با برکناری نیکولاس مادورو، ونزوئلا به طور کامل به عرصه سیاسی و راهبردی دولت دونالد ترامپ تبدیل شده و هرگونه ثبات یا بی ثباتی آینده این کشور، مستقیماً به نام رییس جمهور آمریکا گره خواهد خورد.

به گزارش ایسنا، رسانه آمریکایی در مقاله ای گزارش داده است که هنوز برای قضاوت درباره آینده ونزوئلا پس از تصمیم دولت ترامپ برای برکناری نیکولاس مادورو رییس جمهور این کشور بسیار زود است، زیرا این اقدام مجموعه ای گسترده از پرسش های بی پاسخ را پیش روی واشنگتن قرار داده است؛ پرسش هایی که ریشه در تجربه های پیشین مداخلات آمریکا در سایر مناطق جهان دارند.

توماس فریدمن تحلیلگر و ستون نویس برجسته آمریکایی در مطلبی برای روزنامه نیویورک تایمز با اشاره به مداخله سال 2011 ائتلاف تحت رهبری ناتو در لیبی، شباهت مستقیمی میان آن تجربه و وضعیت کنونی ونزوئلا ترسیم کرده و یادآور می شود که آن عملیات - که صرفاً بر قدرت هوایی متکی بود - به سرنگونی و کشته شدن معمر قذافی انجامید، اما ایالات متحده بدون استقرار نیروی زمینی برای مدیریت پیامدها، عملاً میدان را رها کرد. نتیجه آن، به گفته نویسنده، فروغلتیدن لیبی در تفرقه، رقابت میان دولت های رقیب و بی ثباتی مزمنی بود که نزدیک به 15 سال بعد نیز ادامه دارد.

بر اساس این تحلیل، همین سابقه تاریخی نگرانی های جدی درباره آینده ونزوئلا ایجاد می کند. نویسنده تصریح می کند که خواهان اشغال نظامی ونزوئلا توسط آمریکا نیست، اما این پرسش را مطرح می سازد که واشنگتن بدون تعهدی پایدار و معتبر، چگونه می خواهد بر تحولات سیاسی و اجتماعی این کشور اثر بگذارد. نویسنده هشدار می دهد که راهبرد کنونی واشنگتن در قبال ونزوئلا شاید برای اهداف کوتاه مدت کارآمد باشند، اما در قامت یک راهبرد ژئوپلیتیکی بلندمدت، به شدت معیوب است.

به نوشته نیویورک تایمز، دونالد ترامپ رییس جمهور آمریکا در یک نشست خبری اخیر به نوعی به این واقعیت ها اذعان کرده است. ترامپ گفته بود ایالات متحده کشور را اداره خواهد کرد تا زمانی که گذار امن، درست و سنجیده ای شکل بگیرد و هشدار داده بود که واشنگتن در صورت لزوم آماده انجام حمله دوم و گسترده تر است. او همچنین اعلام کرد آمریکا از استقرار نیروی زمینی هراسی ندارد ؛ اظهاراتی که نشان دهنده آمادگی برای ورود به پروژه ای بزرگ در این کشور آمریکای لاتین است؛ پروژه ای که از زمان عراق و افغانستان سابقه ای مشابه نداشته است.

فریدمن استدلال می کند چنین سخنانی به این معناست که ترامپ ممکن است در آستانه یکی از بزرگ ترین پروژه های ملت سازی تاریخ معاصر آمریکا قرار گرفته باشد؛ اقدامی که پرسش هایی جدی را درباره آمادگی، شفافیت هدف و حمایت سیاسی از آن ایجاد می کند. هنوز روشن نیست دولت ترامپ دقیقاً چگونه قصد اداره ونزوئلا را دارد، آیا توافقی با بقایای دولت مادورو در کار است یا واشنگتن پس از طرح یک ضرب الاجل، انتخابات را سازمان دهی خواهد کرد. آنچه روشن است، عظمت و بی انتها بودن این مأموریت است؛ مأموریتی که بعید به نظر می رسد با استقبال بخش های انزواطلب پایگاه سیاسی ترامپ مواجه شود.

این مقاله همچنین هشدار می دهد لحن ترامپ درباره تهدید ونزوئلا و مادورو یادآور روایت هایی است که پیش تر برای توجیه جنگ عراق به کار گرفته شد. فریدمن شباهت های نگران کننده ای میان بزرگ نمایی تهدیدها در این پرونده و نحوه اغراق دولت جورج دبلیو بوش درباره سلاح های کشتارجمعی عراق می بیند و تأکید می کند تحریف واقعیت ها اغلب به شکست های راهبردی بلندمدت می انجامد.

