محمد مخبر، مشاور و دستیار مقام معظم رهبری، با تشریح ابعاد امنیتی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی تحولات اخیر منطقه، به ادعاها و تحرکات نظامی ایالات متحده واکنش نشان داد.

به گزارش فارس، وی با تأکید بر نقش تعیین کننده ایران در تأمین ثبات خلیج فارس و آبراه های راهبردی، تصریح کرد که امنیت منطقه مفهومی تفکیک ناپذیر است و نمی توان آن را به صورت گزینشی تعریف کرد.

مخبر با هشدار نسبت به پیامدهای ماجراجویی های فرامنطقه ای، تأکید کرد انتخاب پیش روی بازیگران خارجی، میان عقلانیت و همکاری یا تشدید تنش و پذیرش تبعات آن است. متن کامل این گفت وگو در ادامه آمده است:

با توجه به ادعاها و تحرکات اخیر نظامی ایالات متحده در منطقه و همچنین مواضع و اظهارات رییس جمهور آن کشور، ارزیابی شما از اهداف و پیامدهای این رویکرد برای امنیت منطقه چیست؟

پیش از هر چیز باید بر این اصل اصیل و مبنایی دیپلماسی و امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران تأکید کنم که ما ملتی صلح طلب و ثبات ساز هستیم، اما در حفظ حاکمیت ملی، تمامیت ارضی و منافع مشروع خویش، با تمام توان و با تکیه بر خداوند رحمان، اراده آهنین ملت و اقتدار دفاعی خود، ایستاده ایم. سخنان و ادبیات رییس جمهور آمریکا نیز نه تنها خللی در اراده ایران ایجاد نمی کند، بلکه نشان می دهد او فهمی سطحی و غلط از پیچیدگی های امنیتی و اقتصادی ما و این نقطه حیاتی از جهان دارد.

آنچه امنیت خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان را در طول دهه ها تضمین کرده، حضور نیروهای فرامنطقه ای نبوده، بلکه وجود کشورهای صاحب حاکمیت و مسئولی مانند ایران است که با درک درهم تنیدگی منافع همه، در مسیر ثبات گام برداشته اند.

با این توصیف، تحلیل شما از اهمیت استراتژیک این آبراه و نقش ایران در آن چیست؟

برای درک صحیح موضوع، باید به نقش بی بدیل جغرافیایی و اقتصادی ایران نگاه کنیم. جمهوری اسلامی ایران با دارا بودن بیش از دو هزار کیلومتر مرز آبی در کناره خلیج فارس و دریای عمان، همچنین اهمیت کریدور شمال _ جنوب و نیز شرق _ غرب؛ نه یک ناظر منفعل، بلکه یک ذینفع و بازیگر اصلی و تعیین کننده در معادلات این منطقه است. این موقعیت، یک موهبت الهی و تاریخی است که ما را در کانون تولید و تجارت انرژی جهان قرار داده است. اما دیدگاه ما فراتر از منفعت ملی صرف است. ما معتقدیم این موقعیت، مسئولیتی بزرگ برای ایجاد بستری امن و باثبات برای همکاری های گسترده منطقه ای و بین المللی به ما می دهد. قلب تپنده انرژی جهان نیازمند آرامش است و ایران همواره حافظ این آرامش بوده است.

اما به نظر می رسد برخی بازیگران به دنبال ایجاد ناامنی و بی ثباتی هستند. این موضوع چه تأثیری بر امنیت جمعی می گذارد؟

اصل بنیادین ما این است که امنیت و آرامش در منطقه یا برای همه است، یا برای هیچ کس. این یک شعار نیست، بلکه یک واقعیت ژئوپلیتیک انکارناپذیر است. شما نمی توانید برای خود امنیت مطلق تعریف کنید و همزمان با ایجاد بحران برای دیگران، خاکستر ناامنی را به باد دهید که دود آن به چشم همه خواهد رفت. ما امیدواریم برخی از کشورهای فرامنطقه ای، رفتارهایی کوته بینانه و یک جانبه گرایانه در پیش نگیرند که گویی به منافع حیاتی و امنیتی سایر کشورها بی توجه هستند. تاریخ ثابت کرده چنین رویکردی جز تشدید تنش، تولیدعدم اعتماد و زنجیره ای از واکنش های غیرقابل پیش بینی، نتیجه ای در پی نخواهد داشت.

آیا می توانید ابعاد جهانی و اقتصادی این وابستگی متقابل را بیشتر شرح دهید؟

قطعاً؛ سالانه حدود 500 میلیارد دلار کالا و انرژی، از این مسیر بسیار مهم آبی و حیاتی در حوزه صادرات انرژی جهانی عبور می کند. این فقط یک مسیر تجاری نیست؛ این شریان اصلی رشد و توسعه ده ها اقتصاد ملی، از شرق آسیا تا اروپای غربی است. اختلال در این مسیر، به معنای اخلال در زنجیره تأمین جهانی، افزایش قیمت ها، رکود اقتصادی و ناآرامی های اجتماعی در گوشه و کنار جهان است. قطعاً جامعه بین المللی و تمام کشورهای ذینفع، از ایجاد تنش و اختلال در این تجارت عظیم خوشحال نخواهند شد. طبیعی است که این کشورها در قبال هر عاملی که این جریان اقتصادی عظیم را تهدید کند، بیتفاوت نمانند و به طرق مختلف، از جمله اقدامات سیاسی، اقتصادی و حتی در صورت ضرورت، اقدامات هماهنگ امنیتی، وارد عمل شوند تا منافع حیاتی خود را حفظ کنند.

در شرایط فعلی افق پیش رو را چطور ارزیابی می کنید؟

پیام ما به مردم منطقه و جهان شفاف است: ایران، قدرتی مسئول، عقلانی و در عین حال قاطع است. ما خواهان صلحی پایدار، مبتنی بر احترام متقابل و عدالت هستیم. اما این صلح، با تهدید و تحرکات نظامی تحقق نمی یابد.

آنچه منطقه نیاز دارد، خروج نیروهای فرامنطقه ای ماجراجو و آغاز فصل جدیدی از گفت وگوی جمعی، بین کشورهای ساحلی برای ایجاد یک رژیم امنیت جمعی فراگیر است. هرگونه اقدام بی خردانه علیه منافع ایران، با پاسخ سخت و فراموش نشدنی ایران روبرو خواهد شد. عواقب چنین اقدامی، تنها محدود به مهاجم نخواهد ماند؛ آتش آن دامن گیر تمام منطقه و متحدان آن ها شده و موج شوک حاصل از آن، اقتصاد جهانی را به صورت جدی متاثر خواهد کرد.