فرارو- در حالی که خواب و ورزش هر دو ستون های اصلی سلامت به شمار می روند، نتایج یک مطالعه جدید با داده های واقعی زندگی روزمره نشان می دهد کیفیت خواب می تواند عامل تعیین کننده تری برای فعال بودن در طول روز باشد.

به نقل از ایتینگ ول، بر اساس یک پژوهش تازه اغلب بزرگسالان در عمل با دشواری جدی برای رسیدن هم زمان به میزان توصیه شده ی خواب و فعالیت بدنی روبه رو هستند. این مطالعه نشان می دهد اگرچه هم خواب کافی و هم تحرک بدنی منظم از پایه های اصلی سلامت به شمار می روند، اما بسیاری از افراد در زندگی روزمره نمی توانند هر دو را در سطح مطلوب حفظ کنند.

پژوهشگران در این تحقیق با تحلیل داده های طولانی مدت و واقعی به دنبال پاسخ به یک پرسش قدیمی بودند: خواب شبانه و میزان تحرک روزانه چگونه بر یکدیگر تأثیر می گذارند؟ این مطالعه تلاش می کند تصویری دقیق تر از تعامل این دو رفتار کلیدی سلامت در شرایط واقعی زندگی ارائه دهد؛ موضوعی که سال هاست مورد توجه دانشمندان حوزه ی سلامت قرار دارد.

خواب و فعالیت بدنی هر دو نقشی حیاتی در حفظ سلامت جسم و روان دارند و شواهد علمی نشان می دهد که این دو به طور متقابل بر هم اثر می گذارند. تحقیقات پیشین ارتباط میان فعالیت بدنی منظم و متوسط با بهبود کیفیت و مدت خواب را نشان داده اند، در حالی که سبک زندگی کم تحرک اغلب با خواب بی کیفیت و ناکافی همراه بوده است. از سوی دیگر، پژوهشگران فرضیه ی یک رابطه ی دوطرفه را مطرح کرده اند؛ به این معنا که تحرک می تواند خواب را تقویت کند و کم خوابی نیز ممکن است توان جسمی و میزان فعالیت روزانه را کاهش دهد. با این حال، یافته ها در مطالعات مبتنی بر پایش واقعی افراد، به ویژه در بررسی تعامل های روزبه روز، همواره یکدست و قطعی نبوده است.

این پژوهش مشاهده ای گسترده توسط محققان دانشگاه فلایندرز در شهر آدلاید استرالیا انجام شد و بر داده هایی متکی بود که از ابزارهای پوشیدنی مصرفی به دست آمده اند. در این تحلیل، اطلاعات بیش از 70 هزار بزرگسال که بین ژانویه 2020 تا سپتامبر 2023 تحت پایش قرار داشتند، بررسی شد؛ بازه ای زمانی که داده های گسترده و متنوعی از الگوهای خواب و تحرک روزانه افراد فراهم کرد.

شرکت کنندگان برای اندازه گیری ویژگی های مختلف خواب، از جمله مدت خواب، کارایی خواب و زمان بیداری در تخت، حسگرهایی را زیر تشک خود قرار داده بودند. علاوه بر این، هر فرد از یک ساعت هوشمند استفاده می کرد که تعداد گام های روزانه را ثبت می کرد. تیم پژوهشی سپس بررسی کرد که الگوهای خواب شبانه چه ارتباطی با میزان فعالیت بدنی در روز بعد دارند.

نتایج نشان داد که تنها درصد اندکی از شرکت کنندگان به طور مداوم هر دو توصیه ی اصلی سلامت را رعایت می کنند. بر اساس داده ها، فقط 12.9 درصد از بزرگسالان به طور منظم هم بین هفت تا نه ساعت در شب می خوابیدند و هم روزانه بیش از 8 هزار قدم برمی داشتند؛ آماری که به خوبی دشواری حفظ تعادل میان خواب و تحرک را نشان می دهد.

یکی از مهم ترین یافته ها این بود که خواب تأثیر بیشتری بر فعالیت بدنی دارد تا برعکس. افراد معمولاً در روزهایی بیشترین تعداد گام را ثبت می کردند که شب قبل حدود شش تا هفت ساعت خوابیده بودند؛ نه پس از شب های بسیار کوتاه و نه بعد از خواب های بسیار طولانی. همچنین کیفیت بهتر خواب با افزایش تعداد قدم ها در روز بعد ارتباط داشت.

در مقابل، میزان تحرک روزانه تأثیر چندانی بر خواب شب همان روز نداشت. تعداد قدم های بیشتر تنها با تغییرات اندک در مدت و کیفیت خواب همراه بود. این یافته نشان می دهد که فعالیت بدنی روزانه، دست کم در کوتاه مدت و از یک شب به شب دیگر، نقش تعیین کننده ای در شکل دهی به خواب ندارد.

برای بسیاری از بزرگسالان، کنار هم قرار دادن خواب کافی و ورزش منظم در برنامه ی روزانه، هدفی دست نیافتنی به نظر می رسد. این مطالعه نشان می دهد که تمرکز بیشتر بر خواب می تواند به افزایش سطح فعالیت بدنی در روز بعد کمک کند. به بیان دیگر، خواب خوب ممکن است پیش نیاز تحرک کافی باشد.

همچنین این تصور رایج که هرچه بیشتر ورزش کنیم، بهتر می خوابیم لزوماً همیشه درست نیست. این یافته می تواند توضیح دهد چرا برخی افراد با وجود فعال بودن، همچنان با مشکلات خواب دست وپنجه نرم می کنند و چرا بهبود عادات خواب می تواند بخشی مهم از حفظ سبک زندگی فعال باشد.

اگر با خواب خود مشکل دارید، کارشناسان توصیه می کنند از راهکارهای مبتنی بر شواهد علمی برای بهبود روتین و محیط خواب استفاده کنید؛ از جمله خنک و تاریک نگه داشتن اتاق خواب، پرهیز از استفاده از صفحه نمایش ها در ساعات نزدیک به خواب، و توجه به عادات آرام بخش پیش از خواب. حتی انتخاب خوراکی ها یا نوشیدنی های مناسب شبانه نیز می تواند در این مسیر نقش داشته باشد.

به باور متخصصان، نتایج این مطالعه نشان می دهد که خواب و ورزش نباید به عنوان دو هدف جداگانه و مستقل دیده شوند. درک بهتر تعامل میان این دو می تواند به تدوین توصیه های سلامت بینانه تر و واقع گرایانه تر کمک کند؛ رویکردهایی که به جای ترجیح دادن یکی به بهای دیگری، از هر دو به طور هم زمان حمایت کنند. در نهایت، سلامت پایدار زمانی حاصل می شود که خواب و تحرک، نه در رقابت، بلکه در کنار یکدیگر تقویت شوند.