به نقل از ایسنا، با آغاز فصل مهاجرت و کاهش تدریجی دمای هوا در عرض های شمالی، محیط بانان شهرستان آستارا ورود نخستین گروه از پرندگان مهاجر پیش قراول را در پناهگاه حیات وحش لوندویل رصد و ثبت کرده اند. بر اساس اعلام اداره حفاظت محیط زیست شهرستان آستارا، خوتکای معمولی و خوتکای پرسفید از جمله نخستین گونه هایی هستند که در دسته هایی حدود 100 قطعه ای به تالاب ها و آبگیرهای این شهرستان رسیده اند.

آغاز ورود پرندگان مهاجر به تالاب های شمال کشور

در این راستا علیرضا هاشمی - مدیرعامل انجمن پرنده شناسی و پرنده نگری طرلان - درباره وضعیت ورود پرندگان مهاجر به کشور در روزهای اخیر به ایسنا گفت: با توجه به اینکه در فصل مهاجرت پاییزی و زمستان گذرانی قرار داریم، باید منتظر ورود و افزایش جمعیت پرندگان مهاجر زمستانی باشیم؛ به ویژه پرندگان آبزی و کنارآبزی که تالاب ها و مناطق آبی کشور را برای توقف و زمستان گذرانی انتخاب می کنند.

وی درباره گزارش های منتشرشده از مشاهده پرندگان مهاجر در منطقه لوندویل آستارا اظهار کرد: این مشاهدات نشان می دهد که روند مهاجرت پاییزی آغاز شده و به تدریج پرندگان مهاجر در حال ورود به زیستگاه های شمالی کشور هستند. البته برای اعلام فهرست دقیق گونه هایی که در حال حاضر وارد کشور شده اند، باید به آمار و گزارش های میدانی و رسمی پایش پرندگان استناد کرد.

حفاظت از پرندگان مهاجر، مسئولیتی فراتر از مرزهای کشور

هاشمی تأکید کرد: حفاظت از پرندگان مهاجر فقط به معنای جلوگیری از شکار آن ها نیست، بلکه باید زیستگاه هایشان را نیز حفظ کنیم. تالاب ها باید سالم و امن باشند و نظارت جدی تری بر مناطق حساس مهاجرتی صورت بگیرد. این پرندگان بخشی از طبیعت هستند که به مرزهای سیاسی کشورها محدود نمی شوند و ما نیز در قبال حفاظت از آن ها مسئولیت داریم.

خوتکا؛ اردکی کوچک با سفری طولانی

خوتکای معمولی از جمله اردک های آبچر و کوچک جثه ای است که زندگی آن با تالاب ها، آبگیرها و محیط های آبی گره خورده است. این پرندگان معمولاً در گروه های متعدد حرکت می کنند و در فصل مهاجرت، مسیرهای طولانی میان زیستگاه های تابستانی و زمستانی خود را پشت سر می گذارند.

خوتکاها با بدن نسبتاً جمع وجور، بال های مناسب پرواز و توانایی جابه جایی در مسافت های طولانی، از مهاجران شناخته شده زیستگاه های آبی به شمار می روند. آن ها برای تأمین غذا به محیط های کم عمق وابسته اند و از دانه ها، بخش هایی از گیاهان آبزی و بی مهرگان کوچک آبزی تغذیه می کنند. به همین دلیل، وجود آبگیرهای مناسب و منابع غذایی کافی در انتخاب زیستگاه زمستانی آن ها اهمیت زیادی دارد.

در میان گونه های مشاهده شده در آستارا، خوتکای پرسفید نیز جایگاه قابل توجهی دارد. این پرنده از خانواده مرغابی سانان و گروه اردک های آبچر است و حدود 37 سانتی متر طول دارد. در مقایسه با خوتکای معمولی، اندکی درشت تر است و گردنی باریک تر دارد. حضور این گونه در کنار دیگر پرندگان آبزی، بر تنوع حیات وحش تالاب های منطقه می افزاید.

تالاب ها؛ ایستگاه های حیاتی در مسیر مهاجرت

مهاجرت پرندگان صرفاً جابه جایی از یک منطقه به منطقه دیگر نیست؛ سفری وابسته به مجموعه ای از زیستگاه های به هم پیوسته است که هرکدام در تأمین غذا، استراحت و ادامه مسیر نقش دارند. تالاب های گیلان نیز در این میان از اهمیت ویژه ای برخوردارند و برای بسیاری از پرندگان مهاجر، فرصتی برای تجدید قوا و گذراندن فصل سرما فراهم می کنند.

البته حضور این پرندگان در زیستگاه های زمستانی، بدون تهدید نیست. تخریب زیستگاه، کاهش منابع غذایی و به ویژه شکار و زنده گیری می تواند امنیت این مسافران دوردست را به خطر بیندازد.

در همین زمینه، رییس اداره حفاظت محیط زیست شهرستان آستارا با تأکید بر ضرورت حفاظت از پرندگان مهاجر اعلام کرده است که در حال حاضر هرگونه شکار و زنده گیری پرندگان، از جمله با روش هایی مانند کومه نمایی و تور هوایی، ممنوع است و با متخلفان مطابق قانون برخورد خواهد شد.

از شکارچیان و بهره برداران محلی نیز خواسته شده است تا پیش از صدور هرگونه مجوز قانونی، از شکار و صید پرندگان خودداری کنند.

با ورود نخستین گروه های خوتکا به پناهگاه حیات وحش لوندویل، چرخه مهاجرت پاییزی در ایران جان تازه ای گرفته است؛ چرخه ای که ادامه آن به امنیت زیستگاه ها و رفتار مسئولانه انسان ها وابسته است. شاید پرواز این پرندگان تنها چند ماه در آسمان منطقه دیده شود اما حفظ فرصت بازگشت دوباره آن ها، به تصمیم ها و مراقبت هایی بستگی دارد که از همین امروز آغاز می شود.