برای مدتی طولانی دانشمندان تصور می کردند که کوسه ها و خزندگان بزرگ، تیزترین دندان ها در تاریخ حیات وحش را دارند. اما حالا این فرضیه با اندازه گیری های دقیق ساختارهای دندان فسیل شده ی کونودنت ها (موجودات دریایی منقرض شده که صدها میلیون سال پیش زندگی می کردند) اصلاح شده است. کونودنت ها مهره داران کوچک شبیه مارماهی بودند که دستگاه تغذیه ای آن ها از عناصر معدنی ساخته شده بود و فک نداشتند.

تحقیقات انجام شده با استفاده از میکروسکوپی با وضوح بالا و مقایسه های کمّی نشان داده که نوک برخی دندان های کونودنت حتی از دندان های هر مهره دار زنده ای تیزتر بوده است. این یافته ها فراتر از دیرین شناسی اهمیت پیدا کرده اند، زیرا شکل بیولوژیکی را با محدودیت های مکانیکی در تیزی مرتبط می کنند.

کونودنت ها نخستین بار در دوره کامبرین در سوابق فسیلی ظاهر شدند و تا پایان تریاس باقی ماندند. آن ها بیشتر به کمک عناصر میکروسکوپی فراوانی که بیشتر از فسفات کلسیم ساخته شده اند، شناخته می شوند، زیرا یافتن بدن کامل آن ها نادر است. این عناصر اشکال مختلفی دارند و بیشتر شبیه دندان با نوک تیز و لبه های برنده هستند. آن ها در دهان به شکل یک دستگاه تغذیه ای پیچیده قرار داشتند، نه به شکل یک ردیف دندان.

این مطالعه، عناصر باقی مانده از دندان های کونودنت را بررسی کرده است. برخلاف دندان های کوسه ها یا پستانداران، دندان های کونودنت از فک رشد نمی کردند. این عناصر در طول زندگی جایگزین می شدند و شواهدی از سایش در نوک آن ها دیده می شود. ترکیب آن ها مشابه مینای دندان مهره داران است که اندازه گیری و مقایسه دقیق را ممکن می سازد. اندازه کوچک دندان های کونودنت (همواره کمتر از چند میلی متر) سبب می شود لبه های برنده آن ها با حداقل تغییرشکل در سوابق فسیلی حفظ شوند.

تیزی تنها با ظاهر تعریف نمی شود. در مقاله برشمرده، تیزی به عنوان شعاع انحنا در نوک دندان یا لبه برنده اندازه گیری شد. شعاع کوچکتر معادل نوک تیزتر است. برای اندازه گیری، محققان از میکروسکوپ الکترونی روبشی برای تصویربرداری از نوک دندان ها با بزرگنمایی بسیار بالا استفاده کردند. سپس نمایه های دیجیتال از سراسر نوک گرفته شد و انحنای آن به شکل ریاضی محاسبه شد.

همین روش برای مجموعه ای از ابزارهای برنده مدرن و غیر زیستی، از جمله دندان های پستانداران، دندان های کوسه و تیغه های فولادی به کار رفت تا مقایسه مستقیم بین دندان های کونودنت و اشیایی که عملکرد آن ها به خوبی شناخته شده، امکان پذیر شود. مهم اینست که اندازه گیری ها از نواحی بدون سایش یا کم سایش انجام شد تا تیز بودن اصلی با آسیب ناشی از استفاده اشتباه گرفته نشود.

شعاع های انحنای اندازه گیری شده برای نوک دندان های کونودنت بسیار کوچک بودند. در برخی نمونه ها، نوک دندان ها حتی تیزتر از دندان های همه مهره داران زنده ای بود که بررسی شده بودند. تیزی نوک دندان کونودنت نه تنها با تیغه های فولادی برابری می کرد، بلکه گاهی حتی از آن ها هم تیزتر بود. این نتایج نشان می دهند دندان های کونودنت به سطحی از تیزی رسیده اند که نزدیک به محدودیت های فیزیکی ناشی از مقاومت ماده است.

الگوهای سایش روی نمونه های فسیل نشان می دهد نوک ها صاف یا کند شده اند که به معنای کاهش تیزی اصلی در طول تغذیه است. تولید این سایش نشان می دهد این لبه های تیز در طول زندگی استفاده شده اند و تنها ویژگی تصادفی رشد نبوده اند. این مقاله تأکید می کند که حتی پس از سایش، برخی نوک های دندان های کونودنت تیزتر از بسیاری از حیوانات زنده بوده اند.