کوروش احمدی، دیپلمات سابق، در گفت وگویی، با اشاره به رسیدن ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن و چند ناوشکن آمریکایی به خاورمیانه، اظهار کرد: ترامپ در حال تهدید ایران برای انجام حمله نظامی است، اما در عمل شاید نهایتا احتمال حمله تنها حدود 50 درصد باشد و به نظر من چنانچه حمله ای هم صورت گیرد، احتمالا از جنگ خردادماه محدودتر خواهد بود. علاوه بر اینکه توان بازدارندگی موشک های بالستیک ایران هنوز محفوظ است، عوامل دیگری نیز در کار اند که دامنه جنگ احتمالی را محدود می کنند.

به گزارش جماران، وی ادامه داد: اولا، حضور ناو آمریکایی و هواپیماهای مستقر در آن، به تنهایی برای یک جنگ دامنه دار کافی نیست و امکانات دیگری هم لازم است که هنوز اخبار خاصی در مورد تقویت امکانات آمریکا در پایگاه های منطقه ای خود برای دفاع در برابر موشک های ایران منتشر نشده و به نظر من اسراییل هم به همین دلیل در چند هفته اخیر، آمریکا را برای حمله نظامی به ایران تشویق نکرده است. به علاوه، اکثر کشورهای منطقه از جمله ترکیه، عربستان، ترکیه و قطر از آمریکا خواسته اند از حمله به ایران خودداری کند، زیرا نمی خواهند یک درگیری گسترده در منطقه ایجاد شود و عواقب غیر قابل پیش بینی اش دامن آن ها را بگیرد.

این تحلیلگر مسائل بین الملل با بیان اینکه همچنین روشن نیست که چه هدف خاصی از یک حمله احتمالی به ایران مد نظر ترامپ است، گفت: هدف آمریکا در جنگ 12 روزه این بود که تأسیسات غنی سازی ایران را تخریب کند و اسراییل نیز می خواست امکانات دفاعی، امنیتی و اطلاعاتی ایران تضعیف شود. اکنون اما یک مشکل ترامپ این است که باید هدف مشخصی را برای حمله به ایران مشخص و اعلام کند.

این دیپلمات سابق افزود: اگرچه پس از شروع اعتراضات در ایران، ترامپ جمهوری اسلامی را تهدید به حمله کرد و خطاب به معترضین مدعی شد کمک های آمریکا در راه است، اما اکنون اعتراضات فروکش کرده و حتی خود ترامپ مدعی شد که ایران برنامه اعدام معترضین را متوقف کرده است . لذا اکنون ترامپ به سختی می تواند در سطح بین الملل و به ویژه در بین پایگاه رأی خود در داخل آمریکا، حمله به ایران برای حمایت از معترضین را توجیه کند.

احمدی اضافه کرد: نهایتا با توجه به اینکه ترامپ به معترضین ایران قول حمله داده بود و شخصیتش هم به گونه ای است که نمی خواهد حرف هایش روی زمین بماند، شاید یک حمله محدود نظامی علیه ایران انجام دهد. این احتمال وجود دارد که حتی اسراییل هم بکوشد خود را از این جنگ کنار بکشد. بنابراین، من جنگ گسترده را بعید می دانم، زیرا چنین جنگی حتی نمی تواند الزاما به تغییر رژیم منجر شود. برای تغییر رژیم، مانند همان چیزی که در عراق یا افغانستان دیدیم، باید چند صدهزار سرباز وارد کشوری شوند. وگرنه با حمله هوایی از راه دور، حکومت ها تغییر نمی کنند. با این پیش فرض، حتی تهدید علیه رهبری را هم بیشتر باید به حساب جنگ روانی و اعمال فشار گذاشت.

وی ادامه داد: جنگ گسترده هوایی نهایتا می تواند برای یک حکومت بحران ایجاد و آن را در اداره کشورش با مشکل مواجه کند و کشور هدف را در معرض فروپاشی قرار دهد. البته این چیزی نیست که ترامپ بخواهد، زیرا کشوری که به مرحله فروپاشی برسد، به منبع تنش و بی ثباتی برای مناطق پیرامونی خود تبدیل می شود. در مورد ایران نیز خطر فروپاشی موجب بحران های زیادی برای خلیج فارس، تنگه هرمز، آسیای میانه، قفقاز و... می گردد و ترامپ هرگز نمی خواهد دست به کاری بزند که هیچ تصویر روشنی از عواقب بعدی آن ندارد.

این دیپلمات سابق با بیان اینکه بعید است ترامپ حتی خواهان تغییر رژیم در ایران باشد، عنوان کرد: زیرا او ترجیح نمی دهد حکومتی فروبپاشد، بدون اینکه جایگزین مشخصی داشته باشد. به علاوه، طی 10 سال اخیر، ترامپ همواره از اقدامات روسای جمهور پیشین آمریکا نسبت به ملت سازی و تغییر رژیم در سایر کشورها انتقاد کرده است. حتی در ونزوئلا هم ترامپ پس از ربایش مادورو، عملا معاون او را به عنوان جایگزین پذیرفت و اعتنای چندانی به رهبر مخالفان نکرد. بنابراین، بعید است تغییر رژیم در ایران، هدف ترامپ باشد و اگر هم باشد، این احتمال بسیار اندک است که برای این منظور دست به اقدام نظامی بزند.