به گزارش نیویورک تایمز، هرچند بسیاری از شهروندان ونزوئلا ممکن است از کناررفتن مادورو استقبال کنند، اما او شبکه ای از متحدان مسلح برجای گذاشته است که نویسنده آن ها را نیروهای سرکوبگر و مرتبط با قاچاق مواد مخدر توصیف می کند؛ گروه هایی که سال ها با خشونت و دستکاری انتخابات، قدرت را حفظ کرده اند. نویسنده می پرسد توازن قوا میان حامیان و مخالفان مادورو چگونه شکل خواهد گرفت و این کشمکش چه سطحی از بی نظمی به همراه خواهد داشت

نیویورک تایمز در ادامه توضیح می دهد که برخی کشورها پس از قطع رأس قدرت فرومی پاشند و برخی دیگر منفجر می شوند و بی ثباتی را به پیرامون خود صادر می کنند. نیویورک تایمز با استناد به آمار کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل می نویسد نزدیک به هشت میلیون ونزوئلایی تاکنون کشورشان را ترک کرده اند؛ بحرانی که یکی از بزرگ ترین جابه جایی های جمعیتی جهان را رقم زده است. با توجه به جمعیت حدود 28 میلیونی ونزوئلا، تشدید درگیری های داخلی می تواند موج جدیدی از آوارگی و بی ثباتی در آمریکای لاتین و حوزه کاراییب ایجاد کند.

این مقاله همچنین تأکید می کند که رهبران جهانی با دقت رفتار آمریکا را زیر نظر دارند. به نوشته نیویورک تایمز، رهبران چین، روسیه، اوکراین و تایوان احتمالاً از این اقدام درس هایی خواهند گرفت؛ اقدامی که در آن آمریکا بدون مجوز سازمان ملل، یک رهبر خارجی را متهم و از پایتخت کشورش خارج کرده است. مقاله هشدار می دهد این روند می تواند به عنوان یک سابقه خطرناک در روابط بین الملل تلقی شود.

بر اساس این تحلیل، چین ممکن است این اقدام را توجیهی برای رفتارهای آتی خود، از جمله در قبال تایوان، بداند و هم زمان از تمرکز بیشتر آمریکا بر نیم کره غربی و کاهش توان آن برای مهار قدرت منطقه ای پکن بهره مند شود. مقاله همچنین یادآور می شود بخش عمده نفت ونزوئلا به چین صادر می شود که معادلات ژئوپلیتیکی را پیچیده تر می کند. از سوی دیگر، روسیه نیز ممکن است از گرفتار شدن آمریکا در ونزوئلا سود ببرد؛ زیرا این وضعیت می تواند توجه و منابع واشنگتن را از پرونده اوکراین منحرف کند؛ نگرانی ای که به گفته مقاله، رهبری اوکراین نیز با آن روبه روست.

نیویورک تایمز در ادامه می نویسد این خطرات با توجه به ترکیب غیرمعمول تیم امنیت ملی ترامپ تشدید می شود؛ تیمی که به زعم فریدمن، آمیزه ای از چهره های غیرحرفه ای و مقام هایی با تجربه محدود در مدیریت هم زمان چند بحران جهانی است. با وجود تداوم بحران ها در اوکراین و غزه، مقاله تردید دارد که این دولت بتواند یک مأموریت بزرگ دیگر را به طور مؤثر پیش ببرد.

در جمع بندی، فریدمن به یکی از یادداشت های پیشین خود درباره جنگ عراق اشاره می کند که در آن به یک قانون معروف در میان سفال فروشان اشاره کرده بود: اگر ظرف را بشکنی، باید آن را خریداری کنی. به باور این روزنامه، با برکناری رهبری ونزوئلا، دولت ترامپ مسئول مستقیم پیامدهای بعدی شده است. اگر این اقدام به شکل گیری دولتی باثبات و بهتر برای مردم ونزوئلا بینجامد، ترامپ به عنوان آغازگر این مسیر مثبت در تاریخ ثبت خواهد شد؛ اما اگر نتیجه آن بی ثباتی عمیق تر باشد، نام او برای سال ها با این آشوب گره خواهد خورد.