق به سابقه است. من واقعا نمی توانم بپذیرم که در چنین شرایط حساسی، اجرای یک آیتم یا ریتم برنامه ای به صورت اتفاقی و بدون بررسی قبلی روی آنتن برود. حتی بدیهی ترین اصول حرفه ای رسانه ای حکم می کند که در این شرایط، دقت چند برابری اعمال شود. به همین دلیل، این ادعا که اتفاق اخیر یک خطای آنی یا انسانی بوده، برای من قابل قبول نیست. به نظر می رسد که حتما امری در کار بوده و این موضوع باید به صورت جدی و شفاف بررسی شود.

رشیدی کوچی درباره برکناری مدیر شبکه افق گفت: اینکه مدیر شبکه برکنار شده، اقدام لازم و حداقلی بوده و طبیعی است که باید انجام می شد. اما این تصور که با برکناری یک مدیر و توقف یک برنامه، موضوع تمام شده، کاملا اشتباه است. با چنین خطای فاحشی نمی توان برخورد سطحی داشت.

این نماینده سابق مجلس تأکید کرد: حداقل انتظار این است که پیش از آنکه آسیب بیشتری به جامعه وارد شود، ریشه های فکری این نوع برنامه ها در صداوسیما مورد بازنگری قرار گیرد.

رشیدی کوچی در ادامه با اشاره به آنچه تفکر حاکم بر بخشی از صداوسیما خواند، افزود: تفکری که امروز در بخش هایی از صداوسیما حاکم شده-از سطوح مدیریتی بالا تا برخی زیرمجموعه ها- تفکری خطرناک است. این تفکر نه تنها به آرام شدن فضا کمک نمی کند، بلکه باعث ایجاد آسیب های اجتماعی و سیاسی بیشتر می شود. نمونه های این آسیب ها را قبلا هم دیده ایم؛ از برنامه هایی که رفتارهای نامتعارف داشته اند تا اقداماتی که موجب جریحه دار شدن احساسات عمومی شده است. اینها اتفاقی نیست و نمی توان آن ها را صرفا به مجری یا یک اشتباه لحظه ای نسبت داد. صداوسیمایی که می تواند به راحتی فردی را ممنوع التصویر کند و از بالا به پایین دستور بدهد، قطعا آنقدر هم برنامه ریزی دارد که بداند چه برنامه ای، در چه زمانی و با چه محتوایی پخش می شود. بنابراین، پذیرش روایت خطای انسانی برای افکار عمومی دشوار است. اگر قرار است اعتماد عمومی ترمیم شود، اصلاحات در صداوسیما باید عمیق، واقعی و دامنه دار باشد؛ صرفا تغییر یک مدیر یا توقف یک برنامه، پاسخگوی این حجم از آسیب و حساسیت اجتماعی نیست.