احمدی با اشاره به اینکه برخی معتقدند هدف ترامپ از اعزام ناو به خاورمیانه، محاصره دریایی ایران است، بیان کرد: اگر واقعا آمریکا چنین هدفی را داشته باشد، ممکن است با واکنش تند ایران مواجه شود و جمهوری اسلامی نیز علیه کشتی های دیگری که از تنگه هرمز عبور می کنند، اقداماتی را انجام دهد. بنابراین، محاصره دریایی ایران توسط آمریکا چندان عملی به نظر نمی رسد. اما ایجاد مشکل برای کشتی های ایران در مناطق دوردست، از حدود یک سال قبل در دستور کار آمریکا بوده و اکنون ممکن است افزایش یابد.

وی با اشاره به اختلافات در دولت ترامپ بر سر حمله به ایران، اظهار کرد: ونس، معاون اول ترامپ و کولبی، معاون وزیر جنگ آمریکا، توصیه به احتیاط کرده اند. روبیو و هگست، وزرای خارجه و جنگ نیز هنوز معلوم نیست چه نظری در این خصوص دارند و ویتکاف و کوشنر نیز بر دیپلماسی با ایران تأکید داشته اند. این ها نیز می تواند باعث خوشتن داری ترامپ در قبال ایران شود.

این تحلیلگر مسائل بین الملل با بیان اینکه به نظر می رسد حداقل در کوتاه مدت، ترامپ عمدتا قصد تهدید ایران را دارد، خاطرنشان کرد: همین تهدید نیز فشار بر ایران را افزایش می دهد، زیرا هم فشار مضاعفی بر اقتصاد کشورمان وارد می کند و هم جمهوری اسلامی مجبور می شود برای مدتی طولانی، نیروهای نظامی کشور را در حالت آماده باش نگه دارد.

احمدی با اشاره به خواسته های حداکثری آمریکا از ایران، اضافه کرد: توقف غنی سازی، تعیین تکلیف اورانیوم غنی شده، توقف حمایت از نیروهای نیابتی و تجدیدنظر در برنامه موشکی از جمله این خواسته هاست که اخیرا توسط ویتکاف مطرح شد و در خصوص مورد آخر، هنوز مشخص نکرده اند که می خواهند برد موشک ها کاهش یابد یا تعداد آن ها. بحث نیروهای نیابتی و توان موشکی ایران، برای نخستین بار از سمت ویتکاف مطرح شده و پیش از این ترامپ و روبیو تنها از مخالفت با تولید موشک های بالستیک قاره پیما توسط ایران سخن گفته بودند و شخص ویتکاف تا کنون فقط بر توقف برنامه غنی سازی ایران تاکید داشته است.

وی با اشاره به اینکه ایران تا کنون حاضر به مذاکره در خصوص برنامه موشکی و مسائل منطقه ای نبوده، افزود: فکر نمی کنم ترامپ بخواهد برای وادارسازی ایران به انجام مذاکره، دست به اقدام نظامی بزند. اما تهدید نظامی می تواند عاملی برای وادار کردن ایران به مذاکره راجع به این موضوعات باشد. البته اکنون دیگر مانند چند سال پیش، گروه های مقاومت دارای اهمیت و حساسیت نیستند، زیرا هم در جریان حملات اسراییل تضعیف شده اند و هم اینکه در جنگ 12 روزه هیچ اقدامی از ناحیه این گروه ها برای حمایت از ایران صورت نگرفت. بنابراین؛ توقف حمایت ایران از گروه های مقاومت، موضوعی نیست که آمریکا بخواهد به خاطر آن دست به جنگی بزرگ بزند که ممکن است از کنترل خارج شود و کل منطقه را تحت تأثیر قرار دهد.

این دیپلمات سابق ادامه داد: در مورد تضعیف برنامه موشکی اما می توان این حدس را زد که شاید آمریکا بخواهد شهرهای موشکی ایران را با استفاده از بمب های سنگرشکن هدف قرار دهد، اما باز هم مشخص نیست که آیا این بمب ها می توانند تا عمق زرادخانه های موشکی ایران نفوذ کنند یا خیر. بنابراین، در جمع بندی باید بگویم هدف آمریکا از ارسال ناوشکن به اطراف ایران می تواند اولا بازگرداندن سطح نیرو در منطقه به قبل از عملیات در ونزوئلا باشد و ثانیا هدف عمده آن افزایش تهدید نظامی به عنوان فاکتور جدیدی در حوزه اعمال فشار باشد.

احمدی در خصوص اینکه برخی معتقدند شاید ترامپ قصد انجام اقدامی مشابه آنچه در ونزوئلا اتفاق افتاد را در ایران داشته باشد، گفت: انجام چنین کاری در ایران بسیار دشوار است، زیرا ونزوئلا به نوعی حیاط خلوت آمریکا محسوب می شود و به قلمروی این کشور نزدیک است و شهر محل اقامت مادورو نیز کاملا برای نیروهای آمریکایی قابل دسترسی بود. ایران اما هم وسعت بیشتری دارد و هم بسیار از قلمروی آمریکا دور است و شهرهای بزرگ کشورمان مانند تهران و مشهد، در فاصله زیادی از مناطق مرزی قرار دارند. ضمن اینکه اتفاقی که برای مادورو افتاد، بسیار غافلگیرکننده بود، اما اکنون دیگر عنصر غافلگیری برای چنین عملیاتی از بین رفته و چه ایران و چه هر کشور دیگری، تدابیر لازم برای اینکه قربانی چنین عملیاتی نباشند را اتخاذ کرده اند. بنابراین، احتمال اقدام مشابه در ایران زیاد نیست.