متن رسمی نامه سه کشور اروپایی که در شورای امنیت ثبت شده و به دبیرکل سازمان ملل، رییس دوره ای شورای امنیت، مسؤول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و همه اعضاء شورای امنیت ارسال شده است، روز 8 اوت نهایی و ارسال شد و دیروز، پنجشنبه، منتشر شد.

به گزارش هم میهن، متن نامه وزرای امور خارجه سه کشور اروپایی (بریتانیا، فرانسه و آلمان) به شرح زیر است:

8 اوت 2025

عالی مقام

قطعنامه 2231 شورای امنیت سازمان ملل متحد (2015) که بر برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) صحه نهاده و رسیدگی شورای امنیت به موضوع هسته ای ایران را بر عهده گرفته است، در تاریخ 18 اکتبر 2025 منقضی خواهد شد.

با این حال، جامعه بین المللی همچنان با نگرانی های جدی و مستمری درباره فقدان اطمینان نسبت به ماهیت صرفاً صلح آمیز برنامه هسته ای ایران مواجه است.

در طول بیش از بیست سال تلاش دیپلماتیک، سه کشور اروپایی همواره در هدف خود متحد بوده اند که ایران هرگز نباید به دنبال پیگیری، دستیابی یا توسعه سلاح هسته ای برود و دستیابی به راه حلی مذاکره شده که تضمین های معتبری در این خصوص ارائه دهد باید از طریق مسیر دیپلماتیک محقق شود.

سه کشور اروپایی سال ها در جهت این هدف کوشیده و با ایران مذاکره کرده اند تا نگرانی های جامعه بین المللی نسبت به برنامه هسته ای ایران برطرف شود. این تلاش های دیپلماتیک که با هماهنگی شرکای نزدیک ما صورت گرفت، به تصویب برنامه اقدام مشترک اولیه در سال 2013 و سپس به امضای برنامه جامع اقدام مشترک در سال 2015 و در نهایت به تصویب قطعنامه 2231 شورای امنیت (2015) انجامید.

از آن زمان و علی رغم تشدید فعالیت های هسته ای ایران، سه کشور اروپایی پیوسته به تعهدات خود ناشی از برجام و قطعنامه 2231 پایبند مانده اند.

پس از خروج ایالات متحده از برجام در 8 مه 2018 و تصمیم تأسف بار ایران مبنی بر توقف اجرای تعهدات برجامی از مه 2019، سه کشور اروپایی همچنان در توافق باقی ماندند و طی ماه ها مذاکره در سال های 2021 و 2022 کوشیدند تمامی طرف های ذی ربط را به اجرای کامل تعهدات بازگردانند.

این تلاش ها به دلیل امتناع ایران از پذیرش پیشنهادهای سخاوتمندانه آن زمان ناکام ماند، اما سه کشور اروپایی همچنان برای یافتن راه حلی مسالمت آمیز از طریق دیپلماسی با ایران در ارتباط بوده اند و در هیچ طرح ریزی یا اقدام نظامی علیه ایران مشارکت نکرده اند.

ده سال پس از امضای برجام، تعهد ما به دیپلماسی همچنان استوار مانده است. تلاش های دیپلماتیک ما با برگزاری نشست وزیران امور خارجه سه کشور اروپایی و مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا با همتای ایرانی در 20 ژوئن در ژنو، و دیدار مدیران سیاسی سه کشور اروپایی و اتحادیه اروپا با معاونان وزیر امور خارجه ایران در 25 ژوییه در استانبول، به عنوان بخشی از سلسله نشست ها، ادامه یافته است.

در شرایطی که خطرات ناشی از برنامه هسته ای ایران برای صلح و امنیت بین المللی کاهش نیافته و فعالیت های هسته ای بدون توجیه معتبر برای اثبات غیرنظامی بودن، همچنان در جریان است، بحران هسته ای ایران نباید از دستور کار شورای امنیت خارج شود.

ایران نه تنها به تعهدات برجامی خود عمل نکرده، بلکه به تعهدات قانونی خود ذیل موافقت نامه جامع پادمان نیز پایبند نبوده است. ایران اجازه انجام بازرسی های آژانس بین المللی انرژی اتمی را نداده و اظهارات اخیر برخی مقامات ایرانی درباره احتمال خروج از معاهده عدم اشاعه سلاح های هسته ای، تعهد ایران به ماهیت صلح آمیز برنامه هسته ای را زیر سؤال برده است.

در غیاب توافقی قوی، پایدار و قابل راستی آزمایی، ما نمی توانیم اجازه دهیم تصمیمات مرتبط شورای امنیت و ساختار بین المللی مربوطه بی اثر شود.

مذاکرات مستقیم میان ایران و ایالات متحده باید فوراً از سر گرفته شود و سه کشور اروپایی آمادگی خود را برای پشتیبانی از این روند اعلام می کنند.

بر این اساس، سه کشور اروپایی به ایران پیشنهاد داده اند که مفاد مرتبط قطعنامه 2231 برای مدتی محدود تمدید شود، مشروط بر آنکه ایران مذاکرات را از سر گیرد و به برخی از فوری ترین نگرانی های جامعه بین المللی درباره شفافیت و دامنه برنامه هسته ای خود پاسخ دهد. این پیشنهاد تا به امروز بی پاسخ مانده است.

چنین تمدیدی با هدف فراهم کردن زمان بیشتر برای مذاکرات و دستیابی به توافقی جدید اعطا خواهد شد، در حالی که امکان بازگرداندن تحریم های مرتبط برای جلوگیری از گسترش سلاح های هسته ای حفظ خواهد شد.

سه کشور اروپایی همواره متعهد بوده اند که از تمامی ابزارهای دیپلماتیک در اختیار خود برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته ای استفاده کنند و روشن ساخته اند که اگر ایران تا پایان اوت 2025 به راه حل دیپلماتیک تن ندهد یا فرصت تمدید را از دست بدهد، سه کشور اروپایی آمادگی دارند سازوکار بازگشت خودکار تحریم ها را فعال کنند.

برخلاف ادعاهای بی اساس، سه کشور اروپایی به عنوان اعضای برجام از لحاظ حقوقی کاملاً محق خواهند بود که با استفاده از مفاد مرتبط قطعنامه 2231، بازگشت تحریم های سازمان ملل را علیه ایران که شامل ممنوعیت غنی سازی و بازاعمال تحریم های شورای امنیت می شود، به اجرا گذارند.

از سال 2019، ایران به طور عمدی و علنی از تعهدات برجامی خود فاصله گرفته است که این امر در بیش از 60 گزارش آژانس طی شش سال مستند شده است.

ایران با انباشت ذخایر اورانیوم غنی شده به میزان 8400 کیلوگرم، یعنی بیش از 40 برابر سقف مجاز برجام، با غنی سازی تا سطح 60 درصد، فعالیت در سایت های ممنوعه، تولید و نصب هزاران سانتریفیوژ پیشرفته و توقف تقریباً کامل تعهدات نظارتی و راستی آزمایی، آشکارا مفاد توافق را نقض کرده است.

این وضعیت مبنای حقوقی روشن و محکمی برای سه کشور اروپایی ایجاد می کند تا به شورای امنیت اعلام کنند ایران عدم پایبندی جدی به تعهدات خود نشان داده و بر این اساس، طبق بند 11 قطعنامه 2231، سازوکار بازگشت تحریم ها را فعال کنند.

سه کشور اروپایی همواره برای حل مسائل ناشی ازعدم پایبندی ایران به تعهداتش تلاش کرده اند، از جمله با فعال کردن سازوکار حل وفصل اختلافات در 14 ژانویه 2020 و ادامه گفت وگوها با حسن نیت برای دستیابی به راه حل دیپلماتیک.

با وجود این، ایران بیش از یک سال پس از توقف اجرای تعهداتش، در ژوییه 2020 این سازوکار را فعال کرد. هرگونه ادعای دیگر در این زمینه هرگز از سوی اعضای برجام به رسمیت شناخته نشده است.

از سال 2019، سه کشور اروپایی با حسن نیت و صرف وقت و انرژی فراوان کوشیده اند بحران ناشی ازعدم پایبندی ایران به تعهدات برجامی را حل کنند. اکنون با وضعیتی مواجه ایم که ایران نه تنها از اجرای تعهدات خود سر باز زده، بلکه همکاری با آژانس بین المللی انرژی اتمی را نیز متوقف کرده و این امر موجب شده آژانس نتواند درباره ماهیت صرفاً صلح آمیز برنامه هسته ای ایران اطمینان بدهد و بدین ترتیب صلح و امنیت بین المللی به خطر افتد.

سه کشور اروپایی مسئولیت خود را به عنوان اعضای برجام و در برابر جامعه بین المللی حفظ خواهند کرد و اطمینان خواهند داد که موضوع اشاعه هسته ای ایران همچنان در دستور کار شورای امنیت باقی بماند و تصمیمات مقتضی اتخاذ شود.

ما همچنان کاملاً به راه حل دیپلماتیک برای بحران ناشی از برنامه هسته ای ایران متعهد خواهیم بود و برای دستیابی به توافقی مذاکره شده تلاش خواهیم کرد و در عین حال، آمادگی و مبنای حقوقی بی ابهام برای فعال کردن سازوکار بازگشت خودکار تحریم ها در صورت عدم دستیابی به راه حل رضایت بخش تا پایان اوت 2025 خواهیم داشت.

ژان نوئل بارو، وزیر امور اروپا و امور خارجه

دیوید لَمی، وزیر امور خارجه، مشترک المنافع و توسعه بریتانیا

یوهان واده فول، وزیر امور خارجه آلمان