یک عضو اندیشکده آمریکایی شورای آتلانتیک طی متنی کوتاه به تحلیل گزینه های ایران و آمریکا و تأثیرات آن پرداخت.

به گزارش انتخاب ، دنیس سیترونوویچ عضو اندیشکده آمریکایی شورای آتلانتیک در صفحه توییتر خود نوشت:

چهارراه راهبردی: میان جنگ و توافقی با پیامدهای گسترده برای خاورمیانه

الف) هم زمان با تکمیل استقرار نیروهای آمریکا در خلیج فارس، چند واقعیت کلیدی درباره رابطه آمریکا و ایران هرچه روشن تر می شود.

ب) نخست اینکه چشم انداز دستیابی به توافق همچنان ضعیف است. تا زمانی که واشنگتن بر شروط فعلی خود پافشاری کند، بعید است تهران آنچه را که امتیازدهی تحمیلی در حد تسلیم تلقی می کند بپذیرد.

ج) در چنین شرایطی، ایران به نظر می رسد حاضر است خطر تشدید تنش — حتی احتمال حمله نظامی — را بپذیرد، تا اینکه با مطالباتی موافقت کند که از نگاهش اساساً تحقیرآمیز است.

د) هم زمان روشن تر می شود که حمله نمادین گزینه ای واقع بینانه برای دولت آمریکا نیست. حتی اگر هدف اعلام شده اجتناب از جنگی گسترده در منطقه باشد، حجم استقرار نیرو و تأکید بر وارد آوردن ضربه ای معنادار، امکان اقدام محدود و مهار شده را به شدت کاهش می دهد.

هـ) مشکل اصلی، ابهام راهبردی است. هنوز مشخص نیست هدف نهایی دولت آمریکا چیست، راه خروج قابل اتکا چه شکلی خواهد داشت، و آیا واقعاً می توان روند تشدید تنش را کنترل کرد یا نه.

و) این عدم قطعیت به ویژه خطرناک است، با توجه به اینکه ایران ظاهراً رویارویی کنونی را چگونه تفسیر می کند. تهران با درس گرفتن از بحران های پیشین — به ویژه جنگ کوتاه اما شدید 12روزه و ناآرامی های داخلی پس از آن — به نظر می رسد معتقد است این دور از تقابل، معطوف به تضعیف بنیان های خود حکومت است. در چنین چارچوبی، این درگیری نه به عنوان بازدارندگی، بلکه به مثابه تهدیدی وجودی تلقی می شود؛ تهدیدی که مستلزم نبرد برای بقاست.

ز) در پس زمینه، تلاش های دیپلماتیک فشرده ای جریان دارد. بازیگرانی از قطر گرفته تا ترکیه می کوشند از تشدید تنش جلوگیری کنند یا دست کم آن را مهار نمایند. با این حال، فراتر از بی اعتمادی عمیق متقابل میان واشنگتن و تهران، شکافی بنیادین در برداشت های راهبردی وجود دارد. دولت آمریکا ظاهراً فرض را بر این گذاشته که فشار اقتصادی و انزوای سیاسی ایران سرانجام این کشور را به امتیازدهی های بی سابقه وادار خواهد کرد. اما در تهران، این تقابل به طور گسترده تلاشی برای فرسایش ارزش های اصلی انقلاب اسلامی تلقی می شود.

ح) در نتیجه، دو مسیر اصلی باقی می ماند. مسیر نخست، یک توافق هسته ای محدود و مرحله ای است: اعمال سقف بر ذخایر اورانیوم غنی شده، بازگشت بازرسان بین المللی، توقف تشدید نظامی، و در مقابل، احتمال کاهش تحریم ها.

مسیر دوم، یک کارزار نظامی گسترده است که اهداف نهایی آن تعریف نشده و پویایی تشدید تنش در آن به شدت دشوار برای کنترل خواهد بود.

ط) انتخاب میان این دو مسیر نه تنها روابط آمریکا و ایران را شکل خواهد داد، بلکه می تواند توازن راهبردی خاورمیانه را برای سال ها از نو تعریف کند.