این نخستین بار نیست که ایالات متحده به یک کشور آمریکای لاتین وارد می شود و رهبر آن را به اتهام قاچاق مواد مخدر دستگیر می کند. نزدیک به 36 سال پیش، آمریکا به پاناما حمله کرد و حاکم آن کشور، مانوئل نوریگا، را بازداشت نمود. این عملیات همچنین با پخش طولانی مدت فهرستی از موسیقی های هِوی متال و راک همراه بود.

به گزارش خبرآنلاین، دونالد ترامپ روز شنبه (3 ژانویه) اعلام کرد که نیروهای ایالات متحده رییس جمهور ونزوئلا، نیکلاس مادورو، و همسرش را دستگیر کرده اند و حملات گسترده ای را علیه این کشور، ازجمله پایگاه های نظامی آن، آغاز کرده اند.

ایالات متحده مادورو را به قاچاق مواد مخدر و همکاری با باندهایی که به عنوان سازمان های تروریستی شناخته می شوند متهم کرده است. لازم به یادآوری است که مادورو در سال 2020 در آمریکا به اتهام فساد، قاچاق مواد مخدر و جرایم دیگر تحت تعقیب قضایی قرار گرفت و وزارت خارجه آمریکا جایزه ای 50 میلیون دلاری برای ارائه اطلاعاتی که به دستگیری یا محکومیت او منجر شود تعیین کرد.

با این حال، این نخستین بار نیست که آمریکا وارد یک کشور آمریکای لاتین شده و رهبر آن را به اتهام قاچاق مواد مخدر دستگیر می کند. نزدیک به 36 سال پیش، ایالات متحده به پاناما حمله کرد و حاکم آن، مانوئل نوریگا، را بازداشت کرد. این عملیات همچنین با پخش طولانی موسیقی های هوی متال و راک همراه بود.

نوریگا پس از آن در کانون توجه قرار گرفت که به عنوان رییس اطلاعات نظامی تحت فرمان عمر توریخوس منصوب شد؛ کسی که در کودتای سال 1968 قدرت را به دست گرفته بود. نوریگا فردی زرنگ و بی رحم شناخته می شد؛ او بر معاملات فاسد و خارج از حساب وکتاب ارتش نظارت داشت و ناپدید شدن شمار زیادی از مخالفان توریخوس را طراحی و سازمان دهی کرد.

تا سال 1970، نوریگا در فهرست حقوق بگیران سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) قرار داشت. او با اجازه دادن به نیروهای آمریکایی برای ایجاد پایگاه های شنود در پاناما و استفاده از این کشور به عنوان مسیری برای انتقال کمک ها به نیروهای نظامی طرفدار آمریکا در منطقه، به ایالات متحده در مهار گسترش کمونیسم در آمریکای مرکزی کمک کرد.

پس از مرگ توریخوس در سانحه هوایی سال 1981، نوریگا عملاً به رهبر پاناما تبدیل شد. در حالی که همچنان متحد واشنگتن باقی مانده بود، نوریگا با قاچاقچیان بزرگ مواد مخدر کلمبیایی مانند پابلو اسکوبار وارد همکاری شد؛ او به آن ها کمک کرد کوکایین را به آمریکا قاچاق کنند و پول های حاصل از مواد مخدر را از طریق بانک های پاناما پول شویی نمایند. در مقابل، نوریگا میلیون ها دلار به عنوان رشوه دریافت کرد.

سرویس های اطلاعاتی آمریکا از نقش نوریگا در قاچاق مواد مخدر و پول شویی آگاه بودند، اما به دلیل اهمیت او در مبارزه با کمونیسم، اقدامی علیه وی انجام ندادند. برای نمونه، در اواسط دهه 1980، او یکی از مهره های اصلی ماجرای ایران کنترا بود؛ پرونده ای که شامل قاچاق سلاح و مواد مخدر برای کمک به تلاش های مخفیانه آمریکا در حمایت از نیروهای ضد دولتیِ مخالف دولت مارکسیستی ساندینیستا در نیکاراگوئه می شد.

اندکی بعد، تنش ها میان نوریگا و ایالات متحده آغاز شد. آمریکایی ها به تدریج و در پی نشانه هایی مبنی بر این که او خدمات خود را به دیگر سازمان های اطلاعاتی نیز می فروشد، نسبت به وی بدگمان تر شدند. این وضعیت دولت آمریکا را وادار کرد که حمایت خود از نوریگا را پس بگیرد و در سال 1988، او در یک دادگاه فدرال آمریکا به اتهام قاچاق مواد مخدر تحت پیگرد قضایی قرار گرفت.

سپس در سال 1989، نوریگا نتایج یک انتخابات ریاست جمهوری را که در آن اپوزیسیون به راحتی پیروز می شد، باطل کرد. در 15 دسامبر، مجمع ملی پاناما او را رهبر اعظم نامید و اعلام کرد که آمریکا و پاناما در وضعیت جنگ قرار دارند. پس از تصویب این قطعنامه، نوریگا با حالتی پیروزمندانه و در حالی که یک قمه (ماچته) در دست داشت، به سمت تریبون رفت و گفت: ما، مردم پاناما، در کنار کرانه های کانال [پاناما] خواهیم نشست تا عبور اجساد دشمنان مان را تماشا کنیم.

روز بعد، نیروهای پانامایی یک تفنگدار دریایی آمریکا را در شهر پاناما به ضرب گلوله کشتند و یک افسر نیروی دریایی آمریکا را که شاهد این تیراندازی بود، به شدت مورد ضرب وشتم قرار دادند.

این تحولات جرج اچ. دبلیو. بوش، رییس جمهور وقت ایالات متحده، را که در دهه 1970 برای مدتی کوتاه ریاست سازمان سیا را بر عهده داشت ـ زمانی که نوریگا یک دارایی اطلاعاتی ارزشمند به شمار می رفت ـ نگران و هراسان کرد.

براساس گزارشی از روزنامه گاردین، بوش به ژنرال کالین پاول، که در آن زمان رییس ستاد مشترک ارتش آمریکا بود، دستور داد عملیات هدف عادلانه (Operation Just Cause) را آغاز کند؛ عملیاتی که در جریان آن 26 هزار نیروی نظامی مهاجم به پاناما اعزام شدند. این اقدام در واقع تمرینی برای دکترین پاول مبتنی بر به کارگیری نیروی قاطع و overwhelming بود؛ دکتری که دو سال بعد در نخستین جنگ خلیج فارس نیز به کار گرفته شد.

در 20 دسامبر 1989، نیروهای آمریکایی وارد پاناما شدند تا نوریگا را دستگیر کنند. نیروهای دفاعی پاناما در هم شکسته شدند و ظرف چند روز، بخش عمده ای از کشور به کنترل نیروهای آمریکا درآمد. اما هیچ اثری از نوریگا نبود. او پس از چند روز فرار، اجازه یافت وارد سفارت واتیکان شود.

نیروهای آمریکایی تمایلی نداشتند پروتکل های دیپلماتیک را نقض کرده و وارد سفارت شوند. بنابراین، به طرحی متوسل شدند: استفاده از تاکتیک های عملیات روانی یا جنگ روانی (psyops). نیروها بلندگوهایی را به عنوان یک سد موسیقایی در اطراف محوطه سفارت واتیکان نصب کردند و صدای آن ها را تا نهایت توان بالا بردند.

در حالی که نوریگا به شنیدن موسیقی اپرا علاقه مند بود، او ناچار شد به آهنگ هایی مانند Fight the Power از گروه Public Enemy، Panama از ون هیلن، Danger Zone از کنی لاگینز و Refugee از تام پتی گوش دهد.

پس از آن که موسیقی برای چندین روز به طور بی وقفه پخش شد، نوریگا سرانجام در 3 ژانویه 1990 تسلیم شد. او به میامی منتقل شد، محاکمه گردید و به جرم قاچاق مواد مخدر محکوم شد.

به گزارش روزنامه گاردین، دادگاه به تیم دفاع نوریگا اجازه نداد هیچ گونه مدرکی درباره همکاری او با سازمان سیا، دریافت پول از دولت آمریکا، آگاهی اش از اقدامات براندازانه آمریکا در آمریکای مرکزی، ارتباطاتش با مقامات عالی رتبه ای مانند بوش و همچنین آگاهی آن ها از فعالیت های او به عنوان دیکتاتور پاناما ارائه دهد.

او نزدیک به دو دهه را در زندان های آمریکا گذراند. نوریگا در سال 2017 و در سن 83 سالگی درگذشت